Küresel piyasalar haftaya karışık başladı

EKONOMİ

ABD-İsrail ve İran arasındaki çatışmaya ilişkin haber akışı, petrol fiyatlarındaki hareketler ile ABD'de açıklanan makroekonomik veriler yatırımcıların odağında yer alırken, söz konusu gelişmelerin küresel enflasyonu güçlendirebileceği endişeleri piyasalarda risk algısının yüksek kalmasına neden oluyor.

Orta Doğu'da gerilimin artmasıyla birlikte yakından takip edilen ve sert dalgalanmaların görüldüğü petrol fiyatları, arz endişelerini gidermeye yönelik atılan adımlara karşın yeni haftaya da yükselişle başladı.

Küresel petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ticaretindeki önemli geçiş rotalarından olan Hürmüz Boğazı'ndan enerji transferinin neredeyse durma noktasına gelmesi, enerji maliyetlerinin artmasındaki temel unsur olarak öne çıkarken, bu durum enflasyona yönelik yukarı yönlü risklerin güç kazanmasını sağlıyor.

Trump İran ile anlaşma yapmak istemiyor

Orta Doğu'daki çatışmalara ilişkin taraflardan gelen açıklamalar da yakından takip ediliyor. ABD Başkanı Donald Trump, dün, koşullar henüz yeterince iyi olmadığı gerekçesiyle, saldırıları sona erdirmek için İran ile bir anlaşma yapmak istemediğini söyledi.

İran ile yapılacak olası bir anlaşmanın şartlarının çok sağlam olması gerektiğini belirten Trump, İran'ın nükleer hedeflerinden tamamen vazgeçeceğine dair bir taahhüdün anlaşmanın parçası olacağını dile getirdi.

Trump ayrıca, petrol fiyatlarındaki artışlar karşısında, Hürmüz Boğazı'nın güvenliğini sağlamak için diğer ülkelerle birlikte bir plan üzerinde çalıştıklarını belirtti.

İran'ın boğaza mayın döşediğine dair net bir bilgi olmadığını belirten Trump, bölgenin kapsamlı şekilde taranacağını kaydetti. Trump ayrıca, ABD Donanmasının Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemilere eşlik edebileceğini bildirdi.

ABD'nin denizde mahsur kalmış Rus petrolünün satın alınmasına geçici olarak izin vermesi hakkında da konuşan Trump, "Dünya için petrol istiyorum." ifadesini kullandı.

ABD'de büyüme beklentilerin altında gerçekleşti

ABD'de geçen hafta açıklanan verilere göre ülke ekonomisi 2025'in dördüncü çeyreğinde yüzde 0,7 ile tahminlerin altında büyüdü. Geçen ay yayımlanan öncü verilerde, ABD ekonomisinin 2025'in dördüncü çeyreğinde yüzde 1,4 büyüdüğü öngörülmüştü.

Ayrıca, ABD Merkez Bankasının (Fed) enflasyon göstergesi olarak dikkate aldığı, gıda ve enerji kalemlerinin hesaplama dışı tutulduğu çekirdek kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi ocakta aylık bazda yüzde 0,4 ve yıllık bazda yüzde 3,1 ile beklentilere paralel yükseldi.

Makroekonomik veri akışının yanı sıra çarşamba günü Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) toplantısından çıkacak para politikası kararları yatırımcıların odağına yerleşti.

Para piyasalarındaki fiyatlamalarda bankanın çarşamba günü politika faizini sabit tutmasına kesin gözüyle bakılırken, yılın ilk faiz indirimi için eylül ayı öne çıkıyor.

New York borsası negatif seyretti

Artan küresel risk algısı ve yüksek enerji maliyetlerine yönelik endişelerle cuma günü Dow Jones endeksi yüzde 0,26, Nasdaq endeksi yüzde 0,93 ve S&P 500 endeksi yüzde 0,61 düştü. ABD'de endeks vadeli kontratlar yeni haftaya alıcılı başladı.

Küresel gelişmelere paralel olarak ABD'de tahvil piyasalarında alış ağırlıklı bir seyir öne çıkarken, ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,26'da seyrediyor. Dolar endeksi ise 5 işlem günlük yükseliş serisini bozarak haftaya yüzde 0,2 azalışla 100,2 seviyesinde başladı.

Altın fiyatlarında yön arayışı öne çıkarken, altının ons fiyatı yatay seyirle 5 bin 20 dolardan işlem görüyor. Brent petrolün varil fiyatı ise yükseliş eğilimini sürdürürken, yüzde 0,8 yükselişle 101,9 dolardan satılıyor.

Avrupa'da endeks vadeli kontratlar haftaya karışık başladı

Avrupa borsaları Orta Doğu'daki devam eden gerilim ve artan enerji maliyetlerine yönelik endişelerle cuma günü satıcılı bir seyir izlerken, Avrupa'da endeks vadeli kontratlar devam eden endişelerle haftaya karışık başladı.

İtalya Yüksek Savunma Konseyi, cuma günü yaptığı açıklamada Orta Doğu'daki krizin istikrarsızlaştırıcı etkilerinin büyük endişe kaynağı olduğunu ve İtalya'nın savaşlara katılmayacağını, diplomasi ve müzakere çabalarını destekleyeceğini bildirdi.

Öte yandan, Avrupa Birliği (AB) Konseyi, Ukrayna'ya yönelik saldırıları nedeniyle Rusya'yı hedef alan kısıtlayıcı tedbirleri 6 ay daha uzattı. AB'nin yaptırımları, seyahat yasakları, mal varlıklarının dondurulması, fon veya ekonomik kaynak sağlanmasının engellenmesini içeriyor.

Konseyden yapılan açıklamada, Rusya'nın Ukrayna'ya karşı sürdürdüğü saldırılarla bağlantılı olduğu belirtilen yaklaşık 2 bin 600 kişi ve kuruluşun, 15 Eylül 2026’ya kadar yaptırım listesinde yer almaya devam edeceği bildirildi.

Bu gelişmelerle, İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 0,43, İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,31, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,91, Almanya'da DAX 40 endeksi yüzde 0,60 değer kaybetti.

Asya borsaları karışık seyrediyor

Asya tarafında petrol fiyatlarındaki yükselişlerin piyasaları baskılamayı sürdürmesiyle karışık bir seyir öne çıkarken, gözler ABD ve Çin görüşmelerine çevrildi.

ABD ve Çin'in, karşılıklı tarife artışlarıyla tırmanan ticaret geriliminin çözümü için yürüttüğü müzakerelerin yeni turu dün Fransa'nın başkenti Paris'te başladı.

Müzakerelerde Çin heyetine ekonomik ilişkilerden sorumlu Başbakan Yardımcısı Hı Lifıng, ABD heyetine Hazine Bakanı Scott Bessent başkanlık ederken, taraflar, bu yıl ekonomi ve ticaret görüşmeleri için ilk kez bir araya geliyor.

Görüşmelerin bugün de sürmesi beklenirken, taraflardan gelecek açıklamalar yatırımcıların odağında bulunuyor.

Bunlara ek olarak, bölgede teknoloji hisselerindeki yükselişler ve dirençli duruş dikkati çekiyor. Hong Kong'da Hang Seng endeksinde işlem gören çevrim içi hizmetler firması Meituan'ın hisseleri yüzde 3,6, Çin'in önde gelen akıllı telefon üreticisi Xiaomi'nin hisseleri yüzde 3,5 ve video oyunları tasarımcısı Tencent'in hisseleri yüzde 2,1 yükselişle işlem görüyor.

Güney Kore'de Kospi endeksinde işlem gören yarı iletken üreticileri SK Hynix'in hisseleri yüzde 3,9 ve Samsung Electronics'in hisseleri yüzde 1,9 artışla alıcı buluyor.

Bölgede makroekonomik veri akışı da yakından takip edilirken, Çin'de sanayi üretimi şubat ayında yıllık bazda yüzde 6,3 ile beklentilerin üzerinde artarken, ülkede işsizlik oranı aynı dönemde yüzde 5,3 ile tahminlerin üzerinde geldi.

Ülkede perakende satışlar yıllık bazda yüzde 2,8 artışla öngörüleri geride bırakırken, aynı dönemde konut fiyatları yıllık bazda yüzde 3,1 azalışla düşüşünü sürdürdü. Söz konusu veriler iç talepteki toparlanmaya yönelik iyimser sinyaller verirken, üretimin ivme kazandığına işaret etti. 

Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,7 ve Çin'de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,4 düşerken, Hong Kong'da Hang Seng endeksi yüzde 1,1 ve Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 0,6 yükseldi.

Pay piyasalarında açığa satış yasağı 27 Mart'a kadar uzatıldı

Cuma günü satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 1,45 değer kaybederek 13.092,93 puandan tamamladı.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı nisan vadeli kontrat ise cuma akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,18 azalışla 15.265,00 puandan işlem gördü.

Dolar/TL, cuma gününü 44,2020'den tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın hemen altında 44,1960'tan işlem görüyor.

Öte yandan, Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), Borsa İstanbul AŞ pay piyasalarında açığa satış işlemlerinin yasaklanmasına ve kredili sermaye piyasası işlemlerinin devamı süresince öz kaynak oranının esnetilerek uygulanmasına ilişkin tedbir ve uygulamalara 27 Mart seans sonuna kadar devam edilmesini kararlaştırdı.

Analistler, bugün yurt içinde bütçe dengesi, yurt dışında ise ABD'de New York Fed imalat sanayi endeksi, sanayi üretimi ve kapasite kullanım oranının takip edileceğini belirtirken, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 13.000 ve 12.900 puanın destek, 13.200 ve 13.300 puanın ise direnç konumunda olduğunu kaydetti.