Bakanlıktan yapılan açıklamada, vatandaşların alışveriş süreçlerinde doğru bilgilendirilmesini sağlamak, haksız uygulamaların önüne geçmek ve şeffaf ticaret ortamını güçlendirmek amacıyla çalışmaların kararlılıkla sürdürüldüğü bildirildi.

Vatandaşların, alışveriş ve hizmet alma süreçlerinde karşılaşabilecekleri uygulamalara ilişkin temel hususlara yönelik bilgi verilen açıklamada, "Restoran, kafe ve benzeri işletmelerde servis, masa, kuver ücreti veya benzeri adlarla, fiyat listesinde yer almayan ilave ücret talep edilemez. Bahşiş ise tamamen tüketicinin kendi iradesine bağlı olup, gönüllülük esasına dayalıdır." ifadesi kullanıldı.

Açıklamada, menülerin "yalnızca" karekod (QR kod) ile sunulamayacağına işaret edilen açıklamada, işletmelerin, dijital erişimin yanında tüketicilerin görebileceği basılı fiyat listelerini de bulundurmakla yükümlü olduğu bildirildi.

Etiket fiyatıyla kasa fiyatının farklı olduğu durumlarda tüketici lehine olan, yani daha düşük fiyatın uygulandığı anımsatılan açıklamada, şunlar kaydedildi:

"Açıkta satılan ürünlerde, ürünün konulduğu kap veya ambalajın ağırlığı (dara) fiyatlandırmaya dahil edilemez. Tüketici yalnızca satın aldığı ürünün net ağırlığı üzerinden ödeme yapar. Haklarını bilen tüketici, adil ticaretin en güçlü destekçisidir. Bakanlık olarak piyasalarda şeffaflığı, dürüst ticareti ve tüketici memnuniyetini esas alan denetim ve düzenlemelerimizle vatandaşlarımızın haklarını korumaya, tüketicilerimizin ekonomik menfaatlerini güvence altına almaya ve güvenilir ticaret ortamını güçlendirmeye devam ediyoruz."

Bakanlığın NSosyal hesabından paylaşılan infografiklerde de söz konusu uygulamaların detaylarına yer verildi.

KGK'nin konuya ilişkin kararı Resmi Gazete'de yayımlandı.

Kararla, işletmelerin sera gazı emisyonlarının açıklanmasında bazı teknik ölçütlerde değişikliğe gidilirken, Uluslararası Sürdürülebilirlik Standartları Kurulu tarafından yayımlanan bazı düzenlemeler de mevzuata aktarıldı.

Buna göre, yetkili bir makam veya işletmenin kote olduğu borsa, işletmenin, sera gazı emisyonlarının tamamı veya bir kısmı için farklı bir yöntem kullanarak ölçmesini zorunlu kılmadıkça "Sera Gazı Protokolü Kurumsal Muhasebe ve Raporlama Standardı"na uygun olarak ölçecek.

Değişikliklerle, işletmelerin sera gazı emisyonlarına ilişkin sürdürülebilirlik raporlamasında uygulanacak açıklama hükümlerinin uluslararası düzenlemelerle uyumlu hale getirilmesi amaçlanıyor.

Ticaret Bakanlığı, doğrulanmış ilan düzenlemesi kapsamında sosyal medya platformlarında yayımlanan ilanları takibe alarak, yılın ilk yarısında uygulamaya aykırı davranan 232 işletmeye 28,3 milyon lira ceza uyguladı.

Bakanlık, taşınmaz ve ikinci el motorlu kara taşıtı ticaretinde sahte ilanların, spekülatif fiyat artışlarının ve kayıt dışı faaliyetlerin önüne geçmek için dijital mecralardaki denetimlerini genişletti.

Bakanlık, ilan platformlarının ardından sosyal medya mecraları üzerinden paylaşım yapan işletmeleri de sıkı takibe aldı. Bu kapsamda, ocak-haziran döneminde sadece emlak sektörüne yönelik yürütülen denetimlerde, mevzuata aykırı hareket eden 232 işletmeye 28 milyon 312 bin 334 lira idari para cezası uygulandı.

Denetimlerde en çok karşılaşılan uygunsuzluk, yetki belgesi olmadan aracılık faaliyeti yürütmek oldu. Bu kapsamda, belgesiz çalıştığı tespit edilen 136 işletmeye 22 milyon 550 bin lira ceza kesildi. Bakanlık bünyesindeki "Yetkisiz İşletme İhbar Modülü" üzerinden gelen şikayetler, bu denetimlerin hızlanmasında etkili oldu.

Elektronik İlan Doğrulama Sistemi (EİDS) kapsamında getirilen yükümlülüklere sosyal medya platformlarının da uyması gerekiyor.

Bu doğrultuda, Instagram, Facebook ve WhatsApp üzerinden EİDS kurallarına aykırı taşınmaz ve taşıt ilanlarının yayımlanmasına izin veren Meta Platforms İstanbul Bilişim Hizmetleri Limited Şirketi'ne idari para cezası uygulandı.

Sadece doğrulanmış ilanlar paylaşılmalı

Bakanlık, EİDS kurallarına aykırı şekilde sosyal medya platformlarında taşınmaz ve taşıt ilanı paylaşan firmaları da ilgili sivil toplum kuruluşlarına yolladığı yazı ile uyardı.

EİDS'nin sahte ilanların, ilan kirliliğinin, spekülatif fiyat artışlarının ve tüketici mağduriyetlerinin önüne geçilmesi amacıyla internet ortamındaki ilan platformlarına kimlik ve yetki doğrulama yükümlülüğü getirdiği anımsatılan yazıda, "Söz konusu düzenleme, Instagram, Facebook ve WhatsApp da dahil olmak üzere elektronik ortamda verilen tüm ilanları kapsamaktadır." ifadesi kullanıldı.

Gayrimenkul danışmanları ile ikinci el taşıt ticaretiyle uğraşanların, sosyal medya hesapları üzerinden yalnızca EİDS ile doğrulanmış ve resmi platformlarda yayımlanan ilanların linkini (bağlantısını) paylaşması gerektiğine işaret edilen yazıda, sosyal medya mecralarında sistem doğrulaması olmadan doğrudan ilan mahiyetinde görsel veya metin paylaşan işletmeler hakkında, tespit edilen her bir aykırılık için 286 bin 206 liraya kadar idari para cezası uygulandığı kaydedildi.

Tarım ve Orman Bakanlığının kontrolüyle ithal edilecek ürünler yeniden belirlendi.

Tebliğle, insan sağlığı ve güvenliği ile hayvan ve bitki varlığı ve sağlığı yönünden Tarım ve Orman Bakanlığının kontrolüne tabi ürünlerin ithalatına ilişkin usul ve esaslar düzenleniyor.

Buna göre, gıda ve yem sanayiinde kullanılan bitkisel ürünler, gıda ile temas eden madde ve malzemeler listesine, "Diğerleri (sadece gıda imalatında kullanılan katkı maddeleri, aroma vericiler, işlem yardımcıları, sakız mayası vb)" ve "contalar" ürünleri eklenirken, "Polipropilen kopolimerleri kompaundları (sadece gıda imalatında kullanılan katkı maddeleri, aroma vericiler, işlem yardımcıları, sakız mayası vb)" çıkarıldı.

Derin Miras Projesi kapsamında, 111 yıldır su altında bulunan tarihi gemi batıklarının korunması ve sürdürülebilir dalış turizmine kazandırılması için yeni bir dönem başladı. Batıkların yanlarına, fiziksel müdahalede bulunulmadan özel çinko anotlar yerleştirilerek korozyonun durdurulması sağlanacak. Böylece dünya kültürel mirası korunurken Türkiye’nin sürdürülebilir turizmine, yerel ekonomiye ve sualtı biyolojik çeşitliliğine katkı sunulacak.

Dalış turizminde harcama da sadakat de yüksek

Birleşmiş Milletler Turizm Örgütü (UN Tourism) verilerine göre, dünyada her yıl yaklaşık 7 milyon kişi dalış yapmak amacıyla uluslararası seyahat gerçekleştiriyor. Küresel dalış turizmi pazarı 2026 itibarıyla yaklaşık 5-6 milyar ABD doları büyüklüğe ulaşırken, sektörün yıllık yaklaşık yüzde 10 büyüyerek 2034’e kadar 12 milyar ABD dolarını aşması bekleniyor. Türkiye’de geçen yıl 70 milyona yakın ziyaretçi ağırlandı ve 65 milyar dolara yakın turizm geliri elde edildi. Bu büyüklük içinde dalış turizminin payı sınırlı görünse de kişi başı harcaması en yüksek turizm türleri arasında yer alıyor. Uluslararası araştırmalara göre sertifikalı bir dalgıç, klasik deniz tatili yapan ziyaretçiden 2-3 kat daha fazla harcama yapıyor. Dalış amacıyla seyahat eden bir turistin günlük ortalama harcaması, ekipman kiralama, tekne, eğitim ve sertifikasyon programları gibi ek harcamalarla geleneksel turistin yaklaşık üç katına ulaşırken teknik dalgıçlarda bu tutar günlük 650 ABD dolarına kadar çıkabiliyor.

Gelibolu Tarihi Sualtı Parkı dünyanın bir numaralı batık dalış merkezi olmaya aday

Türkiye’de dalış turizmi denildiğinde ilk akla gelen yerler Kaş, Fethiye, Marmaris olurken Çanakkale, dünyanın ilk ve tek I. Dünya Savaşı temalı su altı parkı olan Gelibolu Tarihi Sualtı Parkı nedeniyle diğer noktalardan farklılaşıyor. Tüm batıkların keşfedilebilmesi için çok sayıda dalış gerekmesi, turistlerin bölgeye yıllar boyunca tekrar gelmesini sağlıyor. Örneğin, 85 metre derinlikte bulunan; 123 metre uzunluğa, 17 metre genişliğe ve altı katlı bir yapıya sahip SS Carthage’ı bütünüyle deneyimlemek isteyen bir dalgıcın en az 40-50 dalış planlaması gerekiyor. Bu nedenle Gelibolu Tarihi Sualtı Parkı, kültürel mirası korumanın yanı sıra Çanakkale’nin turizm gelirini artırabilecek sürdürülebilir ve yüksek katma değerli bir yatırım niteliği taşıyor.

Çanakkale’nin global destinasyonlara karşı benzersiz avantajları

Gelibolu Tarihi Sualtı Parkı; Mısır, Malta, Yunanistan ve Hırvatistan gibi küresel rakipleriyle kıyaslandığında önemli avantajlara sahip. Park, 7 metreden başlayarak derinlik seçenekleriyle her seviyeden dalış meraklısına hitap ediyor. Batıkların tamamına iskeleden 10 dakika ile 1,5 saat arasında ulaşılabilirken bölgede yılın 12 ayı dalış yapılabiliyor.

İsmail Kaşdemir: “Dünya mirasını koruyarak turizme kazandırıyoruz”

Gelibolu Sualtı Parkı’nın derinliklerindeki batıkların insanlık tarihinin ortak hafızası olduğunu vurgulayan Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanı İsmail Kaşdemir, projenin vizyonunu şu sözlerle aktardı: “Gelibolu Tarihi Sualtı Parkı’nı dünyanın önde gelen dalış merkezlerinden biri hâline getirmeyi en büyük hedefimiz olarak belirledik. Bununla birlikte bu mirası turizme açmak kadar korumak da evrensel bir sorumluluktur. Derin Miras projesiyle batıklarımızı çevre dostu bir yöntemle koruma altına alıyoruz. Böylece hem sualtı tarihimizi koruyor hem de sürdürülebilir turizmin nitelikli bir örneğini dünyaya sunuyoruz. Tüm dalış meraklılarını bu eşsiz sualtı dünyasını keşfetmeye davet ediyoruz.”

Murat Sarıkaya: “Geçmişin emanetini geleceğe taşıyoruz”

Projenin maddi destekçisi ve küresel iletişim ortağı olan 1915 Çanakkale Köprüsü ve Otoyolu (ÇOK A.Ş.) CFO’su Murat Sarıkaya ise şunları söyledi: “1915 Çanakkale Köprüsü ve Otoyolu’nu hayata geçirdiğimiz ilk günden bu yana bölgenin sosyal, kültürel, çevresel ve ekonomik gelişimine katkı sunmayı önceliklerimiz arasında gördük. “İyi Bir Komşu” olma vizyonumuz doğrultusunda bugüne kadar bölgede 321 çevresel ve sosyal proje gerçekleştirdik; Derin Miras ise bunların en kıymetlilerinden biri. Sürdürülebilirliği, geçmişten emanet aldığımız değerleri koruyarak geleceğe taşımak olarak görüyoruz. Uluslararası standartlarımızı ve küresel ağımızı seferber ederek Gelibolu Sualtı Parkı’nın dünya sualtı turizminin zirvesine yerleşmesi için stratejik desteğimizi sürdüreceğiz.”

Dünya çapında isimlerle ilk gösterim

Projenin küresel görünürlük çalışmaları kapsamında, katodik koruma uygulamasının tamamlandığı Suvla Koyu’ndaki HMS Louisbatığına tanıtım dalışı gerçekleştirildi. “Underwater Photographer of the Year” ödüllü İsveçli sualtı fotoğrafçısı Alex Dawson, 13 metre derinlikteki tarihi gemiyi fotoğrafladı. Guinness Dünya Rekortmeni milli serbest dalış sporcusu Bilge Çingigiray da HMS Louis’e serbest dalış gerçekleştirerek projenin uluslararası camiadaki ilk anıtsal karelerine imza attı.

Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı, Çanakkale Boğazı’nda 27 batık ve iki resif olmak üzere 29 farklı noktayı dalışa açarak Gelibolu Tarihi Sualtı Parkı’nı dünyanın önde gelen dalış merkezlerinden biri hâline getirmeyi hedeflemişti. TÜBİTAK, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Akdeniz Üniversitesi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi gibi yerli bilimsel ve akademik kurumların iş birliğiyle yürütülen ve ihraç edilebilir bir model sunan Derin Miras projesiyle koruma altına alınacak park, dünya dalış topluluklarının en gözde rotalarından biri olmaya aday.

Ancak uzmanlar, bu büyümenin beraberinde ciddi riskler de getirdiği konusunda uyarıyor.

Özellikle son dönemde yasa dışı bahis ve dolandırıcılık operasyonlarının ardından bankacılık sistemi üzerindeki denetimlerin önemli ölçüde sıkılaştığı belirtiliyor. Finansal hareketlerin çok daha detaylı analiz edildiği bu süreçte, aynı banka hesabına çok sayıda farklı kişiden düzenli para transferi yapılması çeşitli kontrol mekanizmalarına takılabiliyor.

Finans sektöründe görev yapan uzmanlara göre bankalar, olağan dışı para hareketlerini şüpheli işlem kapsamında değerlendirebiliyor ve gerekli gördükleri durumlarda ilgili kurumlara bildirimde bulunabiliyor. Yapılan incelemelerde bu para girişlerinin ticari faaliyetlerden kaynaklandığının anlaşılması halinde ise vergi yükümlülükleri gündeme gelebiliyor.

Sosyal Medya Satıcılarını Bekleyen Vergi Riski

Vergi uzmanları, özellikle kayıt dışı ticaret yapan kişilerin ciddi yaptırımlarla karşılaşabileceğine dikkat çekiyor.

Şirket kurmadan, vergi mükellefi olmadan ve herhangi bir resmî kayıt oluşturmadan sürekli satış yapılması durumunda, geriye dönük vergi incelemeleriyle karşılaşılabileceği ifade ediliyor. Bu süreçte ödenmeyen vergilerin yanı sıra gecikme faizleri ve çeşitli idari para cezalarının da söz konusu olabileceği belirtiliyor.

Son yıllarda sosyal medya üzerinden satış yapan çok sayıda kişinin bu nedenle incelemeye alındığı, kayıt dışı ticarete yönelik denetimlerin ise giderek arttığı değerlendiriliyor.

"Sadece Ürün Satmak Yetmiyor"

Dijital ticaret üzerine çalışmalar yapan girişimci Emre Göver ise sosyal medya üzerinden satış yapmak isteyenlerin yalnızca ürün bulmaya odaklanmaması gerektiğini söylüyor.

Göver'e göre dijital ticaretin görünmeyen tarafında;

• vergi mevzuatı,
• fatura düzeni,
• şirket yükümlülükleri,
• resmî kayıt süreçleri

gibi birçok hukuki sorumluluk bulunuyor.

"Bugün insanlar sosyal medyada satış yapmaya başlıyor ancak işin vergi ve yasal boyutunu çoğu zaman bilmiyor. Bir süre sonra banka hareketleri incelenebiliyor ve hiç beklemedikleri sorunlarla karşılaşabiliyorlar. Dijital ticarette sürdürülebilir başarı için yalnızca satış yapmak yetmiyor; yasal altyapının da doğru kurulması gerekiyor." ifadelerini kullanan Göver, kayıt dışı ticaret yerine güvenli ve yasal modellerin tercih edilmesi gerektiğini vurguluyor.

B&T Platformu Bu Soruna Çözüm Üretmeyi Hedefliyor

Emre Göver tarafından geliştirilen B&T Platformu'nun ortaya çıkış nedenlerinden birinin de tam olarak bu sorun olduğu belirtiliyor.

Platform, dijital ticaret yapmak isteyen ancak şirket kuruluşu, stok yönetimi, depo maliyetleri ve vergi süreçleri gibi konularda bilgi sahibi olmayan kişilere daha güvenli bir yapı sunmayı amaçlıyor.

B&T modeli; gençlerin, üniversite öğrencilerinin, ev kadınlarının ve ek gelir elde etmek isteyen bireylerin, klasik e-ticaretin yüksek giriş maliyetleri ve karmaşık operasyonlarıyla karşılaşmadan dijital ekonomiye katılabilmesini hedefleyen alternatif bir sistem olarak geliştirildi.

Platformun temel yaklaşımı ise bireylerin ürün tedariki, stok yatırımı ve lojistik süreçleriyle uğraşmadan dijital ticaret ekosisteminde yer alabilmelerini sağlamak üzerine kurulu.

Uzmanlardan Uyarı

Uzmanlar ise sosyal medya üzerinden ticaret yapmak isteyen herkese aynı tavsiyede bulunuyor:

"Satış yapmaya başlamadan önce mutlaka vergi mevzuatını araştırın. Ticari faaliyetlerinizi yasal zeminde yürütün. Sosyal medya hesabınız küçük olsa bile banka kayıtları ve para transferleri resmî incelemelere konu olabilir."

Dijital ticaret her geçen gün büyürken uzmanlara göre artık en önemli yatırım yalnızca ürün satabilmek değil; bunu güvenli, kayıtlı ve hukuka uygun şekilde sürdürebilmek.

Yaklaşık bir yıl önce başlatılan uygulamadan bugüne kadar 4 bine yakın çift ücretsiz olarak yararlandı.

Tüm nikâh salonları ücretsiz hizmet veriyor

Sultanbeyli Belediye Başkanı Ali Tombaş, belediyeye ait tüm nikâh salonlarının hafta içi ve hafta sonu ücretsiz hizmet verdiğini belirterek, uygulamanın aile kurumunu güçlendirmeyi hedeflediğini söyledi.

Tombaş, "Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın öncülüğünde Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığımız tarafından yürütülen 'Aile ve Nüfus 10 Yılı' projesine destek olmak amacıyla belediyemize bağlı tüm nikâh salonlarını ücretsiz hale getirdik. Hafta içi ya da hafta sonu fark etmeksizin tüm salonlarımız gençlerimizin hizmetinde." dedi.

"Yaklaşık 4 bin çifte ücretsiz hizmet verdik"

Gençlerin yuva kurmasını desteklemenin önemine dikkat çeken Tombaş, "Güçlü toplumun temeli güçlü ailedir. Bu anlayışla evlilik yolunda ilk adımı atan gençlerimizin yanında olmaya devam ediyoruz. Bugüne kadar yaklaşık 4 bin çiftimize ücretsiz nikâh hizmeti vermenin mutluluğunu yaşıyoruz." ifadelerini kullandı.

Uygulamanın, evlilik maliyetlerinin arttığı dönemde çiftlerin üzerindeki ekonomik yükü bir nebze de olsa hafifletmeyi amaçladığı belirtildi.

İletişim Başkanlığından yapılan açıklamada, dijital alanda terör propagandasına ve dezenformasyon faaliyetlerine yönelik Başkanlık koordinasyonunda Emniyet Genel Müdürlüğü Siber Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığı, cumhuriyet başsavcılıkları ile Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) tarafından yürütülen çalışmalarda önemli sonuçlar elde edildiği belirtildi.

Erişim engeli getirilen hesapların 3 bin 679'unun FETÖ ve FETÖ ile iltisaklı yapılarla bağlantılı olduğunun tespit edildiği kaydedilen açıklamada, terörizmi öven, teşvik eden, dezenformasyon yayan ve Türkiye'ye yönelik psikolojik harekat faaliyetlerinde bulunulduğu belirlenen 2 bin 965 hesap hakkında da ilgili kurumların koordinasyonuyla hukuki ve idari işlemlerin tamamlanarak erişim engeli kararlarının uygulandığı vurgulandı.

En fazla erişim engeli X platformunda

Açıklamada, 7 aylık dönemde erişim engeli uygulanan hesapların platformlara göre dağılımında ilk sırayı X'in aldığı, ardından Instagram, TikTok, Facebook, YouTube ve Spotify'ın geldiği bilgisi verildi.

Terör örgütlerinin ve organize dezenformasyon ağlarının özellikle yüksek etkileşim potansiyeline sahip platformları kullanarak kamuoyunu yönlendirmeyi, toplumsal algıyı etkilemeyi ve kriz dönemlerinde bilgi kirliliği oluşturmayı hedeflediğine işaret edilen açıklamada, şunlar kaydedildi:

"Koordinasyon mekanizması, yalnızca yasa dışı içeriklere müdahaleyle sınırlı kalmıyor. Sosyal medya platformlarında oluşturulan trend topic (TT) listeleri, etiket kampanyaları, koordineli paylaşım ağları ve bot hesap hareketleri de gelişmiş dijital analiz yöntemleriyle gerçek zamanlı takip ediliyor. Psikolojik harekat amacıyla oluşturulan yapay gündem çalışmaları kısa sürede tespit edilirken dijital ağ analizleriyle kampanyaların kaynağı ve yayılım modeli ortaya çıkarılıyor. İlgili kurumların eş zamanlı yürüttüğü teknik ve hukuki süreçlerle koordineli etki operasyonlarının geniş kitlelere ulaşmasının önüne geçiliyor.

Güvenlik kaynakları, dijital platformların artık yalnızca iletişim alanını değil milli güvenliği doğrudan ilgilendiren bir mücadele sahası haline geldiğini belirtiyor. Kurumların birlikte yürüttüğü çalışmalarla teknik analiz, adli süreç ve erişim tedbirlerinin tek merkezden uyum içinde işletildiği, bu sayede sadece tekil hesapların değil organize dijital ağların da tespit edilerek etkisiz hale getirildiği ifade ediliyor. Son 7 ayda ortaya çıkan 6 bin 644 hesaplık erişim engeli verisi, Türkiye'nin terör propagandası, dezenformasyon ve psikolojik harekat faaliyetlerine karşı siber vatanda çok katmanlı ve koordineli bir mücadele modeli uyguladığını ortaya koyuyor."

Bakanlıktan yapılan açıklamada, dijitalleşmeyle birlikte daha fazla reklam ve ilana maruz kalan tüketicilerin, aldatıcı reklamlara karşı daha etkin korunması için Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği'nde değişiklik yapıldığı anımsatıldı.

Yeni yönetmeliğin 1 Ağustos'ta yürürlüğe gireceğine işaret edilen açıklamada, böylece, hedefli reklamcılıktan yapay zekayla oluşturulan reklamlara, sosyal medya etkileyicileri aracılığıyla yapılan tanıtımlardan indirimli satış reklamlarına kadar birçok alanda tüketicilerin korunmasına yönelik yeni kuralların uygulamaya alınacağı bildirildi.

Açıklamada, "Tüketicilerin çevrim içi davranışları ve kişisel verilerinin analiz edilerek belirli kişi veya gruplara özel reklam içeriklerinin sunulduğu hedefli reklamcılık uygulamalarına ilişkin düzenlemeler yapılmıştır. Buna göre reklam verenler, hangi kriterler kullanılarak tüketiciye gösterildiğine ve bu kriterlerin nasıl değiştirilebileceğine ilişkin doğrudan ve kolay ulaşılabilir bilgileri sunmaları şartıyla bu tür reklam uygulamalarını gerçekleştirebilecek." ifadeleri kullanıldı.

Çocuklara yönelik kişisel verilere dayalı profilleme yöntemleri kullanılarak hedefli reklam yapılmasının yasaklandığına dikkat çekilen açıklamada, şöyle denildi:

"Kamuoyunda influencer olarak bilinen sosyal medya etkileyicileri tarafından gerçekleştirilen paylaşımlarda, herhangi bir kazanç, indirimli ürün veya hizmet ya da bir etkinliğe katılım yoluyla menfaat elde edilmesi durumunda, söz konusu paylaşımlarda açıkça reklam niteliğinin anlaşılmasını sağlayacak şekilde 'reklam' veya 'tanıtım' ibarelerinin kullanılması zorunlu hale getirilmiştir. Tüketicilere indirim ya da başka bir fayda sağlanmasını bir şarta bağlayan şartlı satış reklamları da indirimli satış reklamlarına ilişkin kurallara tabi olacak. İndirimli satış reklamlarında, indirimin başlangıç tarihinden önceki son 10 gün içinde uygulanan en düşük fiyat, üzeri çizilerek indirimden önceki fiyat olarak sunulabilecek. Meyve ve sebze gibi çabuk bozulabilen mallar ile hizmetlere ilişkin reklamlarda ise indirimli fiyattan bir önceki fiyat esas alınacak. Falcı, medyum, astrolog ve benzerleri tarafından verilen hizmet reklamları ile yasa dışı bahis ve kumar oyunlarına yönelik reklam yasağı genişletilerek, yasa dışı şans oyunları da yasak kapsamına alındı."

Açıklamada, tüketici şikayetlerinin yayımlanmasından önce satıcı veya sağlayıcılara açıklama yapma veya cevap verme hakkını kullanabilmesi için tanınan 72 saatlik sürenin 48 saate düşürüldüğü belirtilerek, bu süre içinde cevap verilmediği takdirde değerlendirmelerin doğrudan yayımlanacağı bildirildi.

Çevresel beyanlarda ispat zorunluluğu

Reklamlarda yapay zeka teknolojileri kullanılarak insandan ayırt edilemeyecek dijital karakterlere yer verilmesi halinde, bu durumun açık, anlaşılır ve ayırt edilebilir şekilde belirtilmesinin zorunlu tutulduğu aktarılan açıklamada, "Gerçek bir kişinin yapay zeka teknolojileri kullanılarak oluşturulmuş dijital kopyasının, bir mal veya hizmeti bizzat deneyimlediği izlenimi verdiği ya da tavsiyede bulunduğu reklamların yapılması yasaklanmıştır." değerlendirmesinde bulunuldu.

Açıklamada, çevresel beyan içeren reklamlarda "çevre dostu" gibi genel içerikli kavram ve ibarelerin açıklama yapılmadan kullanılmasının yasaklandığı bildirilerek, "Çevresel beyanların, mal veya hizmetlerin yaşam döngüsünün hangi aşamasına ilişkin olduğunun belirtilmesi zorunlu hale getirilmiştir. Ayrıca çevresel beyan içeren reklamlarda belirtilen sertifika ve onayların yetkili kurum ve kuruluşlardan, üniversitelerin ilgili bölümlerinden veya akredite ya da bağımsız araştırma, test ve değerlendirme kuruluşlarından alınan belgeler ile ispatlanması zorunlu tutulmuştur." ifadeleri kullanıldı.

Takviye edici gıdaların, normal beslenme kapsamında tüketilen gıdaların yerine geçtiği izlenimi uyandıracak şekilde reklamının yapılmasının yasaklandığı belirtilen açıklamada, şunlar kaydedildi:

"Bu ürünlerin, sağlık beyanı kapsamına giren hususlar hariç olmak üzere karşılaştırmalı reklamı yapılabilecektir. Ticari reklam ve ilanlarda, tüketicilerin bilgi ve tecrübe eksikliğinin istismar edilmesinin önlenmesi amacıyla akademik ünvanların yanıltıcı ve aldatıcı şekilde kullanılamayacağına ilişkin hüküm yönetmeliğe eklenmiştir. Satın alım sürecine ilişkin doğrulama yapılmasının mümkün olmadığı mecralardan alınan tüketici değerlendirmeleri yayınlanamayacaktır. Ayrıca değerlendirmelerin mal, hizmet, teslimat, satıcı veya sağlayıcı gibi farklı başlıklar altında ayrı ayrı yayınlanması durumunda, bu değerlendirmelerin tümüne aynı alanda açık, anlaşılır, ayırt edilebilir ve kolaylıkla erişilebilir şekilde yer verilmesi zorunlu hale getirilmiştir. Bu yeni düzenlemelerle, tüketici haklarının korunması, piyasa şeffaflığının artırılması ve aldatıcı ticari uygulamalarla mücadelesini aynı kararlılıkla sürdürülecektir."

Sektör, bu ihracat karşılığında 4 milyar 708 milyon 604 bin dolar gelir elde etti. En fazla ihracat 1 milyar 807 milyon 649 bin dolarla Avrupa Birliği ülkelerine yapıldı.

Afrika ülkelerine yapılan ihracat ise geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 4,9 artarak 764 milyon 376 bin dolara ulaştı.

İtalya ilk sırada yer aldı

Sektör, ülke bazında en fazla ihracatı 385 milyon 836 bin dolarla İtalya'ya gerçekleştirdi. Bu ülkeyi, yüzde 23,9 artışla 301 milyon 270 bin dolarla ABD, yüzde 11,1 artışla 289 milyon 865 bin dolarla İspanya izledi.

Alt mal grupları incelendiğinde, en fazla dış satım 2 milyar 874 milyon 418 bin dolarla kumaş grubunda gerçekleşti. Kumaşı, 1 milyar 217 milyon 683 bin dolarla iplik ve 616 milyon 503 bin dolarla elyaf takip etti.

İller bazında ise en fazla ihracat 1 milyar 829 milyon 231 bin dolarla İstanbul'dan yapıldı. Gaziantep 779 milyon 981 bin dolarla ikinci, Bursa 626 milyon 714 bin dolarla üçüncü, Kahramanmaraş ise 375 milyon 120 bin dolarla dördüncü sırada yer aldı.

"Tekstil sektörü dönüşüm sürecinde"

TİM Başkanvekili ve TİM Sektörler Konseyi Tekstil ve Hammaddeleri Sektör Temsilcisi Ahmet Öksüz, AA muhabirine, küresel belirsizlikler ve jeopolitik gelişmelerin ana ihracat pazarlarındaki talep koşullarını ve sektörün performansını doğrudan etkilediğini belirtti.

Türk tekstil sektörünün entegre üretim yapısı, kaliteli üretimi, hızlı teslim kabiliyeti ve güçlü tedarik altyapısıyla küresel ticarette önemli bir konumda bulunduğunu vurgulayan Öksüz, şunları kaydetti:

"Mevcut rakamları sektörümüzün potansiyelinden ziyade, içinde bulunduğumuz küresel konjonktürü yansıtan bir tablo olarak değerlendiriyoruz. Tekstil sektörü bugün yalnızca Türkiye'de değil, dünyada da önemli bir dönüşüm sürecinden geçiyor. Küresel talepteki yavaşlama, maliyet baskıları ve uluslararası rekabet şartları sektörümüzü zorlarken, tedarik zincirlerinin yeniden şekillenmesi Türkiye açısından önemli fırsatlar sunuyor."

Rekabetin yalnızca fiyat üzerinden şekillenmediğine dikkati çeken Öksüz, kalite, hız, sürdürülebilirlik, teknoloji ve inovasyonun da satın alma kararlarında belirleyici hale geldiğini ifade etti.

Öksüz, sektörün rekabet gücünü koruyabilmesi için katma değerli üretim, teknik ve fonksiyonel tekstiller, dijitalleşme, sürdürülebilirlik ve AR-GE çalışmalarına daha fazla odaklanılması gerektiğini kaydetti.

Yılın ikinci yarısına temkinli ancak olumlu baktıklarını belirten Öksüz, küresel talepte kademeli toparlanma ve stratejik pazarlardaki ivmenin sürmesi halinde yılı daha dengeli ve güçlü bir performansla tamamlamayı hedeflediklerini sözlerine ekledi.

Hane halkının ve reel sektörün enflasyon beklentilerinin iyileştiğine işaret eden Şimşek, "Jeopolitik gelişmelerin oluşturduğu belirsizliklere rağmen hane halkının 12 ay sonrası yıllık enflasyon beklentisi son 3 ayda toplam 6,6 puan, reel sektörün beklentisi 1,2 puan geriledi." ifadesini kullandı.

Şimşek, şunları kaydetti:

"Küresel belirsizliklerin arttığı mevcut konjonktürde finansal istikrarın korunması kritik önemdedir. Rekabet gücümüzde kalıcı artış, verimlilik, teknolojiye dayalı üretim ve makroekonomik istikrar ile sağlanacaktır. Enflasyonla mücadelede politikalarımızı kalıcı kazanımları gözeterek belirliyoruz. Politikalarımızın nihai hedefi, yüksek katma değerli üretimle sürdürülebilir büyümeyi ve kalıcı refah artışını sağlamaktır."

Uzmanlar, yaptıkları açıklamada, tüketicilerin mağduriyet yaşamamaları için kiralama öncesinde bazı hususlara dikkat etmeleri, mağduriyet yaşanması halinde ise yasal haklarını zaman kaybetmeden kullanmaları gerektiğini belirtti.

Gayrimenkul Hukuku Derneği Başkanı Ali Güvenç Kiraz, vatandaşların, kapora dolandırıcılığı ile karşı karşıya kalmamaları için "ilanlardaki yazlıkların kısa süreli kiralama hükümlerine tabi olup olmadığını" öğrenmeleri gerektiğini söyledi.

Kat maliklerinin ilgili taşınmazın kısa süreli yazlık kiralama amacıyla kullanımına izin verdiğinin teyit edilmesi gerektiğini belirten Kiraz, şunları kaydetti:

"Yazlık kiralamalarda öncelikle konutun kısa süreli kiralamaya uygun izinlere sahip olup olmadığı ve kiralama işlemini yapan kişinin gerçekten ev sahibi ya da yetkili kişi olduğu teyit edilmeli. Tüm bilgiler ve yasal izinler teyit edilmeden asla 'kapora veya ön ödeme talebi' kabul edilmemeli ve para gönderilmemelidir. Sözleşmede kiralama süresi, konaklayacak kişi sayısı, ödeme ve iade koşulları ile elektrik, su ve aidat gibi giderler açıkça düzenlenmeli."

Kiraz, önceden verilen bilgiler ile yazlığın özelliklerinin uyuşmaması durumuna işaret ederek, "Konutun tanıtılandan farklı özellikler taşıması halinde tüketici ödediği bedelin iadesini talep edebilir. Evin teslim alınması ve teslim edilmesi sırasında mevcut durum fotoğraf ve görüntülerle kayıt altına alınması sonradan ortaya çıkabilecek hasar ve depozito uyuşmazlıklarının önüne geçecektir." diye konuştu.

Ev sahiplerinin yapmaları gerekenlere değinen Kiraz, kısa süreli kiralama yapabilmeleri için gerekli izin belgelerini almaları, kat maliklerinin oy birliğiyle onayını sağlamaları, alt kiralama yasağı ve kimlik bildirim yükümlülükleri başta olmak üzere yasal düzenlemelere uymaları gerektiğini, aksi halde yüksek tutarlı idari para cezalarıyla karşılaşabileceklerini belirtti.

"Tüketiciler ciddi maddi kayıplara uğrayabiliyor"

Tüketiciler Konfederasyonu (TÜKON) Genel Başkan Vekili Aziz Koçal da yaz aylarının gelmesiyle internet üzerinden günlük, haftalık ve sezonluk yazlık kiralama taleplerinin arttığını hatırlatarak, bu artışla beraber tüketici mağduriyetlerinin de gündeme geldiğini söyledi.

Tüketicilerin büyük bölümünün "tatil yerine ulaştığında ilanlarda vadedilen koşullarla karşılaşılmadığına" yönelik şikayette bulunduğunu anlatan Koçal, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Tüketiciler, ilanda gösterilen ev ile teslim edilen evin farklı olması, fotoğrafların gerçeği yansıtmaması, deniz manzaralı veya denize yakın denilen evlerin farklı konumda çıkması, havuzun kullanılamaz durumda olması veya ortak havuz olduğunun sonradan öğrenilmesi, evin yeterince temizlenmemiş olması gibi durumlarla karşılaşıyor. Böcek bulunması ve kötü hijyen koşulları, klima, sıcak su, internet gibi hizmetlerin çalışmaması, kapora veya kira bedelinin alınmasına rağmen evin hiç teslim edilmemesi, sahte ilanlar ve dolandırıcılık olayları, depozito bedellerinin haksız şekilde kesilmesi veya hiç iade edilmemesi sorunları ortaya çıkabiliyor. Özellikle sosyal medya üzerinden veya doğrulanmamış internet sitelerinde yayımlanan sahte ilanlar nedeniyle tüketiciler ciddi maddi kayıplara uğrayabilmektedir."

"İlan bilgilerinin ekran görüntüsü mutlaka alınmalı"

Aziz Koçal, tüketicilerin tatil planı yaparken yalnızca fiyatı değil güvenilirliği de dikkate alması gerektiğini belirterek, mümkün olduğunca kurumsal ve güvenilir rezervasyon platformlarının tercih edilmesi gerektiğini vurguladı.

Ev sahibi veya işletmenin kimliğinin doğrulanması gerektiğini söyleyen Koçal, "İlan bilgilerinin ekran görüntüsü mutlaka alınmalı, fotoğraflar, adres bilgileri ve kullanıcı yorumları dikkatle incelenmelidir. Yazılı sözleşme yapılmadan ödeme gerçekleştirilmemelidir." dedi.

Koçal, taahhüt edilen özelliklerin sağlanmaması halinde öncelikle bu eksikliklerin fotoğraf ve video ile belgelenerek, işletmeye veya kiraya verene yazılı olarak bildirilmesi ve eksikliğin giderilmesinin talep edilmesi gerektiğini söyledi.

Sorunun giderilmemesi halinde yapılması gerekenlere değinen Koçal, "Tüketici, sözleşmeden dönme, ödediği bedelin iadesini isteme, ayıp oranında bedel indirimi talep etme, uğradığı maddi zararların tazminini isteme, uygun koşullarda başka bir konaklama yerine geçmek zorunda kalmışsa oluşan ek masrafların karşılanmasını talep etme haklarına sahiptir." diye konuştu.

Koçal, tüm yazışmaların, ödeme dekontlarının, ilan görüntülerinin, fotoğrafların ve videoların saklanarak, uyuşmazlık halinde hak arama sürecinde delil olarak kullanılabileceğini bildirdi.

Tüketicinin mağdur olması halinde uyuşmazlık tutarının 186 bin liraya kadar kısmının tüketici hakem heyetlerine başvurarak alınabildiğini kaydeden Koçal, bunun üzerindeki tutarlar için tüketici mahkemelerine başvurulabileceğini ifade etti.

Koçal, gerçek olmayan ilanlarla tüketicilerin kapora ödemeye yönlendirilmesinin son yılların en önemli sorunlarından biri olduğunu belirterek, "Piyasa fiyatının çok altında sunulan teklifler şüpheyle değerlendirilmeli, acele ödeme baskısı oluşturan kişilere kesinlikle itibar edilmemelidir. Dolandırıcılık şüphesi bulunuyorsa vakit kaybetmeden en yakın kolluk birimine veya Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunmalıdır." açıklamasında bulundu.

"Ayıplı hizmette yapılan tüm masraflar belgelenerek talep edilebilir"

Tüketiciler Derneği (TÜDER) Genel Başkanı Levent Küçük ise yazlık kiralamalarda en sık karşılaşılan sorunların yetkisiz kişilerin aracılık yapması ve ilanlardaki bilgilerle konutun gerçek durumunun uyuşmaması olduğunu söyledi.

Tüketicilerin kapora ödemeden önce kiralama işlemini yapan kişinin yetki belgesini veya tapu kaydını kontrol etmesi gerektiğini vurgulayan Küçük, ödemelerin mutlaka yetkili kişilere yapılması ve açıklama kısmında ödemenin amacının belirtilmesi gerektiğini bildirdi.

Küçük, vadedilen şartların sağlanmaması halinde bunun "ayıplı hizmet" kapsamında değerlendirilebileceğini ifade ederek tüketicilerin yaptıkları tüm yazışmaları, fotoğrafları ve harcamaları belgeleyerek zararlarının tazminini talep edebileceğini, ayrıca mağduriyet durumunda tüketici hakem heyetlerine başvurabileceklerini sözlerine ekledi.

Bu kapsamda, tarım sektörünün sürdürülebilir gelişiminin sağlanması, üretimde verimliliğin artırılması ve çiftçilerin finansmana erişiminin kolaylaştırılması amacıyla Ziraat Bankası, Ziraat Katılım Bankası ve Tarım Kredi Kooperatifleri aracılığıyla Hazine faiz/kar payı destekli kredi ve finansman uygulamaları yürütülüyor. Söz konusu sistem, 2004 yılında uygulamaya alındı.

İlk uygulama yılı olan 2004'te 205 bin çiftçinin 735 milyon lira kredi bakiyesi bulunurken 2025 yıl sonu itibarıyla 1,1 milyon çiftçi için 833 milyar lira tutarında kredi ve finansman bakiyesine ulaşıldı. Böylece sistemden faydalanan çiftçi sayısı, başlangıç tarihine kıyasla yaklaşık 6 kat, kullandırılan kredi hacmi de reel olarak yaklaşık 42 kat arttı.

Söz konusu kuruluşlar aracılığıyla hayvansal ve bitkisel üretim, tarım teknolojileri ve tarım endüstrisi başlıklarında 28 farklı üretim konusunda kredi ve finansman imkanı sunuluyor.

Bu sayede 2025 yılında 956 bin çiftçi, 661 milyar lira kredi ve finansman kullandı.

Bakanlıkça, uygulamanın başladığı tarihten haziran sonuna kadar 449 milyar lira destek sağlandı.

Bu yıl haziran sonu itibarıyla 724 bin çiftçi 399 milyar liralık kredi ve finansmandan yararlandı.

Uygulama kapsamında tarımsal üreticilere yüzde 25 ile yüzde 100 arasında değişen oranlarda faiz ve kar payı indirimi uygulanıyor. Hazine faiz destekli kredilerde faiz yükünün yaklaşık yüzde 70'i kamu tarafından karşılanıyor. Temel hayvansal ve bitkisel üretim konularında 300 bin liraya kadar olan kredilerde yüzde 100 faiz/kar payı indirimi uygulanıyor. Azami 10 milyon liraya kadar kredi imkanı sağlanan bu üretim ve diğer destekleme konularında belirlenen teknik ve ekonomik kriterleri karşılayan üreticilere ilave faiz/kar payı indirimi avantajları da sunuluyor.

Esnafa da faiz destekli kredi

Esnaf ve sanatkarların faaliyetlerini sürdürülebilir şekilde geliştirmelerinin sağlanması, işletmelerinin rekabet gücünün artırılması ve finansmana erişimlerinin kolaylaştırılması amacıyla da Halk Bankası aracılığıyla Hazine faiz destekli esnaf ve sanatkar kredileri kullandırılıyor. Söz konusu sistem 2002 yılında uygulamaya alındı.

İlk uygulama yılı olan 2002'de 63 bin esnaf ve sanatkarın 153 milyon lira kredi bakiyesi bulunurken 2025 yılı sonu itibarıyla 774 bin esnaf ve sanatkar için 297 milyar lira tutarında kredi ve finansman bakiyesine ulaşıldı.

Böylece, sistemden faydalanan esnaf ve sanatkar sayısı başlangıç tarihine kıyasla 12 kat, kullandırılan kredi hacmi de reel olarak yaklaşık 50 kat arttı.

Bu kapsamda, 2025 yılında yaklaşık 258 bin esnaf ve sanatkar 176 milyar lira tutarında Hazine faiz destekli kredi kullandı.

Bakanlıkça, uygulamanın başladığı tarihten haziran sonuna kadar sağlanan desteğin tutarı ise 180 milyar lirayı buldu.

Bu yıl haziran sonu itibarıyla 99 bin esnaf ve sanatkara 75 milyar lira kredi kullandırıldı.

Sistem kapsamında esnaf ve sanatkarlara yüzde 50 faiz indirimi uygulanıyor. Ayrıca, genç girişimciler, usta girişimciler, kaybolmaya yüz tutmuş meslek erbabı esnaf ve sanatkarlar ile belirli öncelikli sektörlerde faaliyet gösteren işletmeler için daha avantajlı kredi imkanları sağlanıyor.

Bunun yanında, belirlenen şartları sağlayan esnaf ve sanatkarlara standart faiz indirimlerinin üzerinde ilave faiz indirimi avantajları sunuluyor. Bu sayede işletmelerin büyümesinin, üretim kapasitesinin artırılmasının ve ekonomik faaliyetlerinin güçlendirilmesinin desteklenmesi amaçlanıyor. Söz konusu uygulamayla esnaf ve sanatkarların yerel kalkınmaya katkısının artırılması ve ülke ekonomisindeki rollerinin güçlendirilmesi hedefleniyor.

Buna göre brusellozda hastalıktan ari statüsünün yeniden kazanılması için sığırların test yaşına ilişkin düzenleme yapıldı. "30 aylıktan küçük" ibaresi "12 aylık üzerinde" olarak değiştirildi. Arilik için 12 aydan büyük bütün sığırların, enfekte hayvanların sürüden uzaklaştırılmasından en az 30 gün sonra yapılan ilk testinde ve ilk testten 30 gün sonra yapılan ikinci testinde negatif sonuç vermesi gerekecek.

Laboratuvar test sonuçlarına ve epidemiyolojik incelemelere dayanarak bir sürüde brusella enfeksiyonunun varlığı bakteriyolojik olarak belirlenirse hastalık çıkışı yapılarak bu sürünün ari statüsü iptal edilecek. Sürü 30 gün izlemeye alınacak. Bu sürede atık vakası olmazsa hastalık söndürülecek.

Sürüde seropozitif hayvanların varlığı tespit edilirse hastalık şüphesi eklenecek ve bu sürünün ariliği sona erdirilmeyecek. Sürü 30 gün takibe alınacak. Bu süre içinde atık vakası olmazsa hastalık şüphesi kaldırılacak. Şüphe kaldırıldıktan sonra 12 aydan büyük bütün sığırlardan, seropozitif hayvanların sürüden uzaklaştırılmasından en az 30 gün sonra ilk test yapılacak. İlk testten 30 gün sonra ikinci test gerçekleştirilecek. Son iki testte negatif sonuç alındığında sertifika güncellenecek.

Belirtilen testlerin yapılacağı hayvanlar canlı S-19 aşısıyla aşılanmışlarsa komplement fiksasyon testinde 12 aydan daha az zaman öncesinde aşılanmış olan dişi hayvanlar için 30 EEC veya diğer bütün durumlarda 20 EEC ünitesinden düşük sonuç alınması gerekecek.

Sığır tüberkülozuyla mücadelede yeni adımlar

Bakanlığın Sığır Tüberkülozu ile Mücadele Yönetmeliği'nde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliği de Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Yönetmelikle, test sürelerinde düzenlemeye gidildi. Hastalığın takibi için gerçekleştirilecek testlerden ilkinin son pozitif reaktörün kesim-ölüm yoluyla işletmeden ayrılmasından en erken 42 gün sonra, ikincisinin yapılma süresi 84 gün sonra olarak düzenlendi. Birinci ve ikinci test arasında en az 42 gün olması şartı getirildi. Daha önce bu süre 60 gün olarak uygulanıyordu.

Ari olmayan sürüden hayvan gelmesi durumunda en az 6 ay arayla iki test yapılması zorunlu tutuldu. Bu süre en fazla 12 ay olacak. Gelen hayvan için bu sürede gerekli izolasyon koşulları sağlanarak ari olan hayvanlarla temasının olmaması şartı aranacak.

Rutin test sonucu pozitif reaktör tespit edilmesi halinde işletmenin arilik statüsü iptal edilmeyecek ancak hastalık şüphesi eklenecek. Son pozitif reaktör uzaklaştırıldıktan en erken 42 gün sonra ilk test, birinci testten sonra en erken 42 gün, en geç 180 gün içinde ikinci test yapılacak. Son iki testte negatif sonuç alındığında hastalık şüphesi kaldırılacak ve sertifika güncellenecek.

Hayvan hastalıkları tazminat uygulamasında düzenleme

Öte yandan, Bakanlıkça hazırlanan Hayvan Hastalıklarında Tazminat Yönetmeliği'nde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik de Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Tüberküloz ve bruselloz hastalıkları nedeniyle mecburi kesime sevki gerçekleştirilen ya da imha edilen hayvanlar için yetiştiricilere ödenecek tazminat oranları ve şartlarına ilişkin düzenleme yapıldı.

Resmi olarak tüberkülozdan ari işletmelerdeki sığır cinsi hayvanlar hariç olmak üzere, tüberkülin testi uygulanması sonucunda hastalığa yakalandıkları tespit edilen sığır cinsi hayvanların takdir edilecek kıymetlerinin 10'da 9'u, karantina sürecinde tüberkülin test sonucu şüpheli ya da menfi çıkan hayvanlardan ölen ya da ölüm öncesi kesime tabi tutulup hastalık tespit edilen sığır cinsi hayvanların takdir edilecek kıymetlerinin 10'da 9'u, kesimhanede ya da Kurban Bayramı süresince Kurban Hizmetleri Komisyonunca kurbanlık hayvanlar için belirlenen kesim yerlerinde hastalığın varlığı tespit edilen sığır cinsi hayvan karkaslarının kıymetlerinin 4'te 3'ü oranında tazminat ödenecek.

Bruselloz hastalığında da bakteriyolojik muayene sonucu hastalığa yakalandığı tespit edilen sığır cinsi ile koyun ve keçi türü hayvanların takdir edilecek kıymetlerinin 10'da 9'u, sığır brusellozu hastalığından ari işletmelerdeki sığır cinsi hayvanlar hariç, serolojik muayene sonucu hastalığa yakalandığı tespit edilen sığır cinsi hayvanların takdir edilecek kıymetlerinin 10'da 9'u, serolojik muayene sonucunda hastalığa yakalandığı belirlenen koyun ve keçi türü hayvanların takdir edilecek kıymetlerinin 10'da 9'u oranında tazminat ödenecek.

RTÜK'ten yapılan açıklamaya göre, kamuoyuyla paylaşılan araştırmada, 15-21 yaş grubundaki gençlerin televizyon, isteğe bağlı yayın platformları, radyo, internet ve sosyal medya kullanım alışkanlıklarının yanı sıra dijital okuryazarlık düzeyleri detaylı şekilde incelendi.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) güncel nüfus verileri doğrultusunda belirlenen yaş ve cinsiyet kotalarına uygun şekilde gerçekleştirilen araştırma, İBBS-2 düzeyindeki 26 ilde yaşayan 7 bin 511 genç ile bilgisayar destekli telefon anketi (CATI) yöntemiyle yapıldı.

Araştırma sonuçlarına göre gençlerin yüzde 57,2'sinin dijital okuryazarlık düzeyi yüksek, yüzde 28,9'unun orta ve yüzde 13,9'unun düşük seviyede olduğu belirlendi.

Araştırmada 2022 yılı verileriyle karşılaştırıldığında dijital okuryazarlık düzeyinde dikkat çekici bir artış yaşandığı görüldü.

Buna göre 2022'de dijital okuryazarlık düzeyi düşük olanların oranı yüzde 35,6 iken, 2025'te bu oran yüzde 13,9’a geriledi. Yüksek dijital okuryazarlık düzeyine sahip gençlerin oranı ise yüzde 29,4'ten yüzde 57,2'ye yükseldi.

Araştırmada, 19-21 yaş grubundaki gençlerin yüzde 62,4'ünün yüksek dijital okuryazarlık düzeyine sahip olduğu tespit edilirken, 15-18 yaş grubunda bu oran yüzde 53,4 olarak ölçüldü.

Gençlerin yaklaşık yarısının dijital ayak izi farkındalığı yüksek

Araştırma kapsamında gençlerin yalnızca yüzde 42'sinin Word, Excel ve PowerPoint gibi programları etkin şekilde kullanabildiği belirlendi.

Araştırmaya göre gençlerin yaklaşık yarısının dijital ayak izi farkındalığı yüksek olduğu görüldü. Yüzde 55,3'ünün dijital ayak izi farkındalık düzeyi yüksek, yüzde 44,7'sinin ise düşük seviyede bulunduğu belirtildi.

Bulgular, gençlerin önemli bir bölümünün çevrim içi ortamda bıraktıkları dijital izler konusunda daha fazla bilinçlendirilmesi gerektiğine işaret etti.

Gençlerde günlük ortalama televizyon izleme süresi 40 dakika

Gençlerin 2022'de günlük ortalama televizyon izleme süresi 1 saat 40 dakika iken, 2025'te bu sürenin günlük ortalama 40 dakikaya gerilediği kaydedildi.

Katılımcıların yüzde 77,4'ü son bir ay içinde televizyon yayını izlediğini belirtirken, yalnızca yüzde 10,1'i televizyonu günlük olarak izlediğini ifade etti.

Kadınların televizyon izleme oranı yüzde 80,4, erkeklerin televizyon izleme oranı ise yüzde 74,5 olarak tespit edildi.

İsteğe bağlı yayın platformlarına yönelimin arttığı kaydedilen araştırmaya göre, son bir ay içinde bu platformları kullandığını belirten gençlerin oranı yüzde 65, günlük kullanım oranı ise yüzde 9,7 oldu.

Araştırmada, 2022'de bu oranın yüzde 40 seviyesinde olduğu dikkate alındığında gençler arasında isteğe bağlı yayın platformlarının kullanımında önemli bir artış yaşandığı ortaya çıktı.

Kadınlar 4 saat 37 dakika, erkekler ise 4 saat 50 dakika günlük internet kullanıyor

Araştırma sonuçlarına göre gençlerin yüzde 28,8'i son bir ay içinde radyo dinlediğini ifade etti, günlük radyo dinleme oranı yüzde 4,6 olarak belirlendi.

Kadınların günlük ortalama radyo dinleme süresi 33 dakika, erkeklerin ise 44 dakika olarak raporlandı.

Araştırmada gençlerin internet kullanım oranının yüksek seviyelerde olduğu görüldü. Son bir ay içinde internet kullandığını belirtenlerin oranı yüzde 94,4 olarak kayıtlara geçti.

İnterneti günlük kullanma oranı yüzde 78,1 olarak ölçülürken, gençlerin günlük ortalama internet kullanım süresi kadınlarda 4 saat 37 dakika, erkeklerde ise 4 saat 50 dakika olarak belirlendi.

19-21 yaş grubunun günlük ortalama internet kullanım süresi ise 5 saat 10 dakika oldu.

Gençlerin günlük ortalama sosyal medya kullanım süresi 3 saat 24 dakika

Araştırmada, gençlerin yapay zeka teknolojilerine yoğun ilgi gösterdiği, son bir ay içinde yapay zeka destekli uygulamaları kullandığını belirtenlerin oranının yüzde 74,9 olduğu görüldü.

Araştırmaya göre sosyal medya kullanım oranının gençler arasında oldukça yüksek seviyede olduğu saptandı. Sosyal medyayı günlük kullananların oranı yüzde 70,8 olurken, son bir ay içinde kullandığını belirtenlerin oranı yüzde 89,2 olarak ölçüldü.

Gençlerin günlük ortalama sosyal medya kullanım süresi 3 saat 24 dakika olarak hesaplandı. Kadınların sosyal medya kullanım süresi günlük ortalama 3 saat 34 dakika, erkeklerde bu süre 3 saat 15 dakika olarak belirlendi.

Araştırmada sosyal medya kullanım amaçlarında ilk sırada yüzde 86,6 ile "gündemi takip etmek" yer aldı. Gençlerin yüzde 52,1'inin markaları takip etmek, yüzde 46,7'sinin ise çevrim içi alışveriş yapmak amacıyla sosyal medyayı kullandığı tespit edildi.

Araştırma kapsamında gençlerin sosyal medya kullanım yaşına ilişkin görüşleri de incelendi. Buna göre, gençlerin yüzde 88,1'i sosyal medya kullanımında yaş sınırı bulunması ve bu yaşın en az 16 olması gerektiğini düşündüğünü belirtti.

Gençlerin haber almak için en çok tercih ettiği mecra sosyal medya oldu

Araştırmada gençlerin haber alma kaynakları da analiz edildi.

Sonuçlara göre, gençlerin haber almak için en çok tercih ettiği mecra yüzde 82,4 ile sosyal medya oldu. Sosyal medyayı yüzde 75,6 ile internet haber siteleri, yüzde 53,7 ile televizyon takip etti.

Son yıllarda dijital dünyada çeşitlenen yeni davranış kalıplarına bir yenisi daha eklendi. Güney Kore'de giderek yaygınlaşan ve "dopamin siteleri" ya da yerel adıyla do-farming platformları olarak anılan uygulamalar, kullanıcılarına gerçek bir alışveriş yapmadan sipariş verme deneyimi yaşatıyor. Sanal alışveriş sepeti oluşturmak, siparişi onaylamak, kurye ekranını takip etmek ve teslimat bildirimi almak mümkün oluyor; ancak gerçekte hiçbir ürün gönderilmiyor.

İlk bakışta sıra dışı görünen bu dijital deneyim, psikoloji alanında beynin ödül ve beklenti mekanizmaları açısından dikkat çekici bir örnek olarak değerlendiriliyor. Moodist Psikiyatri ve Nöroloji Hastanesi Klinik Psikoloğu Mader Bengisu Bilgen, bu platformların yalnızca teknolojik bir trend olmadığını, insan beyninin ödül beklentisini kullanan bir sistem üzerine kurulduğunu belirterek, "Asıl tetiklenen duygu haz değil, beklentidir. Beyin çoğu zaman ödülü elde ettiği anda değil, ona yaklaşırken daha yoğun bir dopamin yanıtı oluşturur." dedi.

Dopamin, mutluluk hormonu değil beklenti sisteminin önemli bir parçası

Toplumda dopamin çoğunlukla "mutluluk hormonu" olarak bilinse de bilimsel çalışmalar bu nörotransmitterin temel görevinin beklenti ve motivasyon süreçlerini düzenlemek olduğunu gösteriyor. Klinik Psikolog Mader Bengisu Bilgen, sanal alışveriş sitelerinde yaşanan sürecin de tam olarak bu mekanizma üzerine kurulduğunu belirtiyor. "Kullanıcı sepetini doldurduğunda, siparişi onayladığında ya da kurye ekranını takip ettiğinde beynin ödül sistemi aktifleşiyor. Ürün gerçekte hiç ulaşmayacak olsa bile beyin, ödülün yaklaştığı algısıyla dopamin üretmeye devam edebiliyor. "Bilgen, nörobilimde bunun "ödül tahmin hatası" olarak tanımlandığını belirterek, beklenmedik veya yaklaşan bir ödül sinyalinin dopamin salınımını artırabildiğini ifade ediyor.

Davranışın kendisi bazen ödülün önüne geçebiliyor

Moodist Psikyatri ve Nöroloji Hastanesi Klinik Psikoloğu Mader Bengisu Bilgen: “alışverişten alınan tatmin yalnızca satın alınan üründen kaynaklanmıyor. Karar verme süreci, ürün seçimi, ödeme aşaması ve teslimat beklentisi de beynin ödül sistemini harekete geçiren önemli basamaklar arasında yer alıyor. Bu nedenle bazı kullanıcılar için alışveriş ritüelinin kendisi, ürünü teslim almaktan daha güçlü bir psikolojik uyarım oluşturabiliyor.”

Bazı kişiler için zarar azaltma yaklaşımı olarak değerlendirilebilir

Bilgen, bu platformların yalnızca olumsuz yönleriyle değerlendirilmemesi gerektiğini belirterek, belirli koşullarda davranışsal terapi açısından destekleyici bir araç olarak da ele alınabileceğini söyledi.  Özellikle dürtüsel alışveriş davranışı veya kontrolsüz yeme eğilimi bulunan bireylerde, gerçek satın alma ya da tüketim gerçekleşmeden ritüelin deneyimlenmesi bazı kişiler için geçici bir rahatlama sağlayabilir. "Bunu madde bağımlılığında kullanılan nikotin sakızı ya da alkolsüz bira örneklerine benzetebiliriz. Gerçek davranışın yerini alan ancak zararını azaltan bir simülasyon söz konusu olabilir." Bu yaklaşım sayesinde kişi maddi kayıp yaşamadan veya gereksiz kalori almadan satın alma dürtüsünü yönetme fırsatı bulabilir. Aynı zamanda satın alma sonrasında görülen pişmanlık, suçluluk ve ekonomik kaygı da ortaya çıkmayabilir.

Davranışsal Sönme Etkisi oluşabilir

Bilgen, kullanıcıların zaman içerisinde gerçek ürün gelmese bile rahatlayabildiklerini fark etmelerinin, satın alma dürtüsü ile fiziksel nesne arasındaki bağı zayıflatabileceğini belirtti. Psikolojide "davranışsal sönme" olarak tanımlanan bu süreç, uygun klinik koşullar altında bazı bireylerde terapötik fayda sağlayabilecek mekanizmalardan biri olarak değerlendiriliyor.

Yalnızlık hissini kısa süreli olarak azaltabilir

Benzer mekanizmanın sosyal ihtiyaçlarda da görülebildiğini ifade eden Bilgen, bazı dijital platformların kullanıcılara sorumluluk gerektirmeyen sanal etkileşimler sunduğunu söyledi."Sanal sigara molası benzeri uygulamalar kişiye kısa süreli birlikte olma hissi verebilir. Bu durum anlık yalnızlık duygusunu hafifletebilir."

Uzun vadeli etkileri konusunda temkinli olunmalı

Klinik Psikolog Mader Bengisu Bilgen; “beklenti üzerine kurulu dijital deneyimlerin sürekli tekrar edilmesi, beynin doğal ödül sistemini zamanla değiştirebilir. Gerçek yaşam deneyimlerinden alınan tatmin azalırken, sürekli yeni uyarana ihtiyaç duyulması riski ortaya çıkabilir. Bu nedenle dijital ödül mekanizmalarının bilinçli kullanılmasının önem taşıdığını belirterek, bu tür platformların özellikle psikolojik destek gerektiren durumlarda tek başına bir tedavi yöntemi olarak değerlendirilmemesi gerektiğini ifade etti.

İstanbul ve Sabiha Gökçen havalimanları "zamanında kalkış" performanslarıyla Avrupa'daki havalimanları arasında ilk iki sırada yer alırken, Türk Hava Yolları (THY) da Avrupa'daki en dakik hava yolu şirketi oldu.

Avrupa Hava Seyrüsefer Güvenliği Teşkilatının (EUROCONTROL) 13-19 Temmuz'a ilişkin "Avrupa Havacılık Ağı Performans Raporu" yayımlandı.

İstanbul Havalimanı bu dönemde yüzde 81 zamanında kalkış performansıyla Avrupa'daki havalimanları arasında ilk sırada yer aldı. İstanbul Sabiha Gökçen Uluslararası Havalimanı ise yüzde 78 zamanında kalkış performansıyla ikinci oldu.

Raporda, THY, yüzde 85 zamanında varış oranıyla Avrupa'daki en büyük 20 havayolu şirketi arasında en dakik hava yolu olarak kayıtlara geçti.

Türkiye'de, lisans mezunlarında istihdam oranı, 2025'te yüzde 73,9 olarak gerçekleşti.

Buna göre, lisans mezunlarının kayıtlı istihdam oranı 2024'te yüzde 75 iken, 2025'te yüzde 73,9 olarak kayda geçti. Ön lisans mezunları için kayıtlı istihdam oranı ise 2024'te yüzde 66,4 iken, 2025'te yüzde 65,7 olarak hesaplandı.

Lisans seviyesinde en yüksek kayıtlı istihdama sahip bölümler sırasıyla tıp (yüzde 95,5), özel eğitim öğretmenliği (yüzde 90,8), havacılık elektrik ve elektroniği (yüzde 89,9), matematik mühendisliği (yüzde 89,8) ile hemşirelik (yüzde 89,8) oldu.

Uluslararası Standart Eğitim ve Öğretim Alanları Sınıflaması 2013'e göre, lisans seviyesinde kayıtlı istihdam oranının en yüksek olduğu ilk 5 alan sağlık ve refah (yüzde 84,5), mühendislik, imalat ve inşaat (yüzde 82,1), bilişim ve iletişim teknolojileri (yüzde 76,7), eğitim (yüzde 75,4) ile iş, yönetim ve hukuk (yüzde 74,1) olarak belirlendi.

Ön lisans seviyesinde en yüksek kayıtlı istihdama sahip bölümler polis meslek eğitimi (yüzde 92,6), elektrik enerjisi üretim, iletim ve dağıtımı (yüzde 87,4), uçak teknolojisi (yüzde 84,8), kontrol ve otomasyon teknolojisi (yüzde 83,9) ile elektrik (yüzde 83,7) olarak sıralandı.

Ön lisans mezunlarında kayıtlı istihdam oranının en yüksek olduğu eğitim ve öğretim alanları mühendislik, imalat ve inşaat (yüzde 76,3), doğa bilimleri, matematik ve istatistik (yüzde 71,9), hizmetler (yüzde 70,4), tarım, ormancılık, balıkçılık ve veterinerlik (yüzde 67,9) ile bilişim ve iletişim teknolojileri (yüzde 67,6) olarak kayıtlara geçti.

En kısa iş bulma süresi "dil ve konuşma terapisi" bölümünde

Lisans mezunlarında ortalama ilk iş bulma süresi 2024 yılında 14,4 ay iken, 2025 yılında 14,2 ay oldu. Ön lisans mezunlarının ortalama ilk iş bulma süresi ise 2024 yılında 16 ay iken, 2025 yılında 15,8 ay olarak hesaplandı.

Lisans mezunlarının ilk iş bulma süresi ortalamasının en kısa olduğu bölümler dil ve konuşma terapisi (2,4 ay), tıp (3,9 ay), özel eğitim öğretmenliği (4,4 ay), eczacılık (4,6 ay) ve ergoterapi (7,6 ay) olarak belirlendi.

Lisans mezunları için ilk iş bulma süresinin en kısa olduğu ilk 5 eğitim ve öğretim alanı da sağlık ve refah (9 ay), bilişim ve iletişim teknolojileri (11,4 ay), mühendislik, imalat ve inşaat (11,6 ay), eğitim (12,9 ay) ile hizmetler (13,4 ay) olarak saptandı.

Ön lisans mezunlarının ilk iş bulma süresi ortalamasının en kısa olduğu 5 bölüm polis meslek eğitimi (3 ay), optisyenlik (9,9 ay), aşçılık (10,8 ay), eczane hizmetleri (11,6 ay) ile sivil havacılık kabin hizmetleri (11,7 ay) oldu.

Ön lisans mezunları için ilk iş bulma süresi en kısa ilk 5 eğitim ve öğretim alanı da hizmetler (13,7 ay), doğa bilimleri, matematik ve istatistik (13,8 ay), mühendislik, imalat ve inşaat (14,3 ay), sağlık ve refah (15,4 ay) ile bilişim ve iletişim teknolojileri (15,8 ay) olarak kayıtlara geçti.

Ortalama kazancın en yüksek olduğu lisans bölümü pilotaj

Lisans mezunlarında aylık ortalama kazancı en yüksek 5 bölümün sırasıyla pilotaj, matematik mühendisliği, uzay mühendisliği, uçak mühendisliği ile kontrol ve otomasyon mühendisliği olduğu görüldü.

Ön lisans mezunlarında aylık ortalama kazancı en yüksek 5 bölüm uçak teknolojisi, perakende satış ve mağaza yönetimi, polis meslek eğitimi, elektrik enerjisi üretim, iletim ve dağıtımı ile marka iletişimi olarak belirlendi.

Lisans mezunlarının kendi alanında çalışma oranı yüzde 56,7

Ücretli çalışan (SGK 4/A) lisans mezunlarının öğrenim gördükleri eğitim ve öğretim alanı ile uyumlu bir meslek grubunda çalışma oranı 2024 yılında yüzde 56,1 iken, bu oran 2025'te yüzde 56,7 olarak gerçekleşti. Ön lisans mezunlarında ise bu oran 2024 yılında yüzde 51 iken, 2025 yılında yüzde 50,8 oldu.

Ücretli çalışan lisans mezunlarının öğrenim gördükleri eğitim ve öğretim alanı ile uyumlu bir meslek grubunda çalışma oranının en yüksek olduğu ilk 5 alan sağlık ve refah (yüzde 80,4), iş, yönetim ve hukuk (yüzde 79,6), eğitim (yüzde 64,8), mühendislik, imalat ve inşaat (yüzde 63,6) ile bilişim ve iletişim teknolojileri (yüzde 56,1) olarak kayıtlara geçti. En düşük uyum ise yüzde 20,6 ile sosyal bilimler, gazetecilik ve enformasyon alanında gerçekleşti.

Ön lisans mezunlarının öğrenim gördükleri eğitim ve öğretim alanı ile uyumlu bir meslek grubunda çalışma oranının en yüksek olduğu ilk 5 alan da iş, yönetim ve hukuk (yüzde 64,1), mühendislik, imalat ve inşaat (yüzde 60,1), hizmetler (yüzde 59,8), doğa bilimleri, matematik ve istatistik (yüzde 46,2) ile sağlık ve refah (yüzde 44,3) oldu. En düşük uyum ise yüzde 7,8 ile sosyal bilimler, gazetecilik ve enformasyon alanında gerçekleştiği tespit edildi.

Böylece endeks, Mayıs 2023'ten sonraki en yüksek seviyesine ulaştı. Endeks söz konusu dönemde 91,1 seviyesindeydi.

Mevcut dönemde hanenin maddi durumu endeksi, temmuzda aylık yüzde 3 artışla 72,3'ten 74,5'e yükseldi.

Gelecek 12 aylık dönemde hanenin maddi durum beklentisi endeksi, haziranda 89,5 iken yüzde 2 artarak temmuzda 91,4 olarak belirlendi.

Geçen ay 83,9 olan gelecek 12 aylık dönemde genel ekonomik durum beklentisi endeksi, bu ay yüzde 5,2 yükselişle 88,3 olarak hesaplandı.

Gelecek 12 aylık dönemde dayanıklı tüketim mallarına harcama yapma düşüncesi endeksi de geçen ay 105,9 iken bu ay yüzde 0,8 azalışla 105,1'e geriledi.

İlk yarı verilerine bakıldığında, özellikle bazı kategorilerde ciddi bir ayrışma ve talep canlılığı yaşandığını ifade eden Şapkacı, "En çok ilgi gören ürün gruplarının başında uzun süredir olduğu gibi 'kişisel bakım ve kozmetik' ile 'teknoloji' sektörleri geliyor." dedi.

Şapkacı, teknoloji kategorisinde enflasyonist beklentiler ve küresel maliyet artışı endişeleri nedeniyle tüketicilerin taleplerini öne çekme eğilimini sürdürdüğünü anlattı.

Yiyecek ve içecek kategorisinde de fast-food segmentine doğru kayan net bir yukarı yönlü trendin mevcut olduğunu aktaran Şapkacı, "Mayısta uzun Kurban Bayramı tatilinin ve baz etkisinin de katkısıyla eğlence ve hobi kategorisinde yıllık yüzde 74'lük çok güçlü ve dikkat çekici bir büyüme kaydedildi." ifadelerini kullandı.

"Odak noktamız 15 yaşını doldurmuş yaşlı bina stokumuzun modernizasyonu"

Nuri Şapkacı, bu yıl açılması beklenen AVM'lerin aslında Kovid-19 salgını öncesinde temelleri atılmış olan yatırımların tamamlanması niteliğinde olduğunu belirterek, "Sektör olarak şu an 450 AVM, yaklaşık 14 milyon metrekare kiralanabilir alan ve 43-45 bin aktif mağazadan oluşan bir ekosistemi temsil ediyoruz. Yeni yatırımların azaldığı bu dönemde ana odak noktamız, mevcut, özellikle 15 yaşını doldurmuş yaşlı bina stokumuzun modernizasyonu, renovasyonu, fonksiyon değişiklikleri ve el değiştirmeleridir." değerlendirmesini yaptı.

Mağaza kiralamaları ve kiracı ilişkileri boyutunda ise ciro üzerinden yapılan kira ödemelerinin şeffaf ve doğru beyan edilmesinin kritik önem taşıdığına değinen Şapkacı, ciro beyanlarının doğruluğunun bağımsız denetim ve kategori bazlı benchmark analizleriyle ölçüldüğünü aktardı.

Şapkacı, ticari gayrimenkullerde uygulanan aşırı korumacı düzenlemelerin, özellikle 5 yıllık kira sözleşmelerine kanunen eklenen 10 yıllık uzama zorunluluğunun yatırımcıların manevra alanını kısıtladığını belirterek, "Bu durumun aşılması, yeni marka girişlerini kolaylaştıracak esnekliğin sağlanması ve ticari gayrimenkul kira rejiminin, konut kira rejiminden tamamen ayrıştırılması sektörümüzün geleceği için elzemdir." diye konuştu.

AVM'lerin altyapısı, modern tasarımları ve güçlü marka karmasıyla uluslararası alanda önemli potansiyele sahip olduğunu söyleyen Şapkacı, şunları kaydetti:

"Yaz sezonu, bayram tatilleri ve turizm hareketliliği AVM'lerimizdeki fiziksel trafiği canlı tutuyor. Örneğin, Mayıs 2026'da Kurban Bayramı tatilinin de etkisiyle AVM'lerde çok ciddi bir hareketlilik yaşanmış, ziyaretçi trafiğinde ve cirolarda güçlü bir canlılık görülmüştür. Turizm hareketliliğinin trafiğe olumlu yansımasını sürdürülebilir kılmak adına Tax Free süreçlerini hızlandırmalı, maliyet enflasyonunu kontrol altına almalı ve rekabet gücümüzü yeniden kazanmalıyız."

"Deneyim odaklı alanlar ziyaretçi trafiğini artırmada önemli rol oynuyor"

Şapkacı, 2026 yılı aylık endekslerinde tüketici harcamalarının dönemsel etkilere ve kampanyalara son derece duyarlı bir seyir izlediğini belirterek, ikinci yarıda da bu hassas dengenin korunacağını ve kampanyaların belirleyici olacağını öngördüklerini dile getirdi.

Bu yılın ilk yarısında ciro performansının genel olarak güçlü bir seyir izlediğini söyleyen Şapkacı, şu ifadeleri kullandı:

"Martta yüzde 3,5 ve mayısta yüzde 6,9 gibi sevindirici reel büyüme oranlarına ulaşıldı. Ziyaretçi sayılarımızda da martta yüzde 6,7, nisanda ise yüzde 4,5 gibi yıllık artışlar kaydedilmesi, fiziksel talep canlılığının sürdüğünü kanıtlamaktadır. 2026 sonu itibarıyla, eğer maliyet enflasyonunu kontrol altında tutabilir ve tüketici güvenini destekleyebilirsek, yılı enflasyondan arındırılmış reel bir büyüme ile kapatmayı hedefliyoruz. Ziyaretçi sayılarında istikrarlı artış trendinin süreceğini, ciroların ise nominal bazda güçlü artışını koruyarak yılı reel anlamda pozitif bir büyüme eşiğinde tamamlayacağımızı öngörüyoruz."

Şapkacı, deneyim odaklı alanların AVM'lerde ziyaretçi trafiğini artırmada önemli rol oynadığına işaret ederek, tüketicilerin artık yalnızca alışveriş yapmak için değil, vakit geçirmek ve sosyalleşmek için de AVM'leri ziyaret ettiğini söyledi.

Deneyim ekonomisinin sektörün merkezine yerleştiğini vurgulayan Şapkacı, yeme-içme ve eğlence alanlarının payının arttığını ifade etti.

"Anadolu'da çok ciddi bir yerel iştah ve hareketlilik gözlemliyoruz"

AYD Başkanı Şapkacı, Anadolu şehirlerindeki güçlü büyüme eğiliminin ve yerel canlılığın 2026'nın ilk yarısında da etkisini sürdürdüğünü belirtti.

Şapkacı, sözlerini şöyle sürdürdü:

"2025 yılı sonuçlarına göre Anadolu'daki metrekare verimlilik artışı yüzde 35,3 seviyesinde gerçekleşerek İstanbul'un (yüzde 25) oldukça önünde yer almıştı. 2026'nın ilk yarısında da Anadolu'da çok ciddi bir yerel iştah ve hareketlilik gözlemliyoruz. Mutlak değer bazında bakıldığında metrekare başına ciroda İstanbul hala lider konumda, örneğin Nisan 2026 verilerinde İstanbul'daki metrekare verimliliği Anadolu'nun yaklaşık yüzde 38 üzerinde seyretmiştir.

Ancak büyüme hızı ve yerel dinamizm açısından Anadolu, genel sektörel performansı sırtlamaya devam etmektedir. Bu büyümeyi destekleyen en büyük dinamikler, Anadolu'daki yerel nüfusun sosyalleşme alanı olarak AVM'leri yoğun şekilde tercih etmesi ve henüz AVM yatırımı bulunmayan 13 şehrimizin sunduğu potansiyeldir. Yatırımcılar yüksek finansman maliyetleri nedeniyle bir süre daha sıfırdan inşaat yerine Anadolu'daki mevcut nitelikli yapıların modernizasyonuna ve el değiştirmesine odaklanacak olsalar da Anadolu'nun sektörümüzün büyüme motoru olma özelliği önümüzdeki dönemde de korunacaktır."

Sektörün başarısı için karşılıklı güven ve güçlü işbirliklerinin önemine dikkati çeken Şapkacı, kira düzenlemeleri ve ortak alan giderleri gibi konular yerine sektörün büyümesine odaklanılması gerektiğini söyledi.

Şapkacı, ekosistemin sürdürülebilirliği için iki konuya önem verdiklerini belirterek, "Birincisi, uluslararası standartlarda bir 'sözleşme serbestisi' anlayışının hakim kılınması, ticari gayrimenkul kira rejiminin, konut kira rejiminden net bir hukuki çizgiyle ayrılmasıdır. İkincisi ise sektörümüzün geleceğini belirleyecek olan yeşil dönüşüm adımlarıdır. Sektör bileşenleri ve perakendecilerimizle el ele vererek, ortak hedefler doğrultusunda hareket edersek, önümüzdeki tüm finansal zorlukları aşacağımıza ve Türkiye'yi perakendede küresel bir cazibe merkezi olarak tutmaya devam edeceğimize inancım tamdır." ifadelerini kullandı.

Yükseköğretim Genel Kurulunun 8 Temmuz'daki toplantısında vakıf üniversitelerindeki öğrenim ücreti artışı konusu görüşüldü.

Bu doğrultuda alınan kararla, vakıf üniversiteleri, bu eğitim-öğretim yılında hazırlık ve birinci sınıf dışındaki sınıflara uygulanacak öğrenim ücreti artış oranını yüzde 25'i geçmeyecek şekilde belirleyecek.

Yüzde 25'lik oran, Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) bu ay açıkladığı haziran ayı yıllık tüketici fiyat endeksi (TÜFE) ile yurt içi üretici fiyat endeksi (Yİ-ÜFE) artışı ortalaması dikkate alınarak tespit edildi.

Öte yandan, bazı vakıf üniversitelerinin kayıt yenileme işlemlerini beklettiği yönünde bilgilerin Yükseköğretim Kuruluna (YÖK) ulaştığı, bu durumun devam etmesi halinde YÖK'ün ilgili vakıf yükseköğretim kurumları hakkında gerekli tahkikatı başlatacağı öğrenildi.

Milli Elektrikli Tren seti, Halkalı-Uzunköprü hattında hizmet vermeye başladı.

324 yolcu kapasitesine sahip tren setlerinde 322 koltuk ile 2 tekerlekli sandalye alanı bulunuyor. Saatte 160 kilometre işletme hızına ulaşabilen trenlerle yolculara daha modern, güvenli ve konforlu seyahat imkanı sunuluyor.

İstanbul Halkalı'dan hareket eden tren, Ispartakule, Çatalca, Kabakça, Kurfallı, Sinekli, Çerkezköy, Velimeşe, Çorlu, Muratlı, Kayabeyli, Lüleburgaz, Alpullu ve Pehlivanköy istasyonlarından geçerek Edirne'nin Uzunköprü ilçesine ulaştı.

Tren yolculuğunun ardından Uzunköprü istasyonunda inen Mecit Yeni, AA muhabirine, yolculuğunun rahat ve huzurlu geçtiğini söyledi.

Konforlu bir tren yolculuğu yaptığını anlatan Yeni, "İçerinin ısıtma ve soğutma dengesi iyiydi. Gayet başarılı bir tren olmuş. Emeği geçenlere teşekkür ederiz." dedi.

Melek Meşe de yeni trenle ailece güzel bir yolculuk yaptıklarını belirtti.

Çerkezköy'den Uzunköprü'ye geldiklerini dile getiren Meşe, "Eskisine göre daha güzel ve rahat bir yolculuk geçirdik. Gayet iyiydi ben çok memnun kaldım." diye konuştu.

İstasyona eşini karşılamaya gelen Muzaffer Dımbıl ise yerli ve milli imkanlarla yapılan trenle gurur duyduğunu ve çok beğendiğini ifade etti.

Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) sonuçlarının açıklanmasıyla birlikte milyonlarca aday için tercih süreci başladı. Üniversite tercihinin yalnızca bir programa yerleşmekten ibaret olmadığını dile getiren İstanbul Rumeli Üniversitesi İktisadi, İdari ve Sosyal Bilimler Fakültesi Dr. Öğr. Üyesi Nurullah Arıkan, bu dönemin aynı zamanda öğrencilerin kendilerini tanıdığı, hedeflerini netleştirdiği ve gelecekte nasıl bir yaşam kurmak istediklerine karar verdiği önemli bir süreç olduğuna dikkat çekti. Doğru tercih için yalnızca puan ve başarı sıralamasına odaklanmanın yeterli olmadığını vurgulayan Arıkan, üniversitenin sunduğu akademik olanaklardan kampüs yaşamına, uluslararası fırsatlardan kariyer desteklerine kadar pek çok unsurun birlikte değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Doğru Tercihin Temeli Kendini Tanımaktan Geçiyor

Dr. Öğr. Üyesi Nurullah Arıkan'a göre doğru üniversite ve bölüm seçiminin ilk adımı, kişinin kendisini tanıması. İlgi alanları, güçlü yönler, yetenekler ve geleceğe ilişkin beklentiler değerlendirilmeden yapılan tercihlerin ilerleyen yıllarda bölüm değişikliği isteği ya da mesleki memnuniyetsizlik gibi sonuçlar doğurabileceğini aktaran Arıkan, adayların hangi alanlarda başarılı olduklarını, nasıl bir çalışma ortamında mutlu olacaklarını ve kendilerini gelecekte hangi mesleği yaparken gördüklerini sorgulamalarının büyük önem taşıdığına dikkat çekti.

Aileler Yol Gösterici Olmalı

Tercih döneminde ailelerin desteğinin gençler için önemli bir motivasyon kaynağı olduğunu aktaran Arıkan, karar sürecinde öğrencilerin ilgi alanları ve hedeflerinin ön planda tutulmasının sağlıklı sonuçlar doğuracağını ifade etti. Ailelerin rehberlik eden bir yaklaşım sergilemesi, öğrencilerin ise ailelerinin deneyimlerinden yararlanırken kendi isteklerini de göz ardı etmemesi gerektiğini belirten Arıkan, tercih edilen bölümde eğitim alacak ve gelecekte o mesleği sürdürecek kişinin öğrenci olduğunu hatırlattı.

Üniversite Seçimi Sadece Puanla Yapılmamalı

Başarı sıralamasının tercih sürecinde puandan daha sağlıklı bir ölçüt olduğuna değinen Arıkan, her yıl değişen sınav koşulları ve kontenjanlar nedeniyle yalnızca geçen yılın taban puanlarına bakılarak tercih yapılmasının yanıltıcı olabileceğini söyledi.

Üniversiteleri değerlendirirken akademik kadro, eğitim modeli, laboratuvar ve uygulama altyapısı, araştırma merkezleri, güncel müfredat ve akreditasyon çalışmalarının birlikte ele alınmasının önemine işaret eden Arıkan, güçlü akademik yapının öğrencilerin hem teorik hem de uygulamalı bilgiyle donanmasına katkı sunduğunu dile getirdi.

Uygulamalı Eğitim Kariyere Güçlü Bir Başlangıç Sağlıyor

Mesleki başarının yalnızca teorik bilgiyle sınırlı kalmadığını aktaran Arıkan, staj imkanları, uygulama laboratuvarları, simülasyon merkezleri, sektör iş birlikleri ve gerçek projelerde yer alma fırsatlarının öğrencileri iş hayatına hazırlayan en önemli unsurlar arasında bulunduğunu ifade etti. Deneyim odaklı eğitim anlayışının mezuniyet sonrasında kariyer yolculuğunu kolaylaştıran önemli avantajlar sunduğunu kaydetti.

Üniversite Yaşamı Dersliklerle Sınırlı Değil

Üniversite yıllarının akademik gelişimin yanı sıra kişisel gelişim açısından da önemli fırsatlar sunduğunu paylaşan Arıkan, öğrenci kulüpleri, kültürel etkinlikler, spor faaliyetleri, kütüphaneler ve sosyal yaşam alanlarının öğrencilerin çok yönlü gelişimine katkı sağladığını söyledi. Güçlü bir kampüs yaşamının, öğrencilerin üniversite deneyimini zenginleştiren önemli unsurlardan biri olduğuna dikkat çekti.

Uluslararası Fırsatlar Geleceğe Yatırım Niteliği Taşıyor

Tercih yapılırken üniversitelerin Erasmus+ değişim programları, uluslararası iş birlikleri, çift diploma imkanları ve yabancı dil desteklerinin mutlaka araştırılması gerektiğini belirten Arıkan, öğrencilerin eğitim hayatı boyunca uluslararası deneyim kazanmasının hem akademik hem de kariyer gelişimi açısından önemli avantajlar sağlayacağını ifade etti.

Kariyer Olanaklarını Araştırmadan Tercih Yapmayın

Üniversite tercih edilirken mezuniyet sonrasındaki kariyer olanaklarının da değerlendirilmesi gerektiğini aktaran Arıkan, kariyer merkezleri, staj ve iş destekleri, sektör iş birlikleri, mezun ağları ve kariyer etkinliklerinin öğrencilerin profesyonel yaşama hazırlanmasında önemli rol üstlendiğini dile getirdi.

Burs ve Destek İmkanlarını İnceleyin

Tercih sürecinde üniversitelerin sunduğu burs olanaklarının da dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini ifade eden Arıkan, eğitim burslarının yanı sıra başarı bursları, spor ve sanat bursları, kardeş indirimi, tercih bursları ve uluslararası değişim programlarına yönelik desteklerin öğrencilerin eğitim hayatını kolaylaştıran önemli avantajlar sunduğunu söyledi.

Kampüsün Konumu ve Ulaşım İmkanları da Önemli

Üniversitenin bulunduğu şehir, kampüsün ulaşım olanakları, yurt imkanları ve çevredeki sosyal yaşamın öğrencilerin günlük yaşam kalitesini doğrudan etkilediğini aktaran Arıkan, tercih sürecinde bu unsurların da göz önünde bulundurulmasının sağlıklı bir üniversite deneyimi açısından önem taşıdığını ifade etti.

Tercih Listenizi Bilinçli Oluşturun

Adayların tercih listelerini hazırlarken yalnızca en yüksek puanlı programlara yönelmemesi gerektiğini belirten Arıkan, gerçekten okumak istenen bölümlerin önceliklendirilmesini önerdi. Hedef programların yanı sıra başarı sıralamasına yakın ve yerleşme olasılığı yüksek seçeneklerin dengeli şekilde listeye eklenmesinin daha sağlıklı bir tercih stratejisi oluşturacağını kaydetti.

Uzman Desteği Karar Sürecini Kolaylaştırıyor

Tercih döneminde rehber öğretmenler, psikolojik danışmanlar ve üniversitelerin tercih danışmanlığı hizmetlerinden destek almanın adayların daha bilinçli karar vermelerine katkı sağladığını ifade eden Arıkan, uzman görüşlerinin bölüm ve meslek seçimine ilişkin soru işaretlerini azaltırken farklı bakış açıları da kazandıracağını söyledi.

Günümüz iş dünyasında genç çalışanların beklentileri değişirken, organizasyonların rekabet avantajını belirleyen unsurlar da yeniden şekilleniyor. Güven, adalet, psikolojik sağlık, gelişim fırsatları ve ortak amaç duygusu, genç yeteneklerin bir organizasyonla kurduğu ilişkinin temelini oluşturuyor. Great Place To Work® Türkiye'nin yayınladığı Best Workplaces for Young Talents™ 2026 Araştırma Raporu, kurumların geleceğin iş gücünü çekmek ve elde tutmak için hangi alanlara odaklanması gerektiğine dair önemli içgörüler sunuyor.

Güven, genç çalışan deneyiminde fark yaratıyor 

Araştırma sonuçları, genç çalışan deneyiminde asıl farkın uygulamalarda değil, güven kültüründe oluştuğunu ortaya koyuyor. Araştırmaya göre güven, genç çalışanlar için tek başına bir çalışan deneyimi unsuru değil; adalet algısını, gelişim fırsatlarını, liderlikle kurulan ilişkiyi ve aidiyet duygusunu besleyen ortak zemin niteliği taşıyor. Bu nedenle genç yetenekler organizasyonları yalnızca sundukları imkânlarla değil, bu imkânların ne kadar güven veren ve tutarlı bir kurum kültürü içinde sunulduğuyla değerlendiriyor.

Nitekim Best Workplaces for Young Talents™ 2026 listesinde yer alan şirketlerde Trust Index™ skoru %83 seviyesine ulaşırken, standart şirketlerde bu oran %59'da kalıyor. 24 puanlık fark, güven kültürünün genç çalışan deneyimini şekillendiren temel unsur olmanın ötesinde, organizasyonların rekabet gücünü belirleyen ölçülebilir bir avantaj yarattığını gösteriyor. 

Anlam, katkıyı ve performansı güçlendiriyor

Genç çalışanlar için iş, yalnızca yerine getirilmesi gereken görevlerden ibaret değil. Yaptıkları işin müşterilere, topluma ve organizasyonun başarısına nasıl katkı sağladığını görebilmek, işlerine duydukları bağlılığı ve motivasyonu doğrudan etkiliyor. Araştırma, genç yeteneklerin organizasyonlarıyla kurduğu ilişkinin yalnızca kariyer fırsatları ya da gelişim olanakları üzerinden şekillenmediğini; ortak bir amaç etrafında buluşabilmenin çalışan deneyiminin en güçlü belirleyicilerinden biri olduğunu ortaya koyuyor. Çalışanlar yaptıkları işte anlam bulduklarında yalnızca sorumluluklarını yerine getirmekle kalmıyor, organizasyonun başarısını sahipleniyor, gönüllü katkı sunuyor ve değişimin bir parçası olmayı daha güçlü şekilde benimsiyor. Bu da anlam duygusunun yalnızca çalışan bağlılığını değil, inovasyonu ve sürdürülebilir performansı da besleyen stratejik bir unsur haline geldiğini gösteriyor.

Aynı iş yeri, farklı çalışan deneyimleri 

Araştırma, kadın ve erkek çalışanların genel çalışan deneyimi skorları birbirine yakın olsa da, bazı başlıklarda deneyimin belirgin şekilde farklılaştığını ortaya koyuyor. Özellikle psikolojik sağlık ve esenlik alanında kadın çalışanların değerlendirmeleri erkek çalışanlara kıyasla daha düşük seviyede kalıyor. "Duygusal ve psikolojik olarak sağlıklı bir iş ortamımız var" ifadesine kadın çalışanların verdiği olumlu yanıt oranı %69 olurken, erkek çalışanlarda bu oran %77'ye yükseliyor.

Bulgular, kapsayıcı bir çalışan deneyimi oluşturmanın yalnızca eşit uygulamalar sunmakla değil; farklı çalışan gruplarının ihtiyaçlarını gözeten bir iş yeri kültürü inşa etmekten geçtiğini ortaya koyuyor. 

Great Place To Work® Türkiye CEO'su Eyüp Toprak, Young Talents™ 2026 Araştırma Raporu'na ilişkin değerlendirmesinde şu ifadeleri kullandı:

"Genç yetenek konusu bugün artık yalnızca İnsan Kaynakları'nın gündemi değil; organizasyonların gelecekteki performansını ve rekabet gücünü belirleyen stratejik bir konu haline geldi. Araştırmamız, genç çalışanların organizasyonları artık yalnızca ücret ya da kariyer fırsatlarıyla değerlendirmediğini; güven, adalet, gelişim fırsatları, psikolojik sağlık ve anlamlı bir çalışma deneyiminin kararlarında belirleyici olduğunu ortaya koyuyor. Özellikle liderliğe duyulan güven ve çalışanlara yenilik üretme alanı tanınması, genç çalışan deneyimini şekillendiren en güçlü unsurlar arasında yer alıyor. Geleceğin başarılı organizasyonları da yalnızca teknolojiye yatırım yapanlar değil; güven kültürünü güçlendiren, adil sistemler kuran ve çalışanlarının gelişimini destekleyen kurumlar olacak. Çünkü genç yetenekler bugün organizasyonlardan daha fazla imkân değil, daha fazla güven bekliyor."

YÖK'ten yapılan açıklamaya göre, küresel ölçekte yaşanan teknolojik dönüşüm, birçok mesleğin çalışma biçimini değiştirirken yeni uzmanlık alanlarını da beraberinde getiriyor.

Bu kapsamda YÖK, yükseköğretimde dönüşüm sürecini hızlandırarak geleceğin mesleklerine yönelik programları yaygınlaştırıyor. Yapay zeka, siber güvenlik, veri bilimi, havacılık, otomasyon ve dijital dönüşüm odaklı yeni programlarla birlikte yükseköğretim sistemi, istihdam temelli bir yapıya doğru yeniden şekilleniyor.

Geleceğin mesleklerine yönelik bölümler arasında yapay zeka mühendisliği, siber güvenlik, yapay zeka, büyük veri analistliği, dijital dönüşüm elektroniği, imalat yürütme sistemleri operatörlüğü, elektronik ve otomasyon, iklimlendirme ve soğutma teknolojisi gibi programlar öne çıkıyor.

Bu yıl da tarih ve yapay zeka, felsefe ve yapay zeka, biyoteknoloji ve genetik, dijital oyun teknolojileri, mobil güvenlik teknolojileri dahil 16 yeni program daha tercih kılavuzuna eklendi.

Geleceğin mesleklerine yoğun ilgi, yeni açılan bölümlerle, gençlerin tercih listelerinde üst sıralara yükseliyor. Öğrenciler bu alanları tercih ederek savunma sanayisi, havacılık, yazılım ve veri teknolojileri gibi kritik sektörlerde görev almayı hedefliyor.

Öte yandan yükseköğretimde dönüşüm kapsamında öğrenciler, daha eğitim sürecinde laboratuvar, staj ve sektör temelli uygulamalarla iş dünyasıyla buluşturuluyor.

Özellikle savunma sanayisi, havacılık, otomasyon ve veri teknolojileri alanlarında geliştirilen programlar, öğrencilerin üretim süreçlerini doğrudan deneyimlemesini sağlıyor. Bu yaklaşım, yükseköğretimi yalnızca teorik bilgi sunan bir yapıdan çıkararak, istihdamla doğrudan ilişkili beceri temelli bir modele dönüştürüyor. Böylece Türkiye'nin teknoloji üretim kapasitesine katkı sağlayacak nitelikli insan kaynağının yetiştirilmesi hedefleniyor.

Yapay zekayla ilişkili programların sayısı 785'e ulaştı

Açıklamada görüşlerine yer verilen YÖK Başkanı Erol Özvar da yükseköğretim planlamasında, Türkiye'nin istihdam ihtiyacı, gelecekte öne çıkacak meslek alanları ve beşeri sermayenin doğru yönlendirilmesi gibi çok boyutlu kriterleri dikkate aldıklarını belirtti.

Son 3 yıl içinde yapay zeka, tarımda ve sağlıkta dijitalleşme, yeşil dönüşüm ve sektörlerin ihtiyaçları doğrultusunda 70'e yakın yeni program açıldığını bildiren Özvar, yapay zekayla ilişkili programların sayısının 171 üniversitede 785'e ulaştığına dikkati çekti.

Bu programların eğitim kapasitesinin sadece birkaç yıl içinde 7 kat büyüdüğünü ve ilk mezunlarını vermeye başladığını aktaran Özvar, ayrıca 2026-2027 eğitim-öğretim yılında 7'si lisans, 9'u ön lisans olmak üzere 16 yeni programın ilk kez öğrenci kabul edeceğini vurguladı.

Programların öğrencilerden büyük ilgi gördüğünü ve yüksek doluluk oranlarıyla tercih edildiğini belirten Özvar, "Bu tablo, gençlerimizin geleceğin mesleklerine ne kadar bilinçli bir şekilde yöneldiğini açıkça göstermektedir. Adaylarımıza yeni açmış olduğumuz programlara bir kez daha bakmalarını, onları dikkatli bir şekilde incelemelerini tavsiye ediyorum." ifadelerini kullandı.

Özvar ayrıca YÖK'ün tercih döneminde öğrencilerin doğru ve sağlıklı karar verebilmeleri için bilgilendirme faaliyetlerini sürdürdüğünü de kaydetti.

Türkiye İstatistik Kurumu, 2026'nın ilk çeyreğine ilişkin "hane halkı yurt içi turizm" verilerini açıkladı.

Buna göre, söz konusu dönemde yurt içinde ikamet eden 11 milyon 520 bin kişi seyahate çıktı. Seyahate çıkanların bir ve daha fazla geceleme kaydıyla ülke içinde yaptıkları toplam seyahat sayısı, geçen yılın aynı çeyreğine göre yüzde 12 artarak 14 milyon 168 bine ulaştı. Bu çeyrekte seyahate çıkanlar, 73 milyon 622 bin geceleme yaptı. Ortalama geceleme sayısı 5,2 oldu.

Harcamalar arttı

Yerli turistlerin yurt içinde yaptıkları seyahat harcamalarının tutarı, söz konusu dönemde yüzde 33,9 artarak 102 milyar 312 milyon 286 bin lira olarak gerçekleşti.

Bu harcamaların 94 milyar 552 milyon 386 bin lirayla yüzde 92,4'ünü kişisel harcamalar, 7 milyar 759 milyon 900 bin lirayla yüzde 7,6'sını paket tur harcamaları oluşturdu. Seyahat başına yapılan ortalama harcama 7 bin 221 lira olarak kayıtlara geçti.

İlk çeyrekte toplam seyahat harcamalarında en fazla payın yüzde 30,9 ile yeme-içme, yüzde 27,6 ile ulaştırma ve yüzde 12,4 ile giyecek ve hediyelik eşya harcamaları olduğu görüldü.

Harcama türlerinin geçen yılın aynı dönemine göre değişim oranları incelendiğinde ise yeme-içmede yüzde 29,1, ulaştırmada yüzde 30,1, giyecek ve hediyelik eşya harcamalarında yüzde 62,2'lik artış gerçekleşti.

Yakınları ziyaret ilk sırada

Ocak-mart döneminde yakınları ziyaret amacıyla yapılan seyahatler yüzde 68,1 ile ilk sırada yer aldı. Bunu, yüzde 22,3 ile "gezi, eğlence, tatil", yüzde 4,1 ile "sağlık" izledi.

Bu dönemde seyahate çıkanlar, 59 milyon 228 bin geceleme sayısıyla en çok "arkadaş veya akraba evinde" kaldı. Konaklama türlerine göre geceleme sayısında ikinci sırada 5 milyon 652 bin gecelemeyle "otel" yer alırken, "kendi evi" 5 milyon 461 bin geceleme sayısıyla üçüncü sırada kayıtlara geçti.

Türkyılmaz, yaptığı açıklamada, Türkiye'nin su ürünleri üretimindeki artışın, ihracata da güçlü şekilde yansıdığını söyledi.

Bu alandaki üretimin geçen yıl 1 milyon 37 bin tona ulaştığını ve Cumhuriyet tarihinin rekorunu kırdığını anımsatan Türkyılmaz, bunun 627 bin tonunun yetiştiricilikten, 410 bin tonunun avcılıktan elde edildiğini ifade etti. Türkyılmaz, yetiştiriciliğin üretimdeki payının yüzde 60'a yükseldiğini söyledi.

Türkyılmaz, su ürünleri ihracatının geçen yıl miktar bazında 288 bin ton ve değer bazında 2,25 milyar dolar olduğunu bildirerek, "Sektörümüz yaklaşık 1,9 milyar dolar dış ticaret fazlası verdi. Bu olumlu tablo 2026'da da sürüyor. Bu yılın ilk 6 ayında ihracatımız geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 13 artarak 1,1 milyar dolara ulaştı. Su ürünlerinde bu yılın sonunda da en az 2,4 milyar dolarlık ihracatı yakalamayı hedefliyoruz." diye konuştu.

"Türk somonu ihracatında başarı hikayesi yazıyoruz"

İhracatın omurgasını çipura, levrek, gökkuşağı alabalığı, Türk somonu ve mavi yüzgeçli orkinosun oluşturduğuna işaret eden Türkyılmaz, ihraç edilen su ürünlerinin yüzde 80'den fazlasının yetiştiricilik ürünü olduğunu söyledi.

Türkyılmaz, Türkiye'den 100'den fazla ülkeye ihracat yapıldığını aktararak, sözlerine şöyle devam etti:

"Çipura ve levrek özellikle Avrupa Birliği pazarında güçlü konumda bulunuyor. Son yılların en önemli başarı hikayelerinden birisini de Türk somonu ihracatında yazıyoruz. Türk somonu ihracatında Uzak Doğu ülkeleri ve Rusya pazarı ön plana çıkıyor. 2016'da sadece 5 bin tonla başlayan Türk somonu üretimi, bugün itibarıyla 75 bin tona ulaştı. Yıllık 2,25 milyar dolarlık toplam ihracatımızın içerisindeki payı 500 milyon dolar seviyesine çıktı."

Türkyılmaz, Uzak Doğu ülkeleri arasında Çin'in de bulunduğunu, bu ülke ile Türkiye arasında ticari işbirliği kapsamında uzlaşma sağlandığını anlatarak, bundan sonraki süreçte Çin'in de ön planda olacağını ifade etti.

Türk Cumhuriyetleri'nin de Türk balıklarının pazarlandığı önemli ülkeler arasında yer aldığına işaret eden Türkyılmaz, "Bizim ihracatçılarımız ve üreticilerimiz uzak ve yakın ülke tanımıyor, Amerika Birleşik Devletleri'nden Kanada'ya kadar farklı ülke gruplarında çalışıyorlar. 2028'de ihracat miktarını 3 milyar dolar seviyesine çıkarmayı hedefliyoruz. Su ürünleri sektörümüz son yıllarda üretim, ihracat ve markalaşmada önemli başarılar elde etmiştir. Türk somonu bunun en güçlü örneğidir. Gelecek dönemde midye yetiştiriciliğini geliştirmeyi, ayrıca 'Türk havyarı' markasını oluşturarak mersin balığı ve havyar üretiminde de dünya pazarlarında güçlü konuma ulaşmayı amaçlıyoruz." değerlendirmelerinde bulundu.

"Üretim planlamasıyla iklim değişikliği etkilerini en aza indiriyoruz"

Türkyılmaz, deniz suyu sıcaklıklarının artması, iklim değişikliği, istilacı türlerin yayılması ve müsilaj gibi çevresel sorunların sektörü olumsuz etkilediğini ancak bilimsel verilere dayalı üretim planlaması, etkin denetimlerin yapılması, sürdürülebilir avcılık uygulaması ve modern yetiştiricilik teknikleriyle bu etkileri en aza indirmeye çalıştıklarını kaydetti.

Profesyonel Otel Yöneticileri Derneği Başkanı Hakan Saatçioğlu, ABD ile İsrail'in İran'a yönelik saldırıları nedeniyle erken rezervasyon döneminden istenilen ölçüde yararlanılamadığını ancak temmuz itibarıyla hareketliliğin arttığını söyledi.

Geçen yıl ilk 6 ayda 6 milyon 266 bin 660 yabancı turisti ağırladıklarını dile getiren Saatçioğlu, bu yıl ise aynı dönemde 5 milyon 697 bin 136 turistin kenti ziyaret ettiğini belirtti.

20 Temmuz itibarıyla Antalya'ya gelen yabancı ziyaretçi sayısının 6,5 milyonu aştığını söyleyen Saatçioğlu, "Bu ay sonuna kadar muhtemelen bu rakam 8 milyona dayanmış olacaktır. Geçen seneye göre biraz altında seyrediyoruz. İlk ana pazarımız her zaman olduğu gibi Rusya, yine en başta. İkinci pazarımız Almanya, üçüncü pazarımız İngiltere. Arkasından Polonya, Hollanda ve Ukrayna geliyor." diye konuştu.

Otellerdeki doluluk oranlarının şu anda üst seviyelerde olduğunu belirten Saatçioğlu, "Otellerin doluluk oranları yaklaşık yüzde 90, yüzde 100'lere varmış bulunmakta. Şu anda iyi gidiyoruz." dedi.

Saatçioğlu, iç pazarın da özellikle okulların tatil olmasıyla birlikte hareketlendiğini ifade etti.

Rezervasyonlar sevindirici

Gerek yabancı gerekse yerli turistte gelecek aylardaki rezervasyonların da sevindirici nitelikte olduğunu dile getiren Saatçioğlu, "Rezervasyonlarda gayet güzel bir şekilde geçen seneki gibi bir akış var. Geçen sene ile bu sene temmuz, ağustostaki rezervasyonlara baktığımızda aynı seviyelerde." ifadesini kullandı.

Saatçioğlu, kasım sonuna kadar rezervasyonların devam ettiğini söyledi.

Geçen yıl da aralık ayının ilk haftasına kadar yoğun turist ziyaretinin olduğunu belirten Saatçioğlu, şunları kaydetti:

"Geçen yıl birçok otel kış döneminde otelini kapatma tarihini ertelemişti. Bu sene de muhtemelen geç kapanacaktır. Zaten 20 Kasım'a kadar COP31 var. Antalya'da, özellikle Kaleiçi, kent merkezi, Lara ve Belek bölgesi için yoğun rezervasyon olacak. Buraya gelecek olan rezervasyon, yani yurt dışından tatil amaçlı gelen rezervasyonlarımız muhtemelen Manavgat ve Kemer'e kayacaktır. O yüzden sezonun şimdiden uzayacağını tahmin ediyoruz."

Kurulun bilimsel dayanağı bulunmayan sağlık iddiaları, gerçek dışı vize garantisi vaatleri ve dini duyguları istismar eden tanıtımları içeren reklamlara müeyyideler uyguladığı belirtilen açıklamada, "Kurul, tüketicilerimizin ekonomik menfaatlerini korumak, aldatıcı ve yanıltıcı reklamlar ile haksız ticari uygulamaların önüne geçmek amacıyla denetim faaliyetlerini aralıksız sürdürmektedir. Kurul, yanıltıcı reklamlar ve haksız ticari uygulamalara karşı 2026'nın 7 ayında 21 bini aşkın dosyayı karara bağladı, 185 milyon liranın üzerinde idari para cezası uyguladı. İncelenen dosyalardan 118'i mevzuata aykırı bulunmuş, bunlardan 74'ü hakkında durdurma cezası, 44'ü hakkında ise durdurmayla birlikte idari para cezası uygulanmasına karar verilmiştir. Ayrıca aykırılığı tespit edilen 3 dosya hakkında erişimin engellenmesi tedbiri uygulanmıştır." bilgisi verildi.

Saç çıkarma iddiasındaki reklamlara üst sınırdan ceza

Açıklamada, Kurulun bilimsel dayanağı bulunmayan saç çıkarma iddiaları içeren reklamlara üst sınırdan idari para cezası uyguladığı ifade edildi. Çeşitli mecralarda tanıtımı yapılan bir saç spreyi ürününe ilişkin reklamlara işaret edilen açıklamada, "Her 10 günde 2 bin yeni saç kökü", "Saç üretimini aktive eder", "Saç kökleri uyku halinden çıkıyor" gibi ifadeler kullanılarak ürünün saç çıkardığı izlenimi oluşturulduğunun tespit edildiği, söz konusu tanıtımlarda bilimsel olarak ispatlanmamış iddialara ve ürünün kullanımı sonrasında saç çıkardığına ilişkin görsellere yer verildiği, ayrıca bu tanıtımların uyarılara rağmen sürdürülmesi nedeniyle ilgili firma hakkında üst sınırdan idari para cezası uygulanmasına karar verildiği bildirildi.

Kurulun vize aracılık firmalarının gerçek dışı garanti vaatleri içeren reklamlarını da durdurduğu belirtilen açıklamada, "Reklam Kurulunun 11 Haziran 2026'da gerçekleştirilen 370'inci toplantısında, 'vize randevu garantisi', 'vize garantisi', 'hızlı başvuru', 'kesintisiz destek', 'garanti çözüm', 'yüzde 100 onay garantisi' gibi taahhütler içeren reklamları nedeniyle incelemeye alınan 6 firmaya ilişkin dosyalar değerlendirilmiş ve söz konusu reklamlara 3 aya kadar tedbiren durdurma kararı verilmişti. Yürütülen inceleme sürecinin tamamlanmasının ardından yapılan değerlendirme sonucunda, 5 firmanın yanıltıcı nitelikteki reklam ve tanıtımlarının durdurulmasına karar verilmiştir." ifadesi kullanıldı.

Dini duyguları istismar eden reklamlar da değerlendirildi

Açıklamada, Kurulun dini duyguları istismar eden reklamlara ilişkin de tedbiren durdurma kararı verdiği bildirildi.

Sosyal medya mecralarında "Kabe ve Ravza kokusu" ifadeleri kullanılarak yapılan tanıtımlara ilişkin Kurul tarafından resen inceleme başlatıldığı belirtilen açıklamada, şunlar kaydedildi:

"Yapılan değerlendirmede, söz konusu reklamlarla vatandaşlarımızın dini duygularının istismar edilerek satış ve pazarlama faaliyetinde bulunulduğu değerlendirilmiş, inceleme süreci tamamlanıncaya kadar söz konusu reklamlar hakkında 3 aya kadar tedbiren durdurma kararı verilmiştir. Dosyaya ilişkin nihai karar, inceleme sürecinin tamamlanmasının ardından Kurul tarafından verilecek. Bakanlık olarak, tüketicilerimizin aldatılmasına neden olan her türlü ticari reklam ve haksız ticari uygulamaya karşı denetim ve inceleme faaliyetlerimizi tüm mecralarda kararlılıkla sürdürmeye devam edeceğiz."

Böylece haziranda ölçülen yüzde 2,6'lık yıllık enflasyon Mart 2025'ten beri görülen en düşük seviye oldu.

Enerji ve gıda fiyatları hariç tutulan çekirdek enflasyon ise yıllık bazda yüzde 2,6 ile yatay seyir izlerken, hizmet sektörü enflasyonu mayıstaki yüzde 3,7 seviyesinden haziranda yüzde 3,6 seviyesine yavaşladı.

İngiltere'de aylık enflasyon ise yüzde 0,1 oldu. Aylık enflasyona en büyük aşağı yönlü katkı ulaşım ve gıda fiyatlarındaki düşüşten geldi.

ONS Başekonomisti Grant Fitzner, verilere ilişkin değerlendirmesinde, haziranda gıda fiyatlarının yanı sıra giyim sektöründeki fiyatların da azaldığını belirterek, petrol fiyatlarındaki gerilemenin etkisiyle ham madde maliyetlerinin ocak ayından beri ilk kez gerilediğini ifade etti.

Çalışanlar Farkında Olmadan Yeni Güvenlik Açıkları Oluşturuyor

Yapay zekâ araçları şirketlerde hızla yaygınlaşırken, uzmanlar veri güvenliği ve siber riskler konusunda önemli uyarılarda bulunuyor. Müşteri verilerinden şirket sırlarına, kaynak kodlarından kritik sistemlere kadar birçok bilginin kontrolsüz şekilde yapay zekâ sistemlerine aktarılabildiğini belirten Ankara Üniversitesi Öğretim Görevlisi,  Adli Bilişim ve Siber Güvenlik Uzmanı Hamza Aytaç Doğanay, kurumların yapay zekâ kullanımında yeni bir güvenlik dönemine girdiğini söyledi.

Hem akademik çalışmaları hem de Emniyet Genel Müdürlüğü bünyesinde Siber Suçlarla Mücadele alanındaki saha ve yöneticilik tecrübesiyle tanınan Doğanay'a göre birçok kurum yapay zekâyı kullanmaya başladı ancak güvenlik tarafı aynı hızda gelişmiyor.

"Şirketler üretkenlik kazanmak isterken farkında olmadan yeni saldırı yüzeyleri oluşturabiliyor. Yapay zekâ artık sadece bir yardımcı araç değil. Güvenlik açıklarını bulabiliyor, sistemleri akıllı şekilde  analiz edebiliyor ve bazı durumlarda saldırı senaryoları oluşturabiliyor. Bu nedenle yapay zekâyı kullanan şirketlerin yeni güvenlik kurallarına ihtiyacı var."

Doğanay uyardı, Avrupa Birliği yapay zekâ okuryazarlığını zorunlu hale getirdi

Kişisel Verileri Koruma Kurumu'nun (KVKK) son dönemde yayımladığı üretken yapay zekâ rehberleriyle kurumları veri güvenliği konusunda uyardığını hatırlatan Doğanay, özellikle kişisel verilerin, müşteri bilgilerinin ve ticari sırların kontrolsüz şekilde yapay zekâ sistemlerine aktarılmasının ciddi riskler oluşturduğunu belirtti.

"Bir çalışanın iyi niyetle ChatGPT veya benzeri sistemlere yüklediği bir belge, kurum açısından veri sızıntısına dönüşebilir. Şirketlerin hangi verilerin yapay zekâ sistemlerine aktarılabileceğini net şekilde belirlemesi gerekiyor."

Doğanay, Avrupa Birliği Yapay Zekâ Yasası'nın (AI Act) 4. maddesi kapsamında "Yapay Zekâ Okuryazarlığı" yaklaşımının 1 Temmuz 2026 tarihi itibari ile yürürlüğe girdiğini hatırlatarak, kurumların yalnızca yapay zekâ kullanmasının değil, çalışanlarının bu teknolojiyi bilinçli ve güvenli şekilde kullanmasını sağlamasının da beklendiğini söyledi.

"Bir sorun yaşandığında veya bir denetim gerçekleştiğinde, çalışanlarınıza yapay zekâ kullanımı konusunda rehberlik ettiğinizi gösterebilecek misiniz? Asıl soru bu."

Doğanay'a göre kurumların en sık yaptığı hatalar şunlar:

- Çalışanlara yapay zekâ farkındalık eğitimi verilmemesi

- Kurumsal kullanım kurallarının oluşturulmaması

- Süreçlerin ve yetkilendirmelerin belgelenmemesi

- Veri kullanımına ilişkin kontrol mekanizmalarının kurulmamış olması

- Yapay zekâ kullanım envanterinin çıkarılmamış olması

"Yapay zekâ ile ilgili düzenlemelerin amacı şirketleri cezalandırmak değil, yapay zekânın bilinçli, güvenli ve sorumlu şekilde kullanılmasını sağlamak. Ancak kurumların çalışanlarını bilgilendirdiğini, gerekli önlemleri aldığını ve süreçlerini tanımladığını gösterebilmesi gerekiyor. Bu nedenle konuya yalnızca uyumluluk maliyeti olarak değil, kurumsal risk yönetimi ve dijital olgunluk meselesi olarak bakmak gerekiyor."

Şirketler için en kritik 15 güvenlik kuralı

Doğanay'a göre yapay zekâ kullanan şirketlerin öncelikle şu konulara dikkat etmesi gerekiyor:

• Hassas verileri ve müşteri bilgilerini kontrolsüz şekilde çevrimiçi yapay zekâ sistemlerine yüklememek:  Yüklenen veri geri alınamaz, bir kez dışarı çıkan bilgi kalıcı olarak kurumun kontrolünden çıkar.
   

• Yapay zekâ kullanımının ve  çıktılarının mutlaka insan denetiminden geçirilmesini sağlamak:  Denetlenmeyen her çıktı, kurumun adına alınmış kontrolsüz bir karardır. Yapay zeka ajanlarının hangi kullanıcılar tarafından kullanılabildiği, hangi kurumsal verilere eriştiği, E-posta, dosya sistemi, CRM, ERP, GitHub, veri tabanı veya bulut sistemlerinden hangilerine bağlandığı, sadece bilgi mi verdiği yoksa işlem de yapabilme yetkisine sahip olup olmadığı, dosya silme, e-posta gönderme, yetki verme, kod çalıştırma veya ödeme başlatma gibi kritik yetkilerinin bulunup bulunmadığı, hangi model ve hizmet sağlayıcıların kullanıldığı, verilerin hangi ülkede işlendiği ve ne kadar süre saklandığı denetimleri özellikle yapılmalıdır.
   

• Yapay zekâ sistemlerine sınırsız erişim ve yetki vermemek: Sınırsız yetki verilen bir yapay zekâ, kurumun en kritik sistemlerine açılmış bir kapıdır.
   

• Kurumsal yapay zekâ kullanım politikaları oluşturmak: Yazılı kuralı olmayan kurum, bir kriz anında "biz önlem almıştık" diyemez. Bu nedenle kurumlar ISO/IEC 27001 gibi bilgi güvenliği sertifikalarına sahip olsalar da yapay zeka kullanımı söz konusuysa ajanın yapabileceği işlemin etkisi arttıkça güvenlik sınıfı da yükseltilmelidir. Bu aşamada ISO/IEC 42001 ve  ISO/IEC 42005 standartları devreye girmelidir. ISO/IEC 42001, yapay zekâ sistemlerinin kurum çapında politika, sorumluluk, risk yönetimi ve sürekli izleme süreçleriyle yönetilmesini; ISO/IEC 42005 ise sistem bazında etki değerlendirmesi yapılmasını öngörmektedir.
   

• Yapay zekâ sistemlerini düzenli güvenlik testlerinden geçirmek: Test edilmemiş her sistem, ne zaman patlayacağı belli olmayan bir risk taşır.
   

• Çalışanların hangi yapay zekâ araçlarını kullandığını kayıt altına almak: Görünmeyen "gölge yapay zekâ" kullanımı, kurumun en büyük açığı hâline gelebilir.
   

• Onaylı yapay zekâ araçlarının net bir listesini belirlemek ve dışındaki araçları kısıtlamak:  Herkesin istediği aracı kullandığı bir ortamda veri güvenliğinden söz edilemez.
   

• Sisteme yalnızca gerekli olan verinin aktarılmasını sağlamak (veri minimizasyonu): Bu kural, aynı zamanda KVKK’nın en önemli ilkelerinden biridir.  Paylaşılmayan veri, sızdırılamayan veridir.
   

• Yapay zekâya aktarılan verilerin loglanması ve düzenli izlenmesi: Hangi verinin nereye gittiğini bilmeyen kurum, o veriyi çoktan kaybetmiş demektir.
   

• Çalışanlara periyodik yapay zekâ güvenliği ve farkındalık eğitimi vermek: Eğitilmeyen çalışan, kurumun en büyük maaşlı güvenlik açığıdır.
   

• Tedarikçi ve üçüncü taraf yapay zekâ çözümlerini sözleşme ve güvenlik açısından denetlemek: Rriski yalnızca kendi sisteminizde değil, çalıştığınız her sağlayıcıda aramak gerekir. Yine KVKK, tedarikçiler için önemli güvenlik tedbirleri alınması gerektiğini vurgulamaktadır.
   

• Olay müdahale planlarını yapay zekâ kaynaklı sızıntı senaryolarını da kapsayacak şekilde güncellemek: Kriz anında plan yoksa, kaybı kurum öder.
   

• Kurumun kullandığı ve özellikle yerel adı altında satılan, yapay zeka motoru olduğu iddia edilen projeler mutlaka denetimden geçirilmelidir: Bu imkanlar, başka bir yapay zekanın apisini kullanan sarmalayıcı olabilir.
   

• Şirket adına konuşan yapay zekâları mutlaka açıkça belirtmek: Müşteriler, çalışanlar ve iş ortakları karşılarında insan mı yoksa yapay zekâ mı olduğunu bilmelidir. Kimliği belirsiz yapay zekâlar yanlış yönlendirme, dolandırıcılık ve itibar kaybı riskini artırır.
   

• Yapay zekâ sistemlerinin kullandığı API anahtarları, erişim belirteçleri (token), servis hesapları ve kimlik bilgilerini en düşük yetki prensibiyle yönetmek ve düzenli olarak yenilemek: Çalınan tek bir API anahtarı, saldırganın kurumun yapay zekâ ajanı gibi hareket ederek e-posta göndermesine, dosyalara erişmesine, verileri dışarı aktarmasına veya kritik sistemlerde işlem yapmasına neden olabilir. Yapay zekâ ajanı ele geçirildiğinde, saldırgan artık içerideki güvenilir kullanıcı gibi davranır.

"Saldıran da yapay zekâ, savunan da"

Doğanay, siber güvenlikte yeni dönemin en önemli özelliğinin saldırı ve savunma tarafında yapay zekâların aktif rol üstlenmesi olduğunu söyledi.

"Geçmişte güvenlik açıklarını insanlar bulmaya çalışıyor , güvenlik ekipleri bunları analiz edip kapatmaya çalışıyordu. Bugün ise gelişmiş yapay zekâ sistemleri dakikalar içerisinde binlerce satır kodu inceleyebiliyor, güvenlik açıklarını tespit ediyor ve saldırı senaryoları oluşturabiliyor. İnsanların günler hatta haftalar sürebilecek çalışmalarını yapay zekâ sistemleri çok daha kısa sürede gerçekleştirebiliyor."

Siber tehditlerin artık yapay zekâ destekli hale geldiğini belirten Doğanay, kurumların klasik güvenlik yaklaşımlarıyla bu dönüşüme ayak uydurmasının giderek zorlaştığını ifade etti.

"Yapay zekâ destekli saldırılar yaygınlaşırken kurumların yalnızca güvenlik duvarlarına ve geleneksel test yöntemlerine güvenmesi yeterli değil. Yapay zekânın oluşturduğu riskleri yine yapay zekâ destekli sistemlerle yönetmek zorundayız. Siber güvenlikte artık saldıran da yapay zekâ, savunan da."

Doğanay'a göre önümüzdeki dönemde şirketler için en büyük risklerden biri, saldırganların kullandığı teknolojilerin gerisinde kalmak olacak.

"Bugün dünyada yapay zekâ destekli sistemler güvenlik açıklarını otomatik olarak keşfedebiliyor, istismar senaryoları oluşturabiliyor ve kurumların dijital varlıklarını analiz edebiliyor. Bu nedenle şirketlerin düzenli olarak saldırı yüzeylerini ölçmesi, güvenlik açıklarını proaktif şekilde tespit etmesi ve yapay zekâ güvenliğini kurumsal risk yönetiminin bir parçası haline getirmesi gerekiyor."

Yapay zekâ destekli savunma sistemlerine ihtiyaç artıyor

Doğanay, yapay zekâ destekli saldırıların artmasıyla birlikte kurumların güvenlik açıklarını daha hızlı tespit edebilecek yeni nesil sistemlere ihtiyaç duyduğunu belirtti.

Bu ihtiyaç doğrultusunda kendileri tarafından KA'OS'un (Kognitif Artırımlı Ofansif Sistem) geliştirildiğini söyleyen Doğanay, yapay zeka modellerinin oluşturduğu siber güvenlik ajan ekosistemi olan KA’OS’un kontrollü erişim modeliyle belirli kurumlarda kullanıldığını ifade etti. Doğanay ayrıca, platformun önümüzdeki dönemde kurumsal kullanıma yönelik hizmetlerini genişletmeyi hedeflediğini söyledi.

"KA'OS bir sohbet botu ya da genel amaçlı bir yapay zekâ sistemi değil. Kendi yapay zekası, milyonlarca veri ile eğitilmiş, kendi kodunu onarma kabiliyetine sahip, ofansif kabiliyetini kullanmada kullanıcısına güçlü bir etik yapı ile bağlı, güvenlik araçlarını ve uzman bilgisini bir araya getirerek kurumların saldırı yüzeylerini analiz eden, bilinmeyen güvenlik açıklarını tespit eden, bu açıkları yetki verildiğinde kendi başına düzeltebilen ve riskleri önceliklendiren bir siber güvenlik yapay zekası ve dış bir LLM ya da api kullanmaz tamamen yerli bir güvenlik yapay zekasıdır. Hali hazırda kontrolünden geçen sistemlerde ki bunlara kritik alt yapılarımız da dahildir, KA’OS tarafından yüzlerce açık tespit edilerek kapatılmıştır. Bunların onlarcası zero-day yani daha önce bilinmeyen zafiyetlerdir."

Doğanay, özellikle kritik altyapılar, yüksek güvenlik gerektiren kurumlar ve stratejik sektörlerde yapay zekâ destekli güvenlik sistemlerinin öneminin her geçen gün arttığını belirterek şunları söyledi:

"Eğer yapay zekâ sistemleri kurumların açıklarını bulabiliyorsa, aynı teknolojiler bu açıkları saldırganlardan önce tespit edip kapatmak için de kullanılabilir. Bizim yaklaşımımız da tam olarak bu. Yapay zekânın oluşturduğu riskleri yine yapay zekâ destekli sistemlerle yönetmek."

KA'OS'un bugün güvenlik gerekçeleriyle sınırlı sayıda kurumla çalıştığını belirten Doğanay, önümüzdeki dönemde şirketlerin yapay zekâ güvenliği, saldırı yüzeyi analizi ve siber dayanıklılık ihtiyaçlarına yönelik yeni hizmet modelleri üzerinde çalıştıklarını ifade etti.

"Önümüzdeki dönemde şirketler için en önemli soru hangi yapay zekâyı kullandıkları değil, kullandıkları yapay zekâyı ne kadar güvenli, denetlenebilir ve kurumsal süreçlerine uyumlu şekilde yönettikleri olacak. Yapay zekâ çağında başarı yalnızca teknolojiyi kullanabilmekten değil, onu güvenli yönetebilmekten geçiyor."

E-ticaret sektöründe sonbahar kampanyaları, kasım indirimleri ve yılın son çeyreğine yönelik hazırlıkların başladığı Temmuz ayı, lojistik depolar açısından da hareketli bir dönemin başlangıcını oluşturuyor. Artan stok ihtiyacı ve dağıtım kapasitesi gereksinimi nedeniyle şirketler depo planlamalarını gözden geçirirken, yatırımcılar da yüksek standartlara sahip lojistik tesislere yöneliyor.

Bu hareketlilik, lojistik depoların değerleme süreçlerinde dikkate alınan kriterlerin de değişmesine neden oluyor. Geçmişte ağırlıklı olarak lokasyon ve kapalı alan büyüklüğü üzerinden değerlendirilen depolar, bugün teknik altyapıları ve operasyonel kabiliyetleriyle birlikte ele alınıyor. Bir deponun mevcut ihtiyaçları karşılamasının yanı sıra gelecekte değişen lojistik operasyonlarına ne kadar uyum sağlayabileceği de yatırım değeri açısından önemli bir kriter haline geliyor.

Teknik altyapı yatırım değerini doğrudan etkiliyor

Lojistik depoların değerini belirleyen en önemli unsurların başında mimari plan uygunluğu geliyor. Kolon yerleşimi, raf sistemlerine uygunluk ve operasyon akışını destekleyen iç planlama, hem kullanım verimliliğini hem de kirlanabilme potansiyelini doğrudan etkiliyor.

Bunun yanında zemin taşıma kapasitesi ile kat yükseklikleri de depo performansını belirleyen temel kriterler arasında yer alıyor. Ağır yük depolayabilen, yüksek raf sistemlerine uygun ve otomasyon çözümlerine entegre edilebilen depolar, günümüz lojistik ihtiyaçlarına daha kolay cevap verebildikleri için yatırım açısından daha yüksek değer görüyor.

Yangın söndürme sistemleri, sprinkler altyapısı, yükleme rampaları, kapı sayısı ve tır manevra alanlarının yeterliliği de operasyonel verimlilik açısından önem taşıyan diğer başlıklar arasında bulunuyor. Özellikle yoğun sevkiyat yapan e-ticaret şirketleri için aynı anda birden fazla aracın yükleme ve boşaltma yapabilmesi operasyonel avantaj sağlarken, bu özellikler depo değerine de doğrudan yansıyor.

Sürdürülebilirlik, değerleme kriterlerinden biri haline geldi

Lojistik tesislerinde çevresel sürdürülebilirlik de giderek daha fazla önem kazanıyor. LEED ve BREEAM gibi uluslararası yeşil bina sertifikalarına sahip depolar, enerji verimliliği ve işletme maliyetleri açısından sundukları avantajların yanı sıra kurumsal kiracılar tarafından da daha fazla tercih ediliyor.

Bununla birlikte depoların limanlara, organize sanayi bölgelerine, ana ulaşım akslarına ve tüketim merkezlerine yakınlığı da değerleme çalışmalarında önemli rol oynuyor. Ancak artık yalnızca iyi bir lokasyona sahip olmak tek başına yeterli değil; teknik standartları yüksek, sürdürülebilir ve farklı operasyon modellerine uyum sağlayabilen tesisler yatırım açısından daha güçlü bir konuma geliyor.

ARGE Gayrimenkul Değerleme Süreçlerinden Sorumlu GMY Kemal Cem Onursal, konuyla ilgili olarak “Lojistik depolar artık yalnızca ürünlerin depolandığı yapılar değil, tedarik zincirinin kesintisiz işlemesini sağlayan stratejik merkezler olarak değerlendiriliyor. Bu nedenle değerleme çalışmalarında yalnızca metrekare büyüklüğü ya da konuma odaklanmak doğru sonuç vermiyor. Mimari plan uygunluğu, zemin taşıma kapasitesi, kat yüksekliği, yangın güvenliği, yükleme altyapısı ve sürdürülebilirlik standartları gibi pek çok kriteri birlikte değerlendiriyoruz. Özellikle Temmuz ayı, e-ticaret şirketlerinin sonbahar operasyonlarına yönelik hazırlıklarını yaptığı bir dönem olduğu için lojistik depo pazarında hareketlilik belirgin şekilde artıyor. Önümüzdeki dönemde otomasyon teknolojilerinin yaygınlaşması, hızlı teslimat beklentilerinin artması ve sürdürülebilirlik hedeflerinin güçlenmesiyle birlikte teknik standartları yüksek lojistik depoların yatırım değerini daha da artıracağını öngörüyoruz. Değerleme süreçlerinde de artık yalnızca bugünkü kullanım koşullarını değil, bir tesisin gelecekte farklı sektörlerin ihtiyaçlarına ne ölçüde cevap verebileceğini de analiz ediyoruz. Bu yaklaşım hem yatırımcıların daha sağlıklı karar almasını sağlıyor hem de lojistik gayrimenkullerin gerçek potansiyelini daha doğru ortaya koyuyor.” dedi.

Tarım ve Orman Bakanlığı, inceleme sonucunda İstanbul ve Tekirdağ başta olmak üzere Marmara Bölgesi'nde tarımsal üretimi tehdit eden herhangi bir çekirge istilası veya ekonomik zarar oluşturan çekirge popülasyonunun tespit edilmediğini bildirdi.

Bakanlıktan yapılan açıklamada, son günlerde bazı basın yayın organları ve sosyal medya platformlarında İstanbul ve çevre illerde "çekirge istilası" yaşandığı yönünde paylaşımlar yapıldığı aktarıldı.

Bakanlık tarafından bu konuda inceleme yapıldığına işaret edilen açıklamada, "Bakanlık ekiplerimizce yapılan inceleme ve takipler sonucunda İstanbul ve Tekirdağ başta olmak üzere Marmara Bölgesi'nde tarımsal üretimi tehdit eden herhangi bir çekirge istilası veya ekonomik zarar oluşturan çekirge popülasyonu tespit edilmemiştir." ifadesi kullanıldı.

Açıklamada, kamuoyuna yansıyan görüntülerde yer alan çekirgelerin yapılan tür teşhislerinde, bunların tamamının Türkiye'de doğal olarak bulunan yerli popülasyonlara ait olduğuna dikkat çekilerek, şunlar kaydedildi:

“İddia edildiği gibi Balkanlar'dan, Afrika'dan veya başka bir bölgeden ülkemize ulaşan sürü halinde bir çekirge istilası söz konusu değildir. İstanbul'da tespit edilen türün ise tarımsal üretime zarar veren çekirge olmadığı, aksine tarımsal zararlılarla beslenerek biyolojik dengeye katkı sağlayan beyaz yüzlü çalı çekirgesi (decticus albifrons) olduğu belirlenmiştir.”

"Bu durum doğal bir süreç"

Türkiye'de çok sayıda çekirge türünün doğal olarak yaşadığına değinilen açıklamada, iklim koşulları ve özellikle yumurtlama dönemlerine bağlı olarak bazı türlerin popülasyonlarında dönemsel artışların görülebildiği, bu türlerin rüzgarın etkisiyle yerleşim alanlarına taşınabildiği ve sıcak havalarda ışığa yönelmeleri nedeniyle vatandaşlarca daha sık fark edilebildiği belirtildi.

Bu durumun doğal bir süreç olduğu, bir istila anlamına gelmediği vurgulanan açıklamada, şunlara yer verildi:

"Bakanlık olarak çekirge popülasyonları, Yıllık Bitki Sağlığı Mücadele Programı kapsamında 81 ilimizde görev yapan teknik ekiplerimiz tarafından düzenli izlenmektedir. Son günlerdeki ihbarlar üzerine İstanbul ve Tekirdağ'daki çalışmalarımız ayrıca yoğunlaştırılmıştır. Tarımsal üretime zarar verebilecek türlerin ekonomik zarar eşiğine ulaşması halinde gerekli mücadele çalışmaları vakit kaybetmeden uygulanmaktadır. Mevcut durumda ise bu mücadeleyi gerektirecek herhangi bir durum bulunmamaktadır. Bakanlığımız, bitkisel üretimin korunmasına yönelik izleme, sürvey ve mücadele çalışmalarını bilimsel esaslar doğrultusunda gerçekleştirmeye devam edecektir."

Ulaşımın kolaylaştırılması uluslararası ticaret için büyük önem taşırken, Orta Doğu'daki olaylar sebebiyle Türkiye'den Suudi Arabistan'a uzun yıllar kara yoluyla taşımacılığı yapılamadı.

Bölgede yaşanan gelişmeler sonrasında Irak ve Suriye'nin transit güzergahları açılırken, firmaların Suudi Arabistan'a kara yoluyla erişimi için imkanlar da oluştu.

Firmaların Suudi Arabistan'a uygun koşullarda taşıma yapabilmesi için bu ülkeyle üst düzey temaslar gerçekleştirildi. Bu görüşmelerde, Suudi yetkililerle başta sürücü vizeleri olmak üzere taşımacılığa dair tüm diğer hususlar istişare edildi.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Ulaştırma Hizmetleri Düzenleme Genel Müdürlüğü de sivil toplum kuruluşlarına bilgilendirme amaçlı bir yazı gönderdi.

AA muhabirinin bu yazıdan derlediği bilgilere göre, bu ülkeyle yürütülen temaslarda sürücü vizeleri konusunda yeni adım atıldı.

Bu kapsamda, ilk etapta Suudi tarafınca kara yoluyla taşıma yapacak profesyonel sürücüler için daha önce olmayan bir vize kategorisi oluşturulurken, aracı firma yöntemiyle başvuru şekli, talep edilen evraklar, vize ücretleri, vize türleri (ikili/transit) gibi hususlar belirlendi.

Vize temin eden firmalar taşıma yapmaya başlarken, Bakanlığın yetki belgeli taşımacılık firmaları için kullandığı U-Net otomasyon sisteminde de Suudi Arabistan'a yönelik taşıma sayılarının arttığı belirlendi.

Kalış süresinin 15 güne çıkarılması için çalışmalar sürüyor

Bununla birlikte, sürücülerin operasyonel süreçlerde yaşadığı sıkıntılı durumlar Bakanlığa iletiliyor ve süreç yakından takip ediliyor.

Suudi Arabistan tarafıyla yürütülen görüşmeler neticesinde, çok girişli kara taşımacılığı vizesinin bir yıl süreyle 300 Suudi riyali ücret karşılığında, tek girişli transit taşımacılık vizesinin ücretsiz verilmesi hususunda mutabık kalındı.

Suudi Arabistan makamlarınca alınan söz konusu kararın, taşımaları ve sürücü vizesi teminini kolaylaştırması öngörülüyor.

Transit taşımalarda izin verilen 4 günlük kalış süresinin Suudi Arabistan'ın geniş bir coğrafyaya sahip olması, zaman zaman taşıtlarda bakım/tamir ihtiyacı gibi durumların yaşanması, sürüş dinlenme sürelerine riayet edilmesi gibi nedenlerle yetersiz kalması sebebiyle ikili taşımalarda olduğu gibi 15 güne çıkarılması talebi de Suudi makamlarına diplomatik kanaldan iletildi.

Vize temininde aracı şirkete ödenen ücretlerin makul seviyelere çekilmesi hususu da bu ülkeye iletilen hususlar arasında yer aldı.

Platform tarafından yapılan açıklamada, kullanıcıların en çok sürücülerin yolculuğu kabul ettikten sonra gelmemesinden, gerçekleşmeyen veya iptal edilen yolculukların ücretinin tahsil edilmesinden, fiyat farklılıklarından ve müşteri hizmetlerine ulaşamamaktan şikayet ettiği aktarıldı.

Çözüm platformu Şikayetvar, platforma iletilen başvurularda sürücü iptalleri, gelmeyen araçlar, hatalı veya çift tahsilat, uygulamada gösterilen fiyatla yolculuk sonunda talep edilen ücretin uyuşmaması, iade gecikmeleri ve müşteri hizmetlerine erişememe sorunlarının öne çıktığını açıkladı. Uygulama dışı ödeme talepleri, sürücü davranışları ve güvenlik endişeleri de sıkça dile getirildiği belirtildi.

Platform tarafından yapılan açıklamada şu ifadelere yer verildi:

“Taksi, otomobil ve motosiklet çağırma hizmetlerinden elektrikli scooter ve paylaşımlı araç kiralamaya kadar farklı seçenekler sunan ulaşım uygulamaları, özellikle büyük şehirlerde günlük hayatın önemli bir parçası haline geldi. Kullanıcı ve işlem sayısındaki artış, tüketicilerin karşılaştığı sorunları da daha görünür hale getirdi.

Kullanıcıların en fazla şikayet ettiği konuların başında, sürücünün yolculuk talebini kabul etmesine rağmen belirtilen konuma gelmemesi yer aldı. Bazı tüketiciler, uzun süre bekletildikten sonra sürücünün kendilerinden yolculuğu iptal etmelerini istediğini bildirdi.

Özellikle hastane, havalimanı veya iş görüşmesi gibi zamanlamanın önemli olduğu durumlarda yaşanan iptaller, kullanıcıların ulaşım planlarının aksamasına ve alternatif araçlar için daha yüksek ücret ödemesine yol açtı.

Başlamayan veya iptal edilen yolculukların ücretlerinin kartlardan tahsil edilmesi de öne çıkan şikayetler arasında yer aldı. Tüketiciler, araç hiç gelmediği halde ödeme alındığını, aynı yolculuk için birden fazla tahsilat yapıldığını veya kartlarına farklı tutarlar yansıtıldığını belirtti.

İade süreçlerinin uzaması, kullanıcıların platformla banka arasında yönlendirilmesi ve canlı desteğe ulaşamaması mağduriyetleri artırdı.

Kullanıcılar, yolculuk öncesinde uygulamada gösterilen fiyatla seyahat sonunda talep edilen ücret arasında fark bulunduğunu aktardı.

Kısa mesafeler için yüksek ücret gösterilmesi, aynı güzergâhta farklı fiyatlarla karşılaşılması, rotanın gereksiz yere uzatılması ve hizmet bedellerinin açık biçimde gösterilmemesi şikayetlerde sıkça dile getirildi.

Bazı kullanıcılar, sürücülerin uygulama üzerinden kabul ettikleri yolculuğu iptal ederek ücretin nakit ödenmesini istediğini bildirdi.

Yolculuğun uygulama dışında gerçekleştirilmesi; rota takibi, sürücü bilgileri, kartlı ödeme ve müşteri desteği gibi güvenlik özelliklerinin kullanılamamasına yol açabiliyor. Kaba davranışlar, araç içinde sigara kullanılması, trafik kurallarına uyulmaması ve uygunsuz sorular yöneltilmesi de şikayetlerde yer aldı.

Ulaşım uygulamalarına yönelik şikayetler yalnızca otomobil, motosiklet ve taksi yolculuklarıyla sınırlı kalmadı. Elektrikli scooter kullanıcıları da bozuk araçlar, sürüşü sonlandıramama, uygulama hataları ve sonradan yansıtılan cezalar nedeniyle mağduriyet yaşadıklarını aktardı.

Bazı kullanıcılar, araç hareket etmediği halde ücretin işlemeye devam ettiğini veya teknik hata nedeniyle sürüşü sonlandıramadıklarını bildirdi.

Paylaşımlı araç kiralama hizmetlerine yönelik şikayetlerde, araçta önceden bulunan hasarların kullanıcılara yansıtılması, provizyon bedellerinin zamanında kaldırılmaması, kiralamanın uygulama üzerinden sonlandırılamaması ve sonradan tahsil edilen ek ücretler öne çıktı.”

Kullanıcıların Şikayetvar’a ilettiği başvurulardan öne çıkan ifadeler şöyle sıralandı:

“Sürücü yolculuğu kabul etti ancak konuma gelmedi. Uzun süre bekledikten sonra iptal etmemi istedi.”

“Araç hiç gelmediği halde ücret kartımdan çekildi. İade talebim günlerdir sonuçlanmadı.”

“Uygulamada gördüğüm tutarla yolculuk sonunda tahsil edilen ücret aynı değildi.”

“Sürücü yolculuğu uygulama üzerinden iptal ederek ücreti nakit ödememi istedi.”

“Scooter çalışmadığı halde sürüş başlamış göründü. Sürüşü sonlandıramadığım için kullanmadığım sürenin ücreti kesildi.”

“Kiralamayı sonlandırdım ancak işlem devam etmiş gibi gösterilerek kartımdan ek ücret alındı.”

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, "2026-2028 arasında toplam 187,5 milyar lirayı imalat sektörümüzün kullanımına sunacağız." ifadesini kullandı.

Işıkhan, NSosyal hesabından yaptığı açıklamada, imalat sanayisinin üretim gücünü ve istihdamını artırmak, çalışanların emeğini korumak için destek programlarını sürdürdükleri belirtti.

İstihdamı Koruma Destek Programı kapsamında, imalat sektöründe çalışan 1 milyon 394 bin 651 sigortalı için nisan, mayıs, haziran ve temmuzda yaklaşık 8,9 milyar lira destek sağladıklarını bildiren Işıkhan, şunları kaydetti:

"Bu uygulamamızla istihdamını koruyan işletmelerimize yıl sonuna kadar toplam 51 milyar lira destek sağlayacağız. Attığımız yeni adımla birlikte programımızın süresini 3 yıla çıkarıyoruz. 2026-2028 arasında toplam 187,5 milyar lirayı imalat sektörümüzün kullanımına sunacağız. Emeği ve üretimi merkeze alan politikalarımızı uygulamaya devam edeceğiz."

Bakan Şimşek, NSosyal hesabından yaptığı paylaşımda Türkiye'nin bütçe performansını değerlendirdi.

Jeopolitik gelişmelerin enflasyon üzerindeki etkilerini sınırlamak amacıyla bazı vergi gelirlerinden vazgeçmelerine rağmen yılın ilk yarısında faiz dışı bütçe fazlasının 521 milyar liraya ulaştığını, bütçe açığının da geçen yılın ilk yarısına göre 38 milyar lira iyileştiğini belirten Şimşek, şunları kaydetti:

"Kayıt dışılıkla mücadele, gönüllü uyumu artırmaya yönelik politikalarımız ve kamu harcamalarındaki disiplin sayesinde 2025'te yüzde 2,9 olan bütçe açığının milli gelire oranının, haziran itibarıyla yıllıklandırılmış olarak yaklaşık yüzde 2,5'e gerilediğini tahmin ediyoruz. Bütçe performansının da katkısıyla iç borç çevirme oranları geçen yılın ve öngörülerimizin altında seyrediyor. Ekonomimizin dayanıklılığını artıran bütçe disiplini, programımızın temel amacı olan fiyat istikrarı açısından da kritik önem taşımaktadır. Mali disiplini koruyarak dezenflasyon hedefimiz doğrultusunda politikalarımızı sürdüreceğiz."

Yargıda, "toplu izin kullanımı" anlamına gelen adli tatil yarın başlayacak.

Tatil süresince adliyelerde görev yapacak nöbetçi mahkemeler, tutuklusu olan ve acil nitelik taşıyan davalara bakacak. Diğer davalara ise yeni adli yıla kadar ara verilecek.

Yüksek yargı organları Danıştay ile Yargıtay'da nöbetçi heyetler görev yapacak.

Danıştayda görev alacak nöbetçi heyet, esastan karar veremeyecek ve yalnızca "yürütmenin durdurulması" taleplerini karara bağlayabilecek.

Yargıtayda da ceza ve hukuk olmak üzere iki nöbetçi daire görev yapacak. Nöbetçi ceza dairesi, tutuklu sanıklarla ilgili dosyalara bakacak.

Adli tatil, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 102'nci, Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 331'inci, Danıştay Kanunu'nun 86'ncı, İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 61'inci maddeleri gereğince, her yıl 20 Temmuz'da başlayıp 31 Ağustos'ta sona eriyor.

Anayasa Mahkemesi ise adli tatil kapsamına girmiyor.

Eylülde önemli davaların görülmesine devam edilecek

Yeni adli yılın başlamasının ardından başkentte kamuoyunca önemli görülen davaların görülmesine devam edilecek.

Bu kapsamda, 3 Eylül'de Ayhan Bora Kaplan suç örgütüne ilişkin istinaf mahkemesinin bozma kararının ardından 76 sanığın yargılandığı davaya devam edilecek.

17 Eylül'de Fetullahçı Terör Örgütü'ne (FETÖ) finansman sağladığı gerekçesiyle Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunun (TMSF) kayyum olarak atandığı Maydonoz Döner işletmelerinin Ankara yapılanmasına ilişkin 9 sanığın yargılandığı dava ve 22 Eylül'de kamuoyunda "Aleyna Çakır" olarak bilinen Sema Esen'in ölümüne ilişkin sanık Ümitcan Uygun'un "intihara teşvik etmek, intihar kararını kuvvetlendirme" ve "eziyet etme" suçlarından yargılandığı davanın duruşması görülecek.

Araç muayene istasyonunda çıkan kavgada polis memuru Melih Okan Keskin'in hayatını kaybetmesine ilişkin, haklarında "kasten yaralama sonucu ölüme neden olma" suçundan açılan davada 4 sanığın yargılanmasına ise 30 Eylül'de devam edilecek.

14 Ekim'de ise Ankara Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Necip Hablemitoğlu'nun 18 Aralık 2002'de Ankara'daki evinin önünde öldürülmesine ilişkin 10 sanığın yargılanması ve 16 Ekim'de Ankara Büyükşehir Belediyesinin (ABB) 2021-2024 dönemindeki konser harcamalarına ilişkin 14 sanığın yargılanması sürecek.

İddianamelerin hazırlanması bekleniyor

Ayrıca yeni adli yılda Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınca, aralarında Çankaya Belediye Başkanı Hüseyin Can Güner'in de bulunduğu şüpheliler hakkında başlatılan "rüşvet" soruşturması ve Muhsin Yazıcıoğlu'nun helikopterinin düşmesine yönelik soruşturmada iddianamelerin hazırlanması bekleniyor.

Dönemin Büyük Birlik Partisi (BBP) Kurucu Genel Başkanı Muhsin Yazıcıoğlu ve beraberindekilerin bulunduğu helikopterin düşmesi sonucu ölümleriyle ilgili yürütülen soruşturma kapsamında 19 şüpheli 17 Temmuz'da tutuklanmıştı.

Aralarında Çankaya Belediye Başkanı Hüseyin Can Güner'in de bulunduğu 24 şüpheli ise "suç örgütü kurma", "rüşvet" ve "ihaleye fesat karıştırma" suçlarından yürütülen soruşturma kapsamında 15 Temmuz'da tutuklanmıştı.

Buna göre, geçen ay 608 firmaya dahilde işleme izin, 10 firmaya yurt içi satış ve teslim, 3 firmaya hariçte işleme izin belgesi verildi.

Firma talebine istinaden 19 ve resen 1 dahilde işleme izin belgesi iptal edildi.

OGM'den Kritik Uyarı: “Önümüzdeki 4 gün vatandaşlarımızdan azami dikkat bekliyoruz”

Sıcaklıkların 40 derecenin üzerine çıkması beklenen bu günlerde, düşük nem ve kuvvetli rüzgârın ise orman yangını riskini en üst seviyeye taşıyacağı öngörülüyor. Orman Genel Müdürlüğü (OGM), sıcaklıkların mevsim normallerinin üzerine çıktığı bu kritik dönemde vatandaşları daha dikkatli ve duyarlı olmaya çağırdı.

"Bir anlık ihmal binlerce hektarı yok edebilir"

Yüksek sıcaklık, düşük nem ve rüzgârın birleşmesiyle birlikte en küçük kıvılcımın dahi kısa sürede büyük bir orman yangınına dönüşebileceğine dikkat çeken OGM, özellikle ormanlık alanlar ile ormanlara komşu bölgelerde ateş yakılmaması, anız yakılmaması, sigara izmariti atılmaması ve yangına neden olabilecek her türlü davranıştan kaçınılması gerektiğini vurguladı.

OGM ekipleri yangın sezonu boyunca ülke genelinde hava ve kara gücüyle 7 gün 24 saat görev yaparken, yangınlarla mücadelede vatandaş desteğinin en önemli unsurlardan biri olduğunun altı çizildi.

Bekir Karacabey: "Ormanlarımızı birlikte koruyabiliriz"

Orman Genel Müdürü Bekir Karacabey, aşırı sıcakların etkili olacağı bu günlerde herkesin daha dikkatli davranması gerektiğini belirterek şu değerlendirmede bulundu:

"Meteorolojik şartların orman yangınları açısından son derece riskli olduğu bir döneme giriyoruz. Hava sıcaklığının artması, nem oranının düşmesi ve rüzgârın etkisiyle yangınların büyüme hızı ciddi şekilde artabiliyor. Vatandaşlarımızdan tek beklentimiz, ormanlarımızda ve ormanlara yakın alanlarda en üst düzey hassasiyet göstermeleridir. Özellikle önümüzdeki 4 gün vatandaşlarımızdan azami dikkat bekliyoruz. Alacağımız basit tedbirlerle Yeşil Vatan'ımızı birlikte koruyabiliriz."

OGM'den Vatandaşlara Hayati Uyarılar

OGM, aşırı sıcakların etkili olacağı günlerde vatandaşların şu kurallara mutlaka uyması gerektiğini hatırlattı:

• Ormanlık alanlarda ve yakın çevresinde ateş yakmayın.
• Sigara izmaritini kesinlikle doğaya atmayın.
• Anız ve bahçe atıkları yakmayın.
• Cam şişe ve benzeri atıkları doğada bırakmayın.
• Yangın riski oluşturan faaliyetlerden kaçının.
• Duman veya alev görüldüğünde vakit kaybetmeden 112 Acil Çağrı Merkezi'ne bilgi verin.

OGM, yangın riskinin yüksek olduğu günlerde tüm ekiplerin teyakkuz halinde görev yaptığını belirterek, vatandaşların göstereceği duyarlılığın ormanların korunmasında en az teknik imkânlar kadar önemli olduğuna dikkat çekti.

Adli kaynaklardan alınan bilgiye göre, emekli albay Armağan'a, 25 Mart 2009'da Yazıcıoğlu ve beraberindekilerin içinde bulunduğu helikopterin kaza kırıma uğradığı saatlerde Malatya Erhaç Havalimanı'ndan kalkan F-4 savaş uçakları soruldu.

Olay günü "D721" çağrı adlı "HH721" iz numaralı 14.26-15.41 saatleri arasındaki uçuşta Ali Armağan ve Ahmet Turhan'ın, "D720" çağrı adlı "HH720" iz numaralı 10.30-12.12 saatleri arasındaki uçuşta ise Ali Armağan ve Nihat Biçer'in yer aldığına ilişkin kayıtları gösteren soruşturma makamları, buna ilişkin sorular yöneltti.

F-16 pilotlarıyla Kahramanmaraş semalarında uçmadığını öne süren Armağan, helikopterin düştüğü sırada Sivas üzerinde önleme görevinde bulunduğunu, Genelkurmay Başkanlığından gönderilen bilgilerin yanlış olduğunu iddia etti.

F-16 pilotları Sedat Kılıçaslan ve Tezcan Kaymaz ile Kahramanmaraş üzerinde TAKSAN uçuşu yapıp yapmadığı sorulan Armağan, "Benim yaptığım uçuş geri hizmet uçuşudur. TAKSAN uçuşunda bulunmadım." savunmasını yaptı.

F-4 uçağının bazı anlarda radardan kaybolmasına ilişkin Armağan, "Bana gösterilmiş olan uçuşta F-4'ün 4 dakika radardan kaybolma sebebi, radarın tespit edemeyeceği düşük irtifada uçmasıdır. Radarın, bölgenin yapısına göre uçağı görüp göremeyeceği değişir. Uçuş yapılan yer dağlık ise radar görüntüleyemez." ifadelerini kullandı.

Adil Öksüz ve Kemal Batmaz soruldu

FETÖ'nün sözde TSK imamı firari Adil Öksüz'ün kullandığı telefon hattı ile 21 Şubat 2012-10 Şubat 2014 arasında 152 kez irtibat kaydı tespit edilen sonu "...05 50" ile biten operasyonel hattın kendisine ait olup olmadığı sorulan Armağan, "Hat bana ait değildir. Kimin kullandığını veya kullanılıp kullanılmadığını hatırlamıyorum." iddiasında bulundu.

"Adil Öksüz ve Kemal Batmaz'ı tanıyor musun?" sorusu üzerine Armağan, şu ifadeleri kullandı:

"Kemal Batmaz'ı daha önce yargılanmış olduğum dosyadaki iddialardan ve 15 Temmuz süreci sonrası basında çıkan haberlerden biliyorum. Yoksa benim FETÖ'nün mahrem imamlarından olan Adil Öksüz ve Kemal Batmaz ile bir irtibatım yoktur. Bana bu şekilde iddialarda bulunulmasının sebebi kendime ait telefonum ile eşimin kullandığı telefonun aynı yerden baz vermesinden kaynaklıdır."

Şüpheli Şerife Armağan ise Öksüz'ün Sakarya'daki evinde ele geçirilen ve örgüt elebaşı Fetullah Gülen tarafından imzalanan bir kitapta parmak izine ulaşılmasına ilişkin soruya, "Şahsın ne iş yaptığını bilmem. İrtibatım söz konusu değildir." cevabını verdi.

Armağan'a ikametinde yapılan aramada ele geçirilen bazı notlar, isimler, telefon numaralı, IBAN bilgilerine ilişkin sorular da yöneltildi.

Bu notların kendisine ait olmadığını, üzerlerinde yazılı isim ve numaraları bilmediğini söyleyen Armağan, "2004 yılı Hava Harp Akademisi giriş sınavını kazanan subaylar" başlıklı belgenin ise eşine ait olduğunu belirtti.

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen soruşturma kapsamında noterde işlem yaparken gözaltına alınan ve çıkarıldığı nöbetçi sulh ceza hakimliğince tutuklanan derneğin kurucularından Alper Çelik'in emniyetteki ifadesine ulaşıldı.

Etkin pişmanlık hükümlerinden faydalanma talebiyle İstanbul Emniyet Müdürlüğü Mali Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü'nde ifade veren Çelik, müzisyen olduğunu ve reklam işleri yaptığını, aylık gelirinin 30 bin lira olduğunu beyan etti.

Sigortasının Artar Prodüksiyon tarafından yatırıldığını, 20 yıla yakındır Haluk Levent'in yanında işlerine yardımcı olduğunu, bu nedenle Levent'ten sabit bir maaş almasa da konser dönemlerinde harçlık aldığını kaydeden Çelik, 4 bankada hesabı ve kredi kartı olduğunu söyledi.

Çelik, Levent'in banka hesapları blokeli olduğu için kendisine ait banka hesaplarını kullanımına verdiğini ifade etti.

Önceden bahis oynadığını, bahis sitelerindeki farklı kullanıcı adlarıyla bulunan hesaplarıyla Levent'in de bahis oynadığını aktaran Çelik, "Haluk Levent bana, ben de bahis sitesinin hesabına parayı gönderirdim, kendisi oynardı. Sıklıkla bana da söyler, ben parayı yatırır, Levent'in söylediği maçlara bahis oynardım." dedi.

Çelik, derneğin kurucusunun Haluk Levent olduğunu, kendisini araması üzerine derneğin kuruluş sürecinde yer aldığını ve 2021 yılında dernekten ayrıldığını iddia etti.

"Bahis sitelerinde benim hesaplarım üzerinden oynamaktadır"

Levent ile aralarında ağabey kardeş ilişkisi olduğunu dile getiren Çelik, "Kendisinin işi olduğu zamanlarda yaparım. Benim hesaplarımı kullanmaktadır. Ödemelerini benim hesaplarımla yapmaktadır. Çoğu bahis sitelerinde de benim hesaplarım üzerinden oynamaktadır." ifadelerini kullandı.

Çelik, tutuklu şüpheli Zafer Yay tarafından kendi hesabına 1359 işlemde toplam 138 milyon 593 bin 208 lira para girişi, kendisinin hesabından Yay'a 213 işlemde 24 milyon 352 bin 763 lira para çıkışı yapılmasının sorulması üzerine, "Bu transferler Levent'in talimatıyla yapılmıştır. Bu paralar genelde bahis, borsa veya borç ödemelerine gidiyordu." beyanında bulundu.

Levent'in asistanı tutuklu şüpheli Yeliz Kaya ve diğer bazı kişilerle aralarındaki yüklü miktarda para trafiğini de benzer sözlerle açıklayan Çelik, hesaplarında kendi mali profilinin çok üzerindeki işlemleri açıklamasının istenmesi üzerine, "Bu paralar Haluk Levent talimatıyla gelmiştir ve gitmiştir. Özellikle Ahbap borç vesaire yazılanlar gibi bunlar benim de dikkatimi çekmiştir. Kendisine bunu sorduğumda 'Bunlar benim tanıdığım, arkadaşlarımdan aldığım borç paralardır, geri iadesi yapılmıştır.' demiştir. Bu paralarla ödemeler, bahis, borsa ve kumar oynamıştır." şeklinde savunma yaptı.

Elektronik Şans Oyunları ve Yayıncılık AŞ isimli firmadan hesabına 1894 işlemde 89 milyon 90 bin 663 lira ödeme yapıldığı, kendisinin hesabından ise 6 bin 126 işlemde toplam 279 milyon 367 bin 817 lira gönderildiği, 190 milyon 270 bin liralık kupon yapıp kaybettiğinin tespit edildiği aktarılarak, bu bahislerdeki paranın kaynağını açıklaması istenen Çelik, "Bu paraları Levent borç alarak oynadığını söylemiştir. Parayı yatırmayı Levent'in talimatıyla yaptım, oynanan bahislerin hepsi Levent'e aittir." dedi.

Hesaplarından, Merit Kıbrıs Turizm Limited firma hesaplarına 9 işlemde 3 milyon 47 bin 567 lira para çıkışı yapılmasına ilişkin ise Çelik "Levent, Kıbrıs'a gittiği zaman benden bu hesaba para yatırmamı isterdi, yatırırdım. Niçin yatırdığım konusunda bilgim yoktur." savunmasını yaptı.

"Beni maddi manevi olarak mağdur etmiştir"

Çelik, ifadesinde şunları kaydetti:

"Bu konuda çok mağdur oldum. 20 yıldır Levent'in yanındayım ve tanırım. Anksiyete ve depresyon ilaçları kullanmamın sebebi olanlardan biridir. Çünkü alacaklıları ona ulaşamadıkları zaman beni ararlardı, onların baskı ve zorlamalarına maruz kalırdım. Hatta bir gün borç alışverişi üzerinden başkaları tarafından darbedilmiştim. Bu kadar şey insanın canını acıtıyor. Her seferinde 'Size yardımcı olacağım, hayatınızı kuracağım.' denilerek bekletildim. Levent'in borçlarının kumar yüzünden olduğunu düşünüyorum. Beni 1-2 kez Kapalıçarşı'ya gönderdi, bir dükkandan isimlerini hatırlamadığım kişilerin adını verdim, onlar da konuya hakim oldukları için döviz veya nakit veriyorlardı. Ben de bu parayı hesaba atıyordum, paranın bir kısmını borsaya, bir kısmını bahse yatırıyordum. Kalan paraları da ödemeleri için kullanıyordum. Telefonumun şifresini emniyete verdim. 1 ay içinde Levent beni arayarak telefonumu ve numaramı değiştirmemi istemişti. İlk başta korktum ne yapacağımı bilemedim, çevrem beni uyarıp 'Sen doğrusunu yap.' dediler. Beni maddi manevi olarak mağdur etmiştir, suçsuzum."

Çelik, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığındaki ifadesinde ise banka işlemleri için sürekli Levent'ten talimat aldığını ileri sürerek, "Bana genellikle 'Şu maçlara kupon yap.' diye yazıyordu. Ben de dediği şekilde oynuyordum. Bazen kendisi Nesine hesabıma girip oynardı ama uğraşmak istemediği için hep bana söylerdi. Gerçekten de söylendiği miktarlar kadar para kaybettik." diye konuştu.

Ahbap Derneğinin işleyişi bilmediğini savunan Çelik, "Oradaki para çıkışlarını, bunun şartlarını bilmem mümkün değildir. Haluk Levent'in, derneğin hesaplarını kendisinin kullanıp kullanmadığını da bilmiyorum. Sadece bu borsa ve bahis oyunları konusunda kendisine paraların dernek parası olup olmadığını sormuştum. Bana asla böyle bir şeyin söz konusu olmadığını, arkadaşlarından aldığı borçlarla borsa ve bahis oynadığını, ayrıca hesaplardaki işlemlerin kendi hesabına yapıldığını bankalara bildirdiğini ve hiçbir sorun olmayacağını söyledi. Bu şekilde 2-3 ay öncesine kadar benim hesaplarımı kullanmaya devam etti. Ben bile kendisine borç vermiştim, kendisinden alacaklıyım. Dernekle alakalı ne bir bilgim ne de bir dahilim yoktur. Kolluk aşamasında da ifade ettim, etkin pişmanlıktan faydalanmak istiyorum." diye savunma yaptı.

Çelik, derneğin depolarında çürüyen bazı mallar olduğunu ve gerekli yerlere ulaştırılmadığını da ifade etti.

Türkiye'de motosiklet kullanımında son yıllarda önemli artış yaşandı.

Motosikletler 2019'da toplam taşıt sayısının yüzde 14,1'ini oluştururken, 2026 itibarıyla Türkiye'deki 34,7 milyon taşıtın 7,3 milyonunu, yani yüzde 21,3'ünü motosikletler oluşturdu.

Bu yıl 1 Ocak-8 Temmuz döneminde ülke genelinde 138 bin 833 ölümlü veya yaralanmalı trafik kazası meydana geldi. Bu kazaların 69 bin 131'inin motosikletlerin karıştığı kazalar olduğu belirlendi.

Motosiklet sayısındaki artış ve kaza verileri üzerine Bakan Çiftçi'nin talimatıyla kazaların önlenmesi, sürücülerin trafikte daha görünür hale getirilmesi ve toplumda farkındalık oluşturulması amacıyla "2026-2027 Motosiklet Denetimleri Eylem Planı" hazırlandı.

Yasal düzenlemelerin hayata geçirilmesi ve denetim etkinliğinin artırılmasına yönelik plan, 1 amaç, 4 hedef ve 34 performans göstergesinden oluşuyor.

Eylem planındaki çalışmalar 25 paydaş kurumun katılımıyla yürütülecek.

Trafik ışıklarında motosikletler için bekleme alanı

Eylem planının öncelikli çalışma alanlarından birini, motosiklet ve motorlu bisiklet sürücülerinin özellikle kavşaklarda diğer araç sürücüleri tarafından daha kolay fark edilmesi oluşturuyor.

Bu kapsamda, motosikletlerin araçların arasında sıkışmasını ve araçların sağa veya sola dönüşleri sırasında meydana gelebilecek çarpışmaları önlemek amacıyla trafik yoğunluğunun yüksek olduğu kavşaklarda motosikletler için özel bekleme alanları oluşturulması araştırılacak.

Trafik ışıklarında diğer araçların önünde yer alması planlanan "motosiklet rezerv alanları" ile motosiklet sürücülerinin daha görünür hale getirilmesi ve ışık değişiminde güvenli ve düzenli kalkış yapılması hedefleniyor.

Araştırmaların ardından uygulamaya yönelik rehber hazırlanacak.

Kontrollü şerit paylaşımı pilot ilde test edilecek

Şehir içi trafikte motosikletlerin duran veya düşük hızla seyreden araçların arasında kontrollü biçimde ilerlemesine imkan sağlayan "şerit paylaşımı" uygulamasının Türkiye'de uygulanabilirliği de araştırılacak.

Uygulamanın trafik güvenliğine ve trafik akışına etkileri ile motosiklet kullanıcılarının karşılaşabileceği riskler değerlendirilecek. Araştırma sonuçları doğrultusunda belirlenecek pilot ilde uygulama test edilerek, sonuçları takip edilecek.

Motosiklet sürücülerinin, yolcuların ve motosikletlerde kullanılan taşıma kutularının gece ve düşük görüş koşullarında daha kolay fark edilmesini sağlamak amacıyla reflektif, yani yansıtıcı özellikte ekipman ve materyallerin kullanımı da teşvik edilecek.

Bu doğrultuda bilgilendirme, farkındalık ve yaygınlaştırma faaliyetleri gerçekleştirilecek.

Güvenli olmayan modifikasyonlara karşı önlem alınacak

Eylem planı kapsamında motosiklet ve motorlu bisikletlerde mevzuata aykırı şekilde motor gücünün artırılması veya aracın teknik özelliklerinin değiştirilmesinin önüne geçilmesine yönelik çalışmalar da yürütülecek.

Teknik olarak güvenli olmayan modifikasyonların engellenmesi, araçların üretim ve güvenlik standartlarının korunması için denetim ve bilgilendirme faaliyetleri artırılacak.

Motosikletlerde ABS olarak bilinen Kilitlenmeyi Önleyici Fren Sistemi ile benzeri güvenlik teknolojilerinin kazaların ve can kayıplarının azaltılmasındaki önemine ilişkin kamuoyu bilgilendirilecek.

Sürücülerin bu teknolojilere sahip motosikletleri tercih etmelerini sağlamak amacıyla farkındalık çalışmaları yapılacak.

Resmi ve sivil ekiplerle müşterek denetim

Motosiklet kullanıcılarının trafik kurallarına uyumunun artırılması ve ihlallerin azaltılması amacıyla denetim faaliyetleri de güçlendirilecek.

Elektronik denetim sistemleri ve diğer teknolojik imkanlardan yararlanılarak gerçekleştirilecek denetimlere trafik birimlerinin yanı sıra resmi ve sivil diğer birimler de katılacak.

Müşterek denetimlerle tehlikeli sürüş, koruyucu ekipman kullanmama, mevzuata aykırı teknik değişiklik ve diğer trafik ihlallerinin önlenmesi hedeflenecek.

Öğrencilere ve sürücülere yönelik eğitimler düzenlenecek

Plan çerçevesinde motosiklet ve motorlu bisiklet kullanıcılarına yönelik güvenli sürüş eğitimleri de hazırlanacak.

İlk ve ortaöğretim kurumları ile üniversitelerde öğrencilere yönelik bilinçlendirme faaliyetleri düzenlenecek, motosiklet sürücülerine ise hedef gruplara özgü eğitim programları uygulanacak.

Güvenli sürüş kültürünün geliştirilmesi ve motosikletlerin karıştığı ölümlü veya yaralanmalı kazaların azaltılması amacıyla kamu spotu, broşür, afiş ve diğer bilgilendirme materyalleri hazırlanarak yaygınlaştırılacak.

Türkiye'de Suç Gelirlerinin Aklanması ve Terörizmin Finansmanı ile Mücadele ve Müsadere Uygulamalarında Etkinliğin Artırılması Strateji Belgesi (2026-2030) ile mali suçlara karşı yeni eylem planı hazırlandı.

Strateji belgesiyle Türkiye'de kara para aklama ve terörizmin finansmanı suçlarına karşı el koyma ve müsadere uygulamalarına ilişkin adli ve idari süreçlerin etkili şekilde yürütülmesi, yükümlülüklere uyumun geliştirilmesi amaçlanıyor. Aynı zamanda suçluların suç gelirinden mahrum bırakılmasına ilişkin önleyici ve bastırıcı tedbirlerin koordineli şekilde uygulanması hedefleniyor.

Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün ilgili genelgesinde belirtilen yüksek riskli kategoride yer alan suçlar ile nakit kontrolleri kapsamında açılmış adli soruşturmalara ek olarak aklama suçunun işlendiği izlenimi veren hallerde bu suçtan da soruşturmalara başlanılması öncelikli olacak.

Karmaşık vakalara ilişkin şüpheli işlem bildirimleri MASAK tarafından öncelikli analiz edilecek. Alınan adli taleplerin de öncelikli yanıtlanması sağlanacak. Aynı zamanda MASAK tarafından hazırlanan raporların akıbeti, ilgili kurumların da katkılarıyla sistematik şekilde takip edilecek.

Pay defterlerinin eski kayıtları elektronik ortama aktarılacak

Finansman unsuru taşıyan tüm terörizm vakalarında eş zamanlı "terörizmin finansmanı" soruşturması açılacak.

Kamuya ait diğer bilgi sistemlerinden alınabilecek ilave verilerle ticaret sicilindeki temel bilgi kontrolleri geliştirilecek. Pay defterinin elektronik ortamda tutulması zorunluluğunun kapsamı genişletilecek ve eski kayıtların elektronik ortama aktarılması sağlanacak.

Gerçek faydalanıcılık sicilindeki olası hatalı bildirimlerin tespiti amacıyla Ticaret Bakanlığı ve Gelir İdaresi Başkanlığınca asgari olarak 6 aylık periyotlarda ortaklaşa çalışmalar yürütecek.

Gerçek faydalanıcılık sicili ile ticaret sicili arasında açıklanamayan uyumsuzluğun tespiti durumunda veriler açıklamalarla birlikte MASAK ve Vergi Denetim Kurulu Başkanlığına bildirilecek. Mükellefin risk analiz çalışmalarına dahil edilerek denetim programı kapsamına alınması da ayrıca değerlendirilecek.

Çalışma grupları oluşturulacak

Strateji belgesinin uygulanması kapsamında, kara para aklama ve terörizmin finansmanına ilişkin tehdit ve kırılganlıkların değerlendirilmesine yönelik kurulmuş mevcut çalışma gruplarına bağlı, ilgili kurumların temsilcilerinden oluşan yeni alt çalışma grupları oluşturulacak. Politika hedefleri ve uygulama sonuçları öncelikle Mali Suçlarla Mücadele Koordinasyon Kurulu toplantılarında görüşülecek.

Aklama ve Terörizmin Finansmanı Tehditleri Çalışma Grupları, MASAK temsilcisinin koordinatörlüğünde, Adalet Bakanlığı, Hakimler ve Savcılar Kurulu (HSK), İçişleri Bakanlığının ilgili kurum ve kuruluşları, Ticaret Bakanlığı Gümrükler Muhafaza Genel Müdürlüğü, Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğü, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Milli Emlak Genel Müdürlüğü ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) uygun göreceği sayıda teknik uzmanlığa sahip temsilcisinden oluşacak.

Bu çalışma gruplarında operasyonel etkililiğin iyileştirilmesi ve risk değerlendirmesi amacıyla ortaklaşa çalışmalar yürütülecek. Aklama ve Terörizmin Finansmanı Tehditleri Çalışma Grupları ile bağlantılı olarak ve ihtiyaca göre mevzuat geliştirme tedbirlerinin tartışılacağı Mevzuat Alt Çalışma Grubu ve operasyonel düzeyde devam eden vakalar ile ilgili görüşmeler yapılmasına imkan sağlayacak Vaka Alt Çalışma Grubu kurulabilecek.

Kırılganlık Çalışma Grubu ile Yaptırımların İzlenmesi Çalışma Grubu da oluşturulacak.

Ana çalışma grupları düzenli olarak ve en az üç ayda bir toplanacak. Strateji belgesinde ele alınan konulara ilişkin ulusal seviyedeki politikalar ile stratejik amaçlar, hedefler ve faaliyetlere ilişkin gerçekleşme durumu, uygulamada karşılaşılan sorunlar ve çözüm önerileri Cumhurbaşkanlığına raporlanacak.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından hazırlanan "İç Göç İstatistikleri"nden derlediği bilgiye göre, 2025 yılında 2 milyon 475 bin 19 kişi, iller arasında göç etti.

Eğitim, hane fertlerine bağımlı göç, medeni durum değişikliği ve daha iyi konut gibi gerekçeler, şehir değişimlerinde temel sebepler oldu. Ancak bunlarla birlikte öğretmen, doktor, memur gibi binlerce çalışanın tayin dönemleri, iş değişiklikleri ve yeni iş bulmak gibi nedenlerle geçen yıl iç göç gerçekleştirenlerin sayısı da 500 bine yaklaştı.

5 kişiden biri iş gerekçesiyle taşındı

Verilere göre, geçen yıl 488 bin 643 kişi "tayin/iş değişikliği", "işe başlamak/iş bulmak" sebepleriyle şehir değiştirirken, söz konusu değer 2024'te 502 bin 2 kişi olarak hesaplanmıştı.

Böylece, 2025 yılında iç göç gerçekleştiren her 5 kişiden biri, iş gerekçesiyle farklı bir şehre taşındı.

Ayrıca, geçen yıl iş için göç eden yaklaşık 490 bin kişinin 315 bin 87'sini erkekler, 173 bin 556'sını kadınlar oluşturdu.

İş için yollar İstanbul'a düştü

Vatandaşların iş için en çok göç ettiği şehir, İstanbul olarak belirlendi.

Megakente, geçen yıl iş için taşınanların sayısı 72 bin 141 olurken, başkent Ankara için aynı değer 41 bin 313 oldu. İzmir'e göç edenlerin sayısı ise 24 bin 665 olarak kayıtlara geçti.

Ardahan, 819 ile iş nedeniyle en az göç alan il oldu. Bayburt 867, Gümüşhane ise 967 ile iş gerekçesiyle binden az göç alan diğer iller olarak sıralandı.

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığından edindiği bilgiye göre kongre, 5-9 Ekim'de Antalya'da küresel uzay liderlerini, astronotları, bilim insanlarını ve sektör temsilcilerini bir araya getirecek.

Türkiye'nin uzay diplomasisindeki ve Milli Uzay Programı'ndaki vizyonunu küresel arenaya taşıyacak etkinlik, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının koordinasyonunda, Türkiye Uzay Ajansı (TUA) ile SAHA İstanbul ev sahipliğinde Antalya Nest Kongre Merkezi’nde gerçekleştirilecek.

Uzmanlar, araştırmacılar, öğrenci ve sektör temsilcileri dahil 10 bini aşkın kişinin katılması beklenen 77. IAC, uzay araştırmaları ve teknolojileri alanında yeni gelişmelerin tanıtılacağı, akademik sunumların yapılacağı, ticari işbirliklerinin kurulacağı ve Türkiye'nin uzay ekosisteminin uluslararası arenada görünürlük kazanacağı benzersiz bir platform sunacak.

83 ülkeden rekor kayıt

Bu kapsamda toplam 10 binden fazla uluslararası ziyaretçinin ağırlanması beklenen organizasyona küresel uzay ekosisteminin ilgisi de üst düzeyde oldu.

Türkiye'nin ilk kez ev sahipliği yapacağı dünyanın en prestijli uzay organizasyonuna erken dönemde 3 binden fazla kesin kayıtla tüm zamanların rekoru kırıldı.

Erken kayıtlara 83 ülkeden başvuru geldi. Organizasyona ev sahipliği yapan Türkiye 438 kayıtla ilk sırada yer alarak uzay çalışmalarına güçlü ilgisini bir kez daha ortaya koydu. Türkiye'yi İtalya, ABD, Almanya, Japonya, Çin ve Birleşik Krallık izledi.

Bildiri özeti başvurularında da rekor kırılmıştı

Daha önce de IAC 2026 kapsamında, bildiri özeti başvurularında 108 ülkeden 8 bin 330 başvuru alınarak tüm zamanların rekoru kırılmıştı.

Türkiye, 674 kabul edilen bildiriyle ülke bazında ilk sıraya yerleşerek çifte rekorun sahibi olmuştu.

Boru Hatları ile Petrol Taşıma AŞ (BOTAŞ) tarafından Kamu İhale Kanunu'nun ilgili maddesi kapsamında yapılacak alımlara ilişkin usul ve esaslar yürürlüğe girdi.

Konuya ilişkin Cumhurbaşkanı Kararı, Resmi Gazete'de yayımlandı. 

Buna göre, BOTAŞ tarafından 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 3. maddesinin (m) bendi kapsamında yapılacak alımlara ilişkin usul ve esaslar yürürlüğe girdi.

Karar, BOTAŞ tarafından ilgili kanun kapsamında ulusal ve uluslararası piyasalardan yapılacak her türlü doğal gaz alımları ile bu alımlara yönelik satın alma yöntemleri dahil alım sürecinin yürütülmesi ve sonuçlandırılmasına ilişkin gerçekleştirilecek iş ve işlemleri kapsıyor.

Doğal gaz alımlarında, idare personeli tarafından daha önce yapılan alımlar için gelen teklifler, uluslararası piyasalarda alımları etkileyen değişimler, piyasadaki şirketlerin güncel faaliyetleri gibi unsurlara ilişkin başta uluslararası doğal gaz piyasası yayımları kanalıyla olmak üzere her türlü araştırma ve değerlendirme yapılacak.

Ayrıca idare ile gerçekleştirdiği önceki işlemlerde bir sözleşme ihlali bulunan şirket, idarenin değerlendirmesi sonucunda yeterlilik listesinden çıkarılabilecek.

Yeterlik listesine, piyasa koşulları, piyasadaki yeni şirketler ve idarenin alım stratejileri göz önüne alınarak BOTAŞ Yönetim Kurulu onayı ile şirketler eklenebilecek. Yeterlik listesine yapılacak ekleme ve çıkarmalar, idarenin belirlediği tarafsız değerlendirme kriterlerine göre yapılacak.

Usul ve esaslarda ayrıca doğrudan alım usulü, ilansız pazarlık alım usulü ile yasak fiil ve davranışlar ile cezai hükümlere de yer verildi.

Bazı bakanlık ve kamu kurumlarına ilişkin atama ve görevden alma kararları Resmi Gazete'de yayımlandı.

Başkanlığın, Uyum ve İletişim Genel Müdürlüğüne Ahmet Dalkıran, Sınır Yönetimi Genel Müdürlüğüne İçişleri Bakanlığı İller İdaresi Genel Müdür Yardımcısı Mehmet Yüzer, Uluslararası Koruma Genel Müdürlüğüne Mustafa Güney ve Yabancılar Genel Müdürlüğüne Özge Kaplan'ın ataması yapıldı.

Öte yandan, Adli Tıp Kurumu Adli Tıp Birinci İhtisas Kurulu Genel Cerrahi Üyeliğine Sağlık Bilimleri Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ali Kocataş, Adli Tıp Yedinci İhtisas Kurulu Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Üyeliğine ise İstanbul Kent Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Oğuz Çetinkale görevlendirildi.

Yumaklı, NSosyal hesabından yaptığı paylaşımda, tarımsal destek ödemelerine ilişkin bilgi verdi.

Çiftçinin emeğini güvence altına alan destekleme politikalarıyla kırsala güç katmaya devam ettiklerini ifade eden Yumaklı, "237 milyon lira tarımsal destek ödemesini çiftçilerimizin hesaplarına aktarıyoruz. Hayırlı ve bereketli olsun." ifadelerini kullandı.

Paylaşımda yer alan grafikteki bilgiye göre, kırsal kalkınma yatırım desteği kapsamında 237 milyon 356 bin lira çiftçi hesaplarına aktarılacak.

Bu yüzden insanlar çoğu zaman rasyonel davranmıyor. Zarar eden bir hisseyi "Belki döner." diye satmıyor, kullanmadığı spor salonu üyeliğini "O kadar para verdim." diyerek iptal etmiyor, saatlerce beklediği bir konser hayal kırıklığı yaratsa bile "Bu kadar para ödedim" düşüncesiyle sonuna kadar izliyor. Çünkü insan zihni, kaybı kabullenmek yerine onu telafi etmeye çalışıyor.

Aynı psikoloji girişimcilik dünyasında çok daha büyük sonuçlar doğurabiliyor. Girişimciler bazen mevcut konumlarını kaybetme korkusuyla büyümelerini sağlayacak yatırımları erteleyebiliyor, bazen de zarar etmeye başladıktan sonra kayıplarını telafi etmek amacıyla normal şartlarda almayacakları yüksek riskli kararlar verebiliyor. Milyonlarca liralık şirketlerin kaderini belirleyen kararların arkasında çoğu zaman yalnızca finansal tablolar değil, insan psikolojisi de yer alıyor.

Dünyanın en başarılı iş insanları da karar alırken duyguların etkisine dikkat çekiyor. Warren Buffett, yatırımcının en büyük düşmanının piyasa değil, kendi duyguları olduğunu sık sık vurgularken; Jeff Bezos ise "Kararlarınızı yüzde 70 bilgiyle alın. Yüzde 90'ını beklerseniz büyük ihtimalle çok geç kalırsınız." diyerek belirsizlik karşısında kaybetme korkusunun kararları felç etmesine izin verilmemesi gerektiğini ifade ediyor.

İstanbul Üniversitesi ve İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa'nın teknokenti olan Entertech İstanbul Teknokent, girişimcilerin karar alma süreçlerini daha bilinçli ve rasyonel bir zeminde yönetmelerine katkı sağlamak amacıyla MentorTech Programı'nı hayata geçirdi. Firmalara özel olarak kurgulanan program, girişimcilerin yalnızca iş modellerini geliştirmelerine değil, karar alma süreçlerinde karşılaşabilecekleri bilişsel tuzakları fark etmelerine de destek oluyor. Deneyimli mentörlerin rehberliğinde girişimcilerin, kaybetme korkusuyla değil; veri, analiz ve uzun vadeli stratejiyle hareket etmeleri hedefleniyor. Program kapsamında firmaların ihtiyaçları analiz edilerek en uygun mentörlerle eşleştiriliyor ve belirlenen hedefler doğrultusunda ölçülebilir bir gelişim süreci yürütülüyor.

Doğu Karadeniz İhracatçılar Birliği (DKİB) verilerinden derlediği bilgiye göre, arıcılık için uygun iklime sahip Türkiye'nin 6 aylık bal ihracatı, 3 bin 615 ton olarak kayıtlara geçti. Bu ihracattan 15 milyon 764 bin 889 dolar gelir sağlandı.

Söz konusu dönemde ABD, Birleşik Krallık ve Almanya başta olmak üzere 37 ülkeye bal satıldı.

Ocak-haziran döneminde ABD'ye 5 milyon 42 bin 659, Birleşik Krallık'a 2 milyon 178 bin 874 ve Almanya'ya da 1 milyon 954 bin 561 dolarlık bal ihraç edildi.

Geçen yılın aynı döneminden farklı olarak Suriye, Danimarka, İsveç, Liberya, Cape Verde'ye de bu dönem bal satışı gerçekleştirildi.

"Türk balını daha fazla ülkede tüketicilerle buluşturmayı hedefliyoruz"

DKİB Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk İskender, AA muhabirine, yılın ilk yarısında bal ihracatında başarılı bir performans sergilendiğini söyledi.

Özellikle ABD, Birleşik Krallık ve Almanya gibi geleneksel pazarlarda talebin sürmesinden memnuniyet duyduklarını dile getiren İskender, bu yıl yeni ülkelere de bal ihraç edilmesinin, Türk balının uluslararası pazarlardaki bilinirliği ve tercih edilirliğinin arttığını gösterdiğini kaydetti.

İskender, yılın ikinci yarısına ilişkin beklentilerinin de olumlu olduğunu vurgulayarak, "Üretim ve ihracatta mevcut ivmenin korunması halinde yıl sonunda hem ihracat miktarında hem de döviz gelirinde geçen yılın rakamlarının üzerine çıkmayı hedefliyoruz. Türk balının kalite ve güvenilirliği sayesinde mevcut pazarlardaki payımızı artırmayı, bunun yanında yeni pazarlara da açılmayı amaçlıyoruz." diye konuştu.

Bu kapsamda Türk balının tanıtımına yönelik faaliyetlere ağırlık verdiklerine işaret eden İskender, "Katma değerli ve markalı bal ihracatını artırarak Türk balını daha fazla ülkede tüketicilerle buluşturmayı hedefliyoruz." dedi.

Kurul, 6 Şubat 2023'te meydana gelen Kahramanmaraş merkezli depremlerin ardından aldığı kararla, Adıyaman, Hatay, Kahramanmaraş ile Malatya'daki üniversitelerde öğrenim gören öğrencilere talepleri halinde özel öğrencilik verilmesini kararlaştırmıştı.

Karar, 2023-2024, 2024-2025, 2025-2026 akademik yıllarında geçerli olmuştu.

Elektronik satış portalında yapılacak ilanda da düzenlemelere gidilecek. Buna göre, elektronik satış portalında yapılacak ilanda satış talep eden ve artırmaya katılmak isteyen alacaklı, en geç artırma süresinin bitiminden önceki iş günü mesai bitimine kadar satışı yapan icra dairesine müracaat etmesi halinde alacağın teminatı karşıladığı miktar kadar kendisinden teminat alınmayacağı, açık artırmalarda Hazine'nin teminat göstermekten muaf olduğu belirtilecek.

Ayrıca söz konusu ilanda elektronik satış portalında verilecek tekliflerin haczedilen malın muhammen kıymetinin yüzde 50'si, ortaklığın satış suretiyle giderilmesinde birinci artırmanın sadece malik olan mirasçılar arasında yapıldığı durumlarda muhammen kıymetin yüzde 100'ü, ikinci artırmada ise muhammen kıymetin yüzde 50'si ile o malla güvence altına alınan ve satış isteyenin alacağına rüçhanı olan alacakların toplamından hangisi fazla ise bu miktarı ve ayrıca bu miktara ilave olarak paraya çevirme ve paylaştırma masraflarını geçmesi gerektiği yer alacak.

İlanda, ihale alıcısının en yüksek teklifi verip de süresi içinde ihale bedelini yatırmaması halinde, alınan teminatın iade edilmeyip öncelikle satış masraflarından mahsup edileceği, kalan miktarın icra dosyaları bakımından alacaklarına mahsuben hak sahiplerine ödeneceği, süresi içinde ihale bedelini yatırmayan ihale alıcısının satış isteyen alacaklı olması durumunda, muhammen bedelin yüzde 10'unun kendi alacağından mahsup edileceği ve bu satış için yapılan masrafın kendisi üzerinde bırakılarak borçluya yüklenmeyeceği, ortaklığın satış suretiyle giderilmesinde en yüksek teklifi verip de ihale bedelini süresi içinde yatırmayan ihale alıcısından alınan teminatın kendisine iade edilmeyerek satış masrafları mahsup edildikten sonra paydaşlara payları oranında ödeneceği, süresi içinde ihale bedelini yatırmayanın paydaş olması durumunda ise alınan teminatın tamamının diğer pay sahiplerine payları oranında ödeneceği, ayrıca en yüksek teklifi verip de süresi içinde ihale bedelini yatırmayan ihale alıcısına teklif ettiği bedelin yüzde 5'i oranında satışı yapan icra dairesince veya satış memurunca idari para cezası verileceği, verilen bu cezanın Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri uyarınca tahsili için tahsil dairesine bildirileceği de bulunacak.

Noterlik Kanunu'ndaki değişiklikle, noterlik evrak ve defterleri, mahkeme, sulh ceza hakimliği ve cumhuriyet başsavcılıklarınca veya resmi daireler tarafından yahut konusu da belirtilmek suretiyle noterlikte soruşturmaya yetkili kılınan kimselerce incelenebilecek.

Mahkeme, sulh ceza hakimliği veya cumhuriyet başsavcılığı tarafından noterlik evrakının aslının istenmesi halinde ilgili noter, evrakın bir örneğini çıkarıp aslına uygunluğunu onaylayacak. Noter, onayladığı örneği yerinde saklayacak ve evrakın aslını ilgili merciye gönderecek.

Mahkeme, sulh ceza hakimliği, cumhuriyet başsavcılığı veya soruşturmaya yetkili kılınan resmi daire tarafından noterlik evrakının onaylı bir örneğinin istendiği durumlarda, noter istenilen evrakın aslını elektronik ortamda taramak ve güvenli elektronik imzayla imzalamak suretiyle oluşturduğu onaylı örneği ilgili merciye elektronik ortamda iletecek. Elektronik ortamda gönderme imkanı bulunmayan durumlarda evrakın aslına uygunluğunu onaylayarak onaylı örneği ilgili merciye gönderecek. Yapılan işlemler için yevmiye numarası verilmeyecek, posta masrafı ve kanunda düzenlenen tarifeyle belirlenen yol masrafı hariç olmak üzere harç, vergi, değerli kağıt ücreti dahil herhangi bir ücret alınmayacak.

Danıştay Kanunu'ndaki değişiklikle, 2016'dan itibaren 10 yıl içinde Danıştay'daki daire sayısının 10'a düşürülmesine yönelik 23 Temmuz 2026'da sona erecek süre 4 yıl daha uzatılacak. Ayrıca Danıştay daire sayısının azalmayacak olması dolayısıyla boşalan her 2 üyelik için bir üye seçimi yapılması uygulamasından da 23 Temmuz 2030'a kadar vazgeçilecek.

İdare mahkemelerinde tek hakimle çözümlenecek davalar

Kanunla, Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun'da düzenlemeye gidiliyor. Buna göre, idare mahkemelerinde tek hakimle çözümlenecek davaların kapsamı genişletilecek.

Düzenleyici işlemlere karşı açılanlar hariç, konusu 486 bin lirayı aşmayan idari işlemlere karşı açılan iptal davaları ve tam yargı davaları, ilköğretim, ortaöğretim ve yükseköğretim öğrencileri hakkında tesis edilen uzaklaştırma ve ilişik kesme sonucunu doğuranlar hariç disiplin cezası ile sınıf geçme, not tespiti, yurt, kredi ve burs işlemlerine karşı açılan davalar, kamu görevlileri hakkında tesis edilen geçici görevlendirme, yolluk, lojman ve izin işlemlerine karşı açılan davalar, kamu görevlilerine verilen uyarma cezasına karşı açılan davalar, mesleki faaliyeti geçici veya sürekli olarak engelleyenler hariç olmak üzere kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının üyeleri hakkında verdiği disiplin cezalarına karşı açılan davalar, 65 Yaşını Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz ve Kimsesiz Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanması Hakkında Kanun'un uygulanmasından doğan davalar, idare mahkemesi hakimlerinden biri tarafından çözümlenecek. Ayrıca 486 bin lirayı aşmayan davalar, vergi mahkemesi hakimlerinden biri tarafından karara bağlanacak.

İdari Yargılama Usulü Kanunu'ndaki değişiklikle, bölge idare mahkemesi, ilk derece mahkemesinin kararına ilişkin yaptığı inceleme sonunda, kararı hukuka uygun bulursa, kararın sonucu hukuka uygun olmakla birlikte gösterilen gerekçeyi doğru bulmaz veya eksik bulursa kararın gerekçesini değiştirerek, karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak istinaf başvurusunun reddine karar verecek.

Bölge idare mahkemesi, ilk inceleme üzerine verilen kararlar ile usule ilişkin verilen diğer nihai kararlara karşı yapılan istinaf başvurusunu haklı bulması, davaya görevsiz veya yetkisiz mahkeme yahut reddedilmiş veya yasaklanmış hakim tarafından bakılmış olması, dilekçenin reddine karar verilmesi gerekirken bu karar verilmeksizin dava hakkında karar verilmesi, dosyanın eksik veya yanlış hasımla tekemmül ettirilerek karar verilmesi, talep hakkında karar verilmemesi yahut eksik hükümle karar verilmesi, keşif veya bilirkişi incelemesi yaptırılması gerektiği halde yaptırılmadan karar verilmesi, duruşma yapılması gerektiği halde duruşma yapılmadan karar verilmesi hallerinde istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine kesin olarak karar verecek.

Ancak bölge idare mahkemesi, keşif veya bilirkişi incelemesi yaptırılması ile duruşma yapılması gerektiği halde duruşma yapılmadan karar verilmesi hallerinde eksikliği kendisi gidererek karar verebilecek. Bu düzenlemeler dışında kararın kaldırılarak dosyanın, kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilemeyecek.

İdari Yargılama Usulü Kanunu'ndaki diğer bir düzenlemeyle, temyizle ilgili belirlenen davalar dışında kalan davalarda bölge idare mahkemesinin istinaf kanun yolu incelemesinde ilk derece mahkemesi kararını kaldırması üzerine yeniden verdiği kararlar, tebliğinden itibaren 30 gün içinde Danıştay'da temyiz edilebilecek. Ancak idare ve vergi mahkemelerinde tek hakimle görülen davalarda, Çiftçi Mallarının Korunması Hakkında Kanun'un uygulanmasından kaynaklanan davalarda, Taşınmaz Mal Zilyedliğine Yapılan Tecavüzlerin Önlenmesi Hakkında Kanun'un uygulanmasından kaynaklanan davalarda, Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'nun uygulanmasından kaynaklanan davalarda, sadece vekalet ücreti ve yargılama giderlerine ilişkin verilen kararlarda kaldırma kararı üzerine yeniden bir karar verilmiş olsa dahi temyiz yoluna başvurulamayacak.

Konusu 270 bin lirayı aşıp 920 bin lirayı aşmayan vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemler hakkında açılan ve istinaf kanun yolu incelemesinde kaldırma kararı üzerine yeniden karar verilen davaların temyiz edilmesine ilişkin hüküm yürürlükten kaldırılacak.

Genel Kurulda kabul edilen önergeyle bölge idare mahkemesinin istinaf incelemesi sonucunda ilk derece mahkemesi kararını kaldırarak yeniden verdiği kararlarda, temyiz sınırının altında kalan davalar bakımından, ilk derece mahkemesi kararı ile bölge idare
mahkemesi kararı arasında hükmedilen tutar arasındaki parasal farkın, 2026 itibarıyla 55 bin lirasını geçmemesi halinde temyiz yoluna başvurulamayacak. Diğer yandan, 2026 yılı itibarıyla 486 bin lirasını aşmadığı için tek hakim tarafından karara bağlanan davalarda, bölge idare mahkemesince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden karar verilmesi halinde hükmedilen tutarlar arasındaki fark bu yıl için 55 bin lirasını aşsa dahi bu kararlar temyiz edilemeyecek.

Adli Tıp Kurumu ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun'daki değişiklikle, adli tıp ihtisas kurulu başkan ve üyeliklerine atanmak için en az tıpta veya diş hekimliğinde uzmanlık belgesi ya da alanında doktora derecesi almış olmak şartı aranacak. Adli tıp ihtisas kurulu başkan ve üyeleri ile adli tıp grup başkanları ve adli tıp ihtisas dairesi başkanlarının görev süresi 4 yıl olacak. Yeni atanan veya görevlendirilenler göreve başlayıncaya kadar süresi dolanların görevi devam edecek.

Hakim ve savcı yardımcılarının eğitim süreçleri

Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararları doğrultusunda Hakimler ve Savcılar Kanunu'nda yapılan düzenlemeyle, adli yargı hakim ve savcı yardımcıları ile idari yargı hakim yardımcılarına, ilgisine göre, Anayasa ve insan hakları hukuku, ceza hukuku, özel hukuk, idare hukuku, vergi hukuku ve usul hukuku alanları ile duruşma yönetimi, karar ve gerekçeli karar yazımı, adalet hizmetlerinin yönetimi ve denetimi, uluslararası kuruluşlar ve sözleşmeler, sık karşılaşılan davalar ve kişisel gelişim konularında eğitim verilecek. Yazılı sınavlarda eğitim verilen konulardan soru sorulacak ve 100 tam puan üzerinden değerlendirilecek. Sonuçlar yazılı sınav kurulunca tutanağa bağlanacak ve Türkiye Adalet Akademisine teslim edilecek.

Sözlü sınavda hakim ve savcı yardımcısının, eğitim konularına ilişkin mevzuat, içtihat ve uygulama bilgisi, mesleki yeterliliği, hukuki meseleleri kavrama, çözme ve ifade etme yeteneği, özgüveni, temsil kabiliyeti ve davranışlarının mesleğe uygunluğu, Türkçeyi etkin bir şekilde kullanma becerisi ile genel kültür ve yetenek düzeyi değerlendirilecek.

Hakimler ve Savcılar Kanunu'ndaki diğer bir düzenlemeyle, hakimlik ve savcılık mesleğinin gerektirdiği hukuki bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye başvurulması halinde uyarma cezası verilecek.

Dolandırıcılık ile nitelikli dolandırıcılık suçlarına iştirakin, kendisine veya başkasına haksız bir menfaat sağlamak amacıyla, kendisine veya başkasına ait bankaya veya kredi kartı gibi ödeme araçlarını ya da banka, aracı kurum, ödeme hizmeti sağlayıcıları veya kripto varlık hizmet sağlayıcıları nezdinde bulunan hesabın kullanılmasını sağlayan zorunlu bilgileri veya araçları başkasına vermek fiili ile sınırlı olması halinde verilecek ceza yarı oranında indirilecek.

TBMM Genel Kurulunda kabul edilen ve kamuoyunda "12. Yargı Paketi" olarak bilinen Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunla, Anayasa Mahkemesinin iptal kararı doğrultusunda Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un "Kanuni Faiz"e ilişkin hükmü yeniden düzenleniyor.

Buna göre, Türk Borçlar Kanunu ile Türk Ticaret Kanunu'na göre faiz ödenmesi gereken hallerde, miktarı sözleşme ile tespit edilmemişse bu ödeme yıllık, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranının yüzde 80'i üzerinden yapılacak. Söz konusu oran, 30 Haziran günü önceki yılın 31 Aralık günü uygulanan reeskont oranından 5 puan veya daha çok farklı ise yılın ikinci yarısında 30 Haziran günü belirlenen oranın yüzde 80'i geçerli olacak.

Düzenlemeyle, Türk Medeni Kanunu'nun taşınırların satılmasını içeren hükmünde değişikliğe gidiliyor. Buna göre, vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirirse değerli şeylerin dışındaki taşınırlar, vesayet makamının vereceği talimat uyarınca, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi'ne entegre elektronik satış portalında açık artırma ile satılacak. Bu hüküm, düzenlemenin yayımı tarihinden itibaren 3 ay sonra uygulanacak.

Kanun'un taşınmazların satılmasını içeren hükmünde yapılan değişikliğe göre, satış, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi'ne entegre elektronik satış portalında açık artırmayla yapılacak ve ihale, vesayet makamının onamasıyla tamamlanacak. Onamaya ilişkin kararın ihale gününden başlayarak 10 gün içinde verilmesi gerekecek. Bu hüküm de düzenlemenin yayımı tarihinden itibaren 3 ay sonra yürürlüğe girecek.

Dolandırıcılık ve nitelikli dolandırıcılık suçlarına iştirak

Türk Ceza Kanunu'nun (TCK) nitelikli dolandırıcılığa yönelik 158. maddesine fıkra ekleniyor. Buna göre, dolandırıcılık ile nitelikli dolandırıcılık suçlarına iştirakin, kendisine veya başkasına haksız bir menfaat sağlamak amacıyla, kendisine veya başkasına ait bankaya veya kredi kartı gibi ödeme araçlarını ya da banka, aracı kurum, ödeme hizmeti sağlayıcıları veya kripto varlık hizmet sağlayıcıları nezdinde bulunan hesabın kullanılmasını sağlayan zorunlu bilgileri veya araçları başkasına vermek fiili ile sınırlı olması halinde verilecek ceza yarı oranında indirilecek.

Anayasa Mahkemesinin iptal kararı doğrultusunda Ceza Muhakemesi Kanunu'nun "genetik inceleme sonuçlarının gizliliği"ni içeren hükmünde değişikliğe gidiliyor. Buna göre, inceleme sonuçları kimlik bilgilerinden arındırılmış şekilde mahsus bir sisteme kaydedilecek ve bir örneği dosyasında delil olarak saklanmak üzere soruşturma veya kovuşturma makamına gönderilecek. Sisteme kaydedilen ve dosyada delil olarak saklanan bilgiler, kovuşturmaya yer olmadığı kararına itiraz süresinin dolması, itirazın reddi, beraat veya ceza verilmesine yer olmadığı kararının verilip kesinleşmesi hallerinde derhal, diğer hallerde mahkeme kararının kesinleşmesinden itibaren 20 yıl geçmesiyle cumhuriyet savcısının huzurunda yok edilecek ve bu husus dosyasında muhafaza edilmek üzere tutanağa geçirilecek.

Bilgisi sisteme kaydedilen kişi bu süre içinde kişisel verinin saklanmasını gerektiren amacın ortadan kalkması veya haklı bir nedenin bulunması halinde hakim veya mahkemeden bu bilgilerin silinmesini talep edebilecek.

Bu hüküm uyarınca sisteme kaydedilen bilgiler, yürütülmekte olan bir soruşturma veya kovuşturma kapsamında maddi gerçeğin ortaya çıkarılması amacıyla mahkeme, hakim veya cumhuriyet savcısı kararıyla kullanılabilecek.

Mahkeme veya hakim kararlarına karşı itiraz yoluna, cumhuriyet savcısının kararına karşı ise sulh ceza hakimliğine başvurulabilecek.

İnceleme sonuçlarının mahsus sistemde kaydedilmesi, saklanması ve imhası ile bu kayıtlardan yararlanmaya ilişkin esas ve usuller, Adalet ve İçişleri bakanlıklarınca müştereken çıkarılacak yönetmelikle belirlenecek.

Hükmün açıklanması ve hükmün açıklanmasının geri bırakılması

Anayasa Mahkemesinin iptal kararı doğrultusunda Ceza Muhakemesi Kanunu'nun "Hükmün açıklanması ve hükmün açıklanmasının geri bırakılması" düzenlemesinde yapılan değişikliğe göre, sanığa yüklenen suçtan dolayı yapılan yargılama sonunda hükmolunan ceza, 2 yıl veya daha az süreli hapis veya adli para cezası ise mahkemece hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilecek. Uzlaşmaya ilişkin hükümler saklı olacak. Hükmün açıklanmasının geri bırakılması, müsadereye ilişkin hükümler hariç, kurulan hükmün sanık hakkında bir hukuki sonuç doğurmamasını ifade edecek.

Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilmesi için sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkum olmamış bulunması, mahkemece, sanığın kişilik özellikleri ile duruşmadaki tutum ve davranışları göz önünde bulundurularak yeniden suç işlemeyeceği hususunda kanaate varılması, suçun işlenmesiyle mağdurun veya kamunun uğradığı zararın aynen iade, suçtan önceki hale getirme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi gerekecek.

Açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilen hükümde mahkum olunan hapis cezası ertelenemeyecek ve kısa süreli olması halinde seçenek yaptırımlara çevrilemeyecek.

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının verilmesi halinde sanık, 5 yıl süreyle denetime tabi tutulacak. Denetim süresi içinde kişi hakkında kasıtlı bir suç nedeniyle bir daha hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilemeyecek. Bu süre içinde bir yıldan fazla olmamak üzere mahkemenin belirleyeceği süreyle, sanığın denetimli serbestlik tedbiri olarak, bir meslek veya sanat sahibi olmaması halinde, meslek veya sanat sahibi olmasını sağlamak amacıyla bir eğitim programına devam etmesine, bir meslek veya sanat sahibi olması halinde, bir kamu kurumunda veya özel olarak aynı meslek veya sanatı icra eden bir başkasının gözetimi altında ücret karşılığında çalıştırılmasına, belli yerlere gitmekten yasaklanmasına, belli yerlere devam etmek hususunda yükümlü kılınmasına ya da takdir edilecek başka yükümlülüğü yerine getirmesine karar verilebilecek. Denetim süresi içinde dava zaman aşımı duracak.

Belirtilen koşulu derhal yerine getiremediği takdirde sanık hakkında mağdura veya kamuya verdiği zararı denetim süresince aylık taksitler halinde ödemek suretiyle tamamen gidermesi koşuluyla da hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilebilecek.

Denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlenmediği ve denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülüklere uygun davranıldığı takdirde açıklanması geri bırakılan hüküm ortadan kaldırılarak davanın düşmesi kararı verilecek.

Denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlemesi veya denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülüklere aykırı davranması halinde mahkeme hükmü açıklayacak. Ancak mahkeme, kendisine yüklenen yükümlülükleri yerine getiremeyen sanığın durumunu değerlendirerek cezanın yarısına kadar belirleyeceği bir kısmının infaz edilmemesine ya da koşullarının varlığı halinde hükümdeki hapis cezasının ertelenmesine veya seçenek yaptırımlara çevrilmesine karar vererek yeni bir mahkumiyet hükmü kurabilecek. Açıklanan veya yeni kurulan hükme itiraz edilebilecek. İtiraz mercisi ancak bu fıkradaki koşullarla sınırlı olarak bir değerlendirme yapabilecek.

Kanun'da yer alan istinaf yoluna başvurulamayacağına ilişkin hükümleri saklı kalmak üzere, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararına karşı istinaf yoluna başvurulabilecek.

Bölge adliye mahkemesi tarafından verilen kararlar hakkında kanunda yer alan temyize ilişkin hükümler uygulanacak.

Kanun'da yer alan istinaf yoluna başvurulamayacağına ilişkin hükümleri saklı kalmak üzere, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının ilk derece mahkemesi sıfatıyla bölge adliye mahkemesi veya Yargıtay tarafından verilmesi halinde temyiz yoluna gidilebilecek. İstinaf ve temyiz yolunda karar ve hüküm, usul ve esasa ilişkin hukuka aykırılıklar yönünden incelenecek.

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı, bunlara mahsus bir sisteme kaydedilecek. Bu kayıtlar ancak bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak cumhuriyet savcısı, hakim veya mahkeme tarafından istenmesi halinde bu hükümde belirtilen amaç için kullanılabilecek.

Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin hükümler, işkence ve eziyet suçları ile kamu görevlisinin görevi sebebiyle işlediği ve Anayasa'nın "Kişinin dokunulmazlığı, maddi ve manevi varlığı" başlıklı 17. maddesi kapsamında kötü muamele kabul edilebilecek suçlar hakkında uygulanmayacak.

3 ay içinde Ceza Genel Kuruluna itiraz edebilecek

TBMM Genel Kurulunda kabul edilen ve kamuoyunda "12. Yargı Paketi" olarak bilinen Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunla, Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı doğrultusunda Ceza Muhakemesi Kanunu'nda değişikliğe gidiliyor.

Buna göre, kaçak sanık hakkında kovuşturma yapılabilecek ancak daha önce sorgusu yapılmamış ise mahkumiyet ve ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilemeyecek. Güvenlik tedbirine karar verilmesi halinde kaçak sanık veya müdafii, savunma hakkının kullanılmak istendiğini belirterek yargılamanın yenilenmesini talep edebilecek.

Yargıtay ceza dairelerinin yargı yeri belirlenmesi ve görevsizlik kararları hariç olmak üzere tüm kararlarına karşı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, resen veya istem üzerine dosyanın kendisine teslim edildiği tarihten itibaren 3 ay içinde Ceza Genel Kuruluna itiraz edebilecek. Sanığın lehine itirazda süre aranmayacak. İstem, sanık veya sanık adına kanun yoluna başvurma hakkı olanlar ile katılan, katılma isteği karara bağlanmamış ya da katılan sıfatını alabilecek surette suçtan zarar görmüş bulunanlar tarafından yapılacak.

Kanunla, Türk Borçlar Kanunu'nda yapılan değişikliğe göre, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ile ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıplar nedeniyle, zarar görenin veya destekte bulunan kişinin kazancının bilindiği döneme ilişkin hesaplanan tazminat miktarının toplamına haksız fiil veya zarar doğuran olayın meydana geldiği tarihten, zarar görenin veya destekte bulunan kişinin kazancının bilinemediği döneme ilişkin hesaplanan tazminat miktarının toplamına ise karar tarihinden itibaren kanuni faiz işletilecek.

Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ile ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıplara bağlı tazminatlar için ifa amacıyla tahkikat başlayıncaya kadar ödenen bedel, ödeme tarihine göre belirlenecek tazminat miktarından oransal olarak mahsup edilecek.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na yönelik değişiklikler

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'ndaki "Belirsiz alacak davası" başlıklı hüküm yürürlükten kaldırılıyor.

Alacağın sadece bir kısmının dava edildiği durumlarda talep konusu, aynı davada bir defaya mahsus olmak üzere iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın tahkikatın sona ermesine kadar artırılabilecek. Bu durumda zamanaşımı, artırılan kısım bakımından da dava tarihinden itibaren kesilmiş sayılacak.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda yapılan değişikliğe göre, duruşmalar arasındaki süre 3 aydan daha uzun olamayacak. İşin niteliği gereği bilirkişi incelemesinin uzaması veya istinabe yoluyla tahkikat işlemlerinin yürütülmesi gibi zorunlu hallerde, hakim gerekçesini belirterek daha uzun bir süre belirleyebilecek.

Ses ve görüntü nakli yoluyla bulundukları yerden duruşmaya katılmalarına karar verilenler hakkında, ikrar, yeminin edası, davanın geri alınmasına muvafakat, davadan feragat, davayı kabul ile sulh olma halleri hariç olmak üzere, elle atılan imzaya ilişkin hükümler uygulanmayacak. Bu hüküm, düzenlemenin yayımı tarihinden itibaren 3 ay sonra yürürlüğe girecek.

Anayasa Mahkemesinin iptal kararı doğrultusunda Kanun'un "Davaların birleştirilmesi" başlıklı hükmünde yapılan değişikliğe göre, ilk davanın açıldığı mahkeme birleştirme kararının kesinleşmesinden itibaren bununla bağlı olacak.

Kanunla, aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde görülmekte olan davalar yönünden verilen birleştirme kararına karşı sadece istinaf yoluna başvurulabilecek. İlk derece mahkemelerince verilen ayırma kararlarına karşı istinaf yoluna, bölge adliye mahkemelerinin birleştirme ve ayırma kararları hakkında ise temyiz yoluna, ancak hükümle birlikte gidilebilecek. Bu husus tek başına, bölge adliye mahkemesinde hükmün kaldırılarak esastan incelenme, Yargıtay'da ise bozma sebebi teşkil etmeyecek.

Anayasa Mahkemesinin iptal kararı doğrultusunda Kanun'da yapılan değişiklikle, bölge adliye mahkemesinin yaptığı inceleme sonucunda istinaf başvurusunun kısmen veya tamamen kabul edilerek yeniden esas hakkında verilen kararın kabul edilen ya da reddedilen kısmının, miktar veya değeri itibarıyla ilgili hükümde belirtilen parasal sınırın üzerinde olması halinde temyiz edilebilecek. Miktar veya değeri itibarıyla belirtilen temyiz sınırının altında kalan bölge adliye mahkemesinin yeniden esas hakkında verdiği karar ile ilk derece mahkemesi kararı arasındaki farkın miktar veya değeri itibarıyla Kanun'da belirtilen parasal sınırı geçmemesi halinde bu karara karşı temyiz yoluna başvurulamayacak.

Miktar veya değeri itibarıyla belirtilen temyiz sınırının altında kalan bölge adliye mahkemesinin yeniden esas hakkında verdiği kararın, sadece yargılama gideri veya vekalet ücretine ilişkin olması halinde bu karara karşı temyiz yoluna başvurulamayacak.

Geçiş hükümleri

Kanunla geçiş hükümleri de düzenleniyor. Buna göre, İcra ve İflas Kanunu'nda yer alan ve düzenlemeyle belirtilen taşınmazlara yönelik hükümdeki değişiklikler, düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten önce ilanı yapılmış açık artırmalar hakkında uygulanmayacak, değişiklikten önceki hükümlerin uygulanmasına devam edilecek.

Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun'daki idare mahkemeleri hakimlerine yönelik hüküm, düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten sonra açılan davalar bakımından uygulanacak.

İdari Yargılama Usulü Kanunu'nda değişikliğe gidilen Danıştay'a temyiz başvurusuna ilişkin hüküm, düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten sonra bölge idare mahkemelerince verilen kararlar hakkında uygulanacak. Bu tarihten önce bölge idare mahkemelerince verilen kararlar hakkında, bu düzenlemeyle yapılan değişikliklerden önceki hükümler geçerli olacak.

Adli Tıp Kurumu ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun'daki değişiklikle adli tıp ihtisas kurulu başkan ve üyeliklerine atanmak için gereken şartların düzenlenmesine ilişkin hükümde, görev süresi belirlenen adli tıp ihtisas kurulu başkan ve üyeleri ile adli tıp grup başkanları ve adli tıp ihtisas dairesi başkanlarından bu Kanun'un yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla 4 yıl veya daha fazla süreyle görev yapmış olanların görevleri sona erecek, 4 yıldan daha az süreyle görev yapmış olanlar kalan süreyi tamamlayacak. Bu hüküm kapsamında görev süresi sona erenler, yerlerine atama veya görevlendirme yapılıncaya kadar görevlerine devam edecek.

Türk Medeni Kanunu'nda vasinin görevleri arasında yer alan taşınırların ve taşınmazların satışına yönelik hükümler, açık artırma suretiyle satışına karar verilip de bu değişikliklerin yürürlüğe girdiği tarihten önce ilanı yapılmış açık artırmalar hakkında uygulanmayacak. Bu açık artırmalar bakımından değişiklikten önceki hükümlerin uygulanmasına devam edilecek.

Ceza Muhakemesi Kanunu'nda Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı'nın itiraz yetkisine yönelik düzenleme, hükmün yürürlüğe girdiği tarihten sonra teslim edilen dosyalar hakkında uygulanacak, yürürlüğe girdiği tarihten önce teslim edilmiş olan dosyalar hakkında önceki hükümlerin uygulanması sürdürülecek.

Türk Borçlar Kanunu'nda tazminata yönelik düzenleme, söz konusu değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihten sonra meydana gelen haksız fiiller veya zarar doğuran olaylar hakkında uygulanacak. Bu değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce meydana gelen haksız fiiller veya zarar doğuran olaylar bakımından değişiklikten önceki hükümlerin uygulanmasına devam edilecek.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda belirsiz alacak davasına ilişkin yürürlükten kaldırılan hüküm, yürürlükten kaldırılma tarihinden önce açılan davalar bakımından uygulanacak.

Düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten önce Türk Ceza Kanunu'nun (TCK) "Dolandırıcılık" veya "Nitelikli dolandırıcılık" maddeleri uyarınca haklarında hüküm verilmiş olup da dosyası kanun yolu incelemesinde bulunan sanıklardan, eklenen fıkranın uygulanacağı sanıkların bölge adliye mahkemeleri ceza dairelerinde bulunan dosyaları hakkında bozma kararı verilecek ve dosya ilk derece mahkemelerine gönderilecek. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığında bulunan dosyalar ise gelişlerindeki usule uygun olarak ilk derece mahkemelerine iletilecek.

Düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten önce dolandırıcılık veya nitelikli dolandırıcılıktan haklarında hüküm verilmiş olup da dosyası infaz aşamasında olan ve haklarında TCK'nin etkin pişmanlığa ilişkin 168. maddesi uygulanmamış hükümlülerden eklenen fıkranın uygulanacağı hükümlüler, mağdurun uğradığı zararı mahkemece yapılacak ihtardan itibaren 6 ay içinde aynen geri verme veya tazmin suretiyle tamamen gidermesi halinde TCK'nin 168. maddesinin ikinci fıkrasındaki "Etkin pişmanlığın kovuşturma başladıktan sonra ve fakat hüküm verilmezden önce gösterilmesi halinde, verilecek cezanın yarısına kadarı indirilir" hükmünden faydalanabilecek. Bu süre içinde mağdurun zararı tamamen giderilinceye kadar, fıkra uyarınca infazın ertelenmesine veya durdurulmasına karar verilemez. Bu hükümler, kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla hüküm verilmiş olup da kanun yoluna başvurulmaması sebebiyle kanunun yürürlüğe girmesinden sonra kesinleşen hükümler bakımından da uygulanacak.

Kanun'dan 2 madde çıkarıldı

Genel Kurulda kabul edilen önergeler doğrultusunda, İcra ve İflas Kanunu'na eklenmesi öngörülen Yargıtay, bölge adliye mahkemeleri ve ilk derece mahkemelerince verilen bir miktar para ile vekalet ücreti ve yargılama giderlerine ilişkin ilamlara yönelik hüküm ile Ceza Muhakemesi Kanunu'nun "Bilgisayarlarda, bilgisayar programlarında ve kütüklerinde arama, kopyalama ve elkoyma" başlıklı hükmünde değişiklik öngören madde düzenlemeden çıkarıldı.

Düzenlemenin oylamasından önce söz alan TBMM Adalet Komisyonu Başkanı ve AK Parti İstanbul Milletvekili Cüneyt Yüksel, düzenlemenin hayırlı olması temennisinde bulundu.

12. Yargı Paketi'nin tek bir alana müdahale etmediğine işaret eden Yüksel, şu ifadelere yer verdi:

"Ceza hukuku alanında son yıllarda teknolojinin ve finansal sistemlerin kötüye kullanılmasına bağlı olarak ortaya çıkan yeni suç işleme yöntemlerini dikkate alan önemli bir düzenlemeye imza atıyoruz. Özellikle kamuoyunda IBAN kiralama olarak bilinen uygulamalarda suçun organizatörleriyle yalnızca maddi menfaat karşılığında banka hesabını veya ödeme aracını kullandırarak suça iştirak eden kişiler arasındaki kusur farklılığını ceza adaletinin temel ilkeleri çerçevesinde yeniden değerlendiriyoruz. Kabul edilen düzenleme suç örgütleriyle mücadeleden asla taviz veren bir yaklaşımın değil, hukuk devletinin temel ilkelerini esas alan dengeli bir ceza politikasının ürünüdür. Organize dolandırıcılıkla mücadelemizi kararlılıkla sürdürürken herkesin işlediği fiil ve kusuru oranında sorumlu tutulduğu adil bir sistemi güçlendirmeye devam edeceğiz."

Genel Kurulda Kanun'un kabul edilmesinin ardından TBMM Başkanvekili Pervin Buldan, gündemde yer alan diğer kanun tekliflerini okuttu. Komisyonların yerini almaması üzerine Buldan, birleşimi, 21 Temmuz Salı saat 15.00'te toplanmak üzere kapattı.

EKONOMİM 2026 OCAK sayısını okuyabilirsiniz

EKONOMİM 2026 MART sayısını okuyabilirsiniz

EKONOMİM 2026 ARALIK sayısını okuyabilirsiniz

EKONOMİM 2026 KASIM sayısını okuyabilirsiniz

EKONOMİM 2026 EKİM sayısını okuyabilirsiniz

Ekonomi, finans, döviz, şirket haberleri ve yatırım analizleriyle dopdolu içerik sunan TEMMUZ 2026 sayısı; döviz piyasalarından borsa gelişmelerine, girişimcilikten reel sektöre kadar birçok önemli konuyu ele alıyor. Türkiye ve dünya ekonomisindeki güncel gelişmelerin detaylıca analiz edildiği sayıda; şirket profilleri, yatırım tüyoları ve uzman yorumları da yer alıyor.

EKONOMİM TEMMUZ 2026 sayısı hem basılı formatta hem de dijital platformlarda erişime açık. Ekonomiyi yakından takip edenler için adeta bir rehber niteliği taşıyan bu sayıda, özellikle son dönemdeki finansal gelişmelere ve yapay zekanın hayatımıza etkisine dair çarpıcı başlıklar dikkat çekiyor.

Ekonomiyle ilgilenen herkesin kütüphanesinde bulunması gereken bu sayıyı kaçırmayın!

Ekonomim 2014 yılından basılı yayın olarak siz okurlarına en iyisini sundu ve sunmaya da devam ediyor.

Açıklamada, Delivery Hero hissedarlarına hisse başına 41,50 avro nakit ödeme teklif edildiği, teklifin şirketin tamamı için yaklaşık 14,8 milyar doları bulduğu ifade edildi.

Satın alma işleminin tamamlanması halinde birleşik şirketin 99 ülkede faaliyet göstereceğine işaret edilen açıklamada, bunun 2025 yılı itibarıyla 236 milyar dolarlık brüt işlem hacmine karşılık geldiği kaydedildi.

Açıklamada, Delivery Hero'nun New York merkezli yatırım şirketi SSW Partners'la ayrı bir anlaşma yaptığı, SSW’nun Uber'in devralma teklifinin tamamlanmasına bağlı olarak yaklaşık 1,6 milyar dolar karşılığında özellikle Uber Eats ve Delivery Hero'nun halihazırda örtüştüğü 14 pazardaki Delivery Hero işletmelerini satın alacağı bildirildi.

Uber'in SSW'ye devredilen işletmelerin kontrolünü ele almayacağına dikkat çekilen açıklamada, SSW tarafından satın alınacak işletmeler arasında Türkiye'den Yemeksepeti'nin de yer aldığı ifade edildi.

Ülke içinde şehir değiştirenler il bazında incelendiğinde, 3 büyük ilin hareketliliğin büyük kısmına ev sahipliği yaptığı görüldü.

Bu kapsamda, Türkiye'nin en yüksek nüfuslu kenti İstanbul, 2024'te 395 bin 485 göç alırken geçen yıl bu sayı 329 bin 912'ye geriledi.

İstanbul'dan göç edenlerin sayısı ise 2024'te 369 bin 453 iken geçen yıl 371 bin 258 olarak hesaplandı.

Böylece megakent, geçen yıl 2024'e göre daha az göç aldı, daha fazla göç verdi.

Ankara ve İzmir daha az göç aldı

Ülkenin diğer büyük 2 kenti Ankara ve İzmir ise 2025'te bir önceki yıla göre daha az göç aldı. Şehir değiştirerek Ankara'ya gelenlerin sayısı bir önceki yıl 202 bin 402 iken 2025'te 176 bin 833'e geriledi.

İzmir'de ise söz konusu sayılar sırasıyla 117 bin 889 ve 106 bin 83 oldu.

Böylece 3 büyük şehrin geçen yıl aldığı göç sayısı 612 bin 828, verdiği göç 615 bin 647 olarak hesaplandı.

İstanbul, Ankara ve İzmir'in 2024-2025 yıllarına ilişkin iç göç verileri şöyle:

Dönemde en fazla ihracat gerçekleştirilen ürün, yüzde 23,1 artışla 392 milyon 592 bin dolara ulaşan ayçiçek yağı oldu. Ayçiçek yağını 328 milyon 22 bin dolarla makarna, 190 milyon 951 bin dolarla tatlı, bisküvi ve gofretler izledi.

En fazla ihracat Irak'a gerçekleştirildi

Ülke bazında en büyük pazar 418 milyon 551 bin dolarlık ihracatla Irak olurken, ABD 202 milyon 485 bin dolarla ikinci, Cibuti ise 177 milyon 665 bin dolarla üçüncü sırada yer aldı.

Ülke grupları incelendiğinde ise Orta Doğu 726 milyon 38 bin dolarla ilk sırada bulunurken, Afrika ülkelerine 651 milyon 224 bin dolar, Amerika ülkelerine ise 261 milyon 810 bin dolarlık ihracat yapıldı.

Güneydoğu Anadolu Hububat Bakliyat Yağlı Tohumlar ve Mamulleri İhracatçıları Birliği Başkanı Celal Kadooğlu, AA muhabirine, bölgesel gelişmelerin küresel ticaret üzerindeki etkilerinin sürdüğünü ancak sektörün yeni pazarlara açılma çalışmalarını kararlılıkla yürüttüğünü söyledi.

Uzak Ülkeler Stratejisi kapsamında özellikle Asya pazarına odaklandıklarını belirten Kadooğlu, orta sınıfı hızla büyüyen ve kaliteli gıdaya talebi artan ülkeleri yakından takip ettiklerini ifade etti.

Çin'in 1,4 milyarlık nüfusu ve dünyanın en büyük ikinci tarım ithalatçısı konumuyla öncelikli hedef pazarlar arasında yer aldığını vurgulayan Kadooğlu, Türkiye'nin hububat ihracatında Asya ve Okyanusya ülkelerinin payının halen yüzde 5-6 seviyesinde bulunduğunu, bu durumun bölge için önemli bir büyüme potansiyeline işaret ettiğini kaydetti.

Kadooğlu, Çin'de yürütülen ticari açılımın Asya'nın diğer önemli ekonomilerine yönelik pazar derinleşmesiyle desteklenmesi halinde, bölgenin ihracat performansının daha da güçleneceğini sözlerine ekledi.

Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), Yatırımcı Tazmin Merkezi yönetmeliğinde değişikliğe gitti.

Buna göre, Yatırımcı Tazmin Merkezinin malvarlığı, amacı dışında kullanılamayacak, teminat gösterilemeyecek, kamu alacakları için olsa dahi haczedilemeyecek.

Söz konusu malvarlığı, rehnedilemeyecek, iflas masasına dahil edilemeyecek ve üzerine ihtiyati tedbir konulamayacak. Kaydileştirilmiş olup olmadığına bakılmaksızın Yatırımcı Tazmin Merkezine emaneten devrolunan tüm emanet ve alacaklara ilişkin tedbir, haciz ve benzeri her türlü idari ve adli talepler, Takasbank tarafından yerine getirilecek.

Söz konusu taleplere ilişkin yapılan işlemler hakkında, içeriği ve formatı Yatırımcı Tazmin Merkezi tarafından belirlenmek üzere, Takasbank tarafından Yatırımcı Tazmin Merkezine aylık olarak bilgi verilecek.

Yatırım kuruluşları, değişiklik kapsamında bir önceki yılda zamanaşımına uğramış emanet ve alacaklara ilişkin hak sahiplerinin kimlik bilgileri, adresleri ve haklarının faiz, kar payı ve diğer getirileri ile birlikte ulaştıkları tutarlar gösterilmek suretiyle düzenlenecek listeyi, en geç içinde bulunulan yılın şubat ayı sonuna kadar Yatırımcı Tazmin Merkezi ve Takasbank’a gönderecek.

Zaman aşımına uğrayan varlıkların iadesine ilişkin iade başvurularının e-Devlet üzerinden elektronik ortamda yapılacak.

Elektronik ortamda yapılamayan başvurulara ilişkin SPK tarafından belirlenecek esaslar SPK Bülteni’nde ve Yatırımcı Tazmin Merkezinin kurumsal internet sitesinde, elektronik ortamda yapılacak başvurulara ilişkin uygulama rehberi ise Yatırımcı Tazmin Merkezinin kurumsal internet sitesinde ilan edilecek.

Güner'in Ankara 4. Sulh Ceza Hakimliğinin kararı ile bugün tutuklandığına değinilen açıklamada, "Anayasanın 127'nci maddesi ile 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 47'nci maddesi uyarınca geçici bir tedbir olarak İçişleri Bakanlığınca görevden uzaklaştırılmıştır." ifadesi kullanıldı.

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen soruşturma kapsamında gözaltına alınan ve savcılıktaki ifadelerinin ardından tutuklanmaları talep edilen aralarında derneğin kurucusu şarkıcı Haluk Levent'in de yer aldığı 19 şüpheli ile adli kontrol istenen 6 şüphelinin sulh ceza hakimliğindeki işlemleri sürüyor.

Savcılık, ifadelerin alınmasının ardından tutuklama talep ettiği şüphelilerle ilgili sevk yazısında, şüpheli Haluk Levent tarafından kurulan Ahbap Derneğinin, hukuken kamu yararına çalışan bir dernek vasfı taşımadığı belirtildi.

Özellikle 2023'te yaşanan deprem felaketi sonrası derin insani duygularla derneğe maddi yardımların yapıldığı, toplanan fonun milyarları bulan ciddi bir hacme ulaştığı kaydedilen yazıda, toplanan bu yardımların amacına uygun şekilde kullanılmasına ilişkin koordinasyon ve organizasyonun genel olarak şüpheli Haluk Levent tarafından yapıldığı aktarıldı.

Yazıda, 2023'ten sonra bu yardımların şeffaf ve denetlenebilir bir şekilde yönetildiğine ya da sarf edildiğine dair kuvvetli şüphe içeren emarelerin bulunduğu, bu şüphe ve delillerin, gerek şüphelinin şahsi zaafları ve ekonomik durumu gerek MASAK raporunda yapılan tespitler neticesinde kuvvetlendiği vurgulandı.

Derinleştirilen soruşturma kapsamında, Ahbap Derneğinin öz varlığının eksiltildiğine ve taşınmazlarının elden çıkarıldığına dair somut tespitler yapıldığı belirtilen yazıda, derneğe bağış olarak gelen miktarlar ile dernek bütçesinden sarf edilen miktarların tespitine dair MASAK araştırmasının ve delil toplama işlemlerinin çok yönlü olarak sürdüğü kaydedildi.

Yazıda, şüphelilerin üzerine atılı suçları işlediklerine dair kuvvetli suç şüphesinin varlığını gösteren olgular ile tutuklama nedeni bulunduğu kaydedildi.

Birçok yaşlı, en yakınlarından gördüğü şiddeti dile getiremiyor!

Yaşlıların büyük bölümünün maruz kaldığı şiddeti yakınlarını korumak, bakımını kaybetme korkusu ya da çaresizlik nedeniyle dile getiremediğini ifade eden Dr. Demir, "Duyulmayan, görülmeyen, ihmal edilen her yaşlı, toplumun içinde giderek büyüyen sessiz bir çığlıktır." dedi.

Üsküdar Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Dekan Yardımcısı ve Psikoloji Bölümünden Dr. Öğr. Üyesi Zeynep Gümüş Demir, yaşlı istismarı konusunu ele aldı.

Yaşlı istismarı yalnızca bedene yönelen saldırı değildir

Toplumda yaşlı bireylere yönelik şiddet denildiğinde akla çoğunlukla fiziksel saldırıların geldiğini belirten Dr. Öğr. Üyesi Zeynep Gümüş Demir, gerçekte istismarın çok daha geniş bir alanı kapsadığını söyledi.

"Yaşlı bireylere yönelik şiddet denince çoğumuzun aklına vurmak, itmek ya da darp etmek gibi fiziksel davranışlar gelir." diyen Dr. Demir, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Oysa yaşlı istismarı yalnızca bedene yönelen açık bir saldırı olmayabilir. Yaşlı bireyi korkutan, küçük düşüren, kararlarını yok sayan, parasını ya da malını izinsiz kullanan, bakımını ihmal eden, onu yalnızlığa terk eden her davranış yaşlı istismarıdır. Bir yaşlıya bağırmak, onu sürekli eleştirmek, hayatın dışına itmek ve insan onurunu yaralayan her davranış şiddettir. Bir yaşlıya bağırmak, onu sürekli eleştirmek, hayatın dışına itmek ve insan onurunu yaralayan her davranış şiddettir.”

Şiddetin en ağır taraflarından biri sessizliktir

Türkiye'de yaşlılara yönelik şiddetin gerçek boyutunun tam olarak bilinmediğine dikkat çeken Dr. Demir, "Türkiye'de yaşlılara yönelik şiddetin gerçek boyutunu söylemek kolay değildir. Çünkü bu şiddetin önemli bir kısmı evlerin içinde, kapalı kapıların ardında, aile mahremiyeti denilen kalın bir perdenin arkasında ya da kurumlarda yaşanır. Birçok yaşlı, maruz kaldığı istismarı dile getirmeye çekinir." dedi.

Yaşlı bireylerin çoğu zaman istismarcının kendi yakını olması nedeniyle sessiz kaldığını vurgulayan Dr. Demir, "Kimi zaman istismarı yapan kişi kendi çocuğudur, eşi, gelini, damadı ya da bakım verenidir. Yaşlı birey 'Evladım zarar görmesin', 'Bana bakmayı bırakırlar', 'Gidecek yerim yok', 'Kimse bana inanmaz' diye düşünerek susabilir. Bazen de yaşadığı şeyin şiddet olduğunu bile adlandıramaz. İşte bu yüzden yaşlı istismarının en ağır taraflarından biri sessizliktir. Maalesef bu sessizlik yalnızca bireyin değil, toplumun da çoğu zaman göz yumduğu suskunluğudur." ifadelerini kullandı.

Psikolojik ve ekonomik şiddet çoğu zaman fark edilmiyor

Fiziksel şiddetin morluk, kırık ya da açıklanamayan yaralanmalar gibi belirtilerle daha kolay fark edildiğini söyleyen Dr. Demir, "Morluklar, kırıklar, düşme öyküleri, açıklanamayan yaralanmalar dikkat çeker. Ancak psikolojik ve ekonomik şiddet daha sinsi ilerler. Sürekli azarlanmak, aşağılanmak, tehdit edilmek, konuşulmamak, sosyal çevreden koparmak psikolojik şiddettir. Yaşlının maaşına el koymak, bankacılık işlemlerini onun rızası dışında yapmak, malını devretmeye zorlamak ya da parasını kendi ihtiyaçları için kullanmak ise ekonomik istismardır. Ekonomik şiddet yalnızca maddi kayıp oluşturmaz; yaşlının bağımsızlığını, güven duygusunu ve geleceğe tutunma hissini de elinden alır." dedi.

Yaşlı bireylerde cinsel istismar görmezden gelinmemeli

Toplumda en fazla göz ardı edilen konulardan birinin yaşlı bireylerde cinsel istismar olduğunu belirten Dr. Demir, "Yaşlı bireylerde cinsel istismar çoğu zaman görmezden gelinen, konuşulmayan ve yokmuş gibi davranılan ağır bir şiddet biçimidir. Toplumda yaygın olan 'Yaşlı birey cinsel istismara uğramaz' düşüncesi büyük bir yanılgıdır. Dünya genelinde oranlar düşük görünse de cinsel istismar en az bildirilen şiddet türlerinden biridir. Özellikle bakıma muhtaç, demanslı, iletişim kurmakta zorlanan ya da bakım verene bağımlı yaşlı bireylerde bu risk daha yüksektir. Örneğin demanslı bireyler yaşadıklarını anlatmakta zorlanabilir, kendilerine inanılmayacağından korkabilir ya da neyin yanlış olduğunu ayırt edemeyebilirler.” şeklinde konuştu.

 İhmal yaşlılığın doğal sonucu sanılmamalı

Yaşlı istismarını görünmez hale getiren en önemli nedenlerden birinin birçok belirtinin yaşlılığın doğal süreci olarak değerlendirilmesi olduğunu belirten Dr. Demir, şöyle devam etti:

"Yaşlı bireyin uzun süre kirli bir ortamda bırakılması, yeterince beslenmemesi, ilaçlarının verilmemesi ya da tedavi ettirilmemesi ihmal göstergesidir. Bunlar 'Yaşlılıkta olur' diye geçiştirilemez. Kötü bakım ileri yaşta doğrudan yaşamı tehdit eden bir durum halini alabilir. Bir yaşlının yatağa, yalnızlığa, kirli çarşaflara, açlığa ya da sessizliğe terk edilmesi kabul edilemez. Düşmeler, morluklar, kilo kaybı, içine kapanma, unutkanlık, korku, huzursuzluk, bakımsızlık ya da tekrarlayan sağlık sorunları bazen yalnızca yaşlılığın doğal sonucu gibi değerlendirilir. Oysa bu belirtilerin arkasında ihmal, psikolojik baskı, ekonomik istismar ya da bakım eksikliği olabilir. Ne yazık ki bu yanılgıya zaman zaman sağlık profesyonelleri de düşebilir. Belirtiler doğru okunmadığında, soru sorulmadığında ve yaşlının sesi gerçekten duyulmadığında müdahale gecikir.”

Öz ihmale de dikkat çekti

Yaşlı bireyin kendi temel ihtiyaçlarını karşılayamamasının ya da bunu reddetmesinin de önemli bir risk oluşturduğunu ifade eden Dr. Demir, “Üzerinde durulması gereken bir diğer önemli konu ise öz ihmaldir. Yaşlı bireyin beslenme, temizlik, ilaç kullanımı, sağlık kontrolleri, güvenli yaşam alanı ya da temel bakım ihtiyaçlarını kendi başına sürdürememesi veya reddetmesi durumuna öz ihmal denir. Öz ihmal bireyin ‘kendi seçimi’ denilerek görmezden gelinmemeli yaşlının neden bakımını sürdüremediği anlaşılmalı ve destek mekanizmaları hızla devreye sokulmalıdır.” ifadesinde bulundu.  

Hiçbir gerekçe şiddeti haklı çıkarmaz

Bakım verenlerin yaşadığı tükenmişliğin de göz ardı edilmemesi gerektiğini belirten Dr. Demir, "Aile içinde bakım yükünün tek kişiye kalması, ekonomik sorunlar, aile içi çatışmalar, bakım verenin ruhsal olarak tükenmesi ve sosyal desteğin yetersizliği ihmal ve istismara zemin hazırlayabilir. Ancak hiçbir gerekçe şiddeti haklı çıkarmaz. Bakım vermek yorucu olabilir fakat yorgunluk; bağırmanın, aşağılamanın, ihmal etmenin ya da cezalandırmanın bahanesi değildir. Bakım verenin de desteklenmesi gerekir. Çünkü tükenmiş bir bakım veren, farkında olmadan hem kendisine hem de baktığı kişiye zarar verebilir. Bu nedenle yaşlı bakımı yalnızca ailenin omuzlarına bırakılmamalıdır. Aile desteklenmeli, bakım paylaşılmalı, gerektiğinde profesyonel yardım alınmalıdır.” diye konuştu.

Yaşlı dostu toplumlar oluşturmalıyız

Yaşlı ihmal ve istismarının, toplumların gelişmişlik düzeyini gösteren önemli göstergelerden biri olduğunu belirten Dr. Demir, “İhmal ve istismar toplumun gelişmişliğini, sağlık sisteminin duyarlılığını ve sosyal politikaların gücünü gösteren önemli bir aynadır. Toplumun, ailelerin, bakım verenlerin ve yaşlı bireylerin ihmal ve istismar konusunda bilinçlendirilmesi gerekir. Çünkü çoğu zaman yaşlı birey maruz kaldığı davranışın istismar olduğunu fark edemediği gibi aileler de bazı tutumların şiddet sayıldığını fark etmeyebilir. Yaşlı bireylerin böyle bir durumda nereye başvuracağını ve nasıl destek alacağını bilmesi önemlidir. Yaşlıların güvenli ve saygın bir yaşam sürebilmesi için yaşlı dostu toplumlar yaratılmalıdır.  Duyulmayan, görülmeyen, ihmal edilen her yaşlı, toplumun içinde giderek büyüyen sessiz bir çığlıktır.” şeklinde sözlerini tamamladı.

FETÖ mensuplarının hain darbe girişimine karşı Türk milletinin ortaya koyduğu birlik, beraberlik ve demokrasi mücadelesinin bir nişanesi olarak Darphane tarafından hatıra para tasarlandı.

Türk milletinin 15 Temmuz gecesi sergilediği kararlı duruşun ve demokrasiye sahip çıkma iradesinin hafızalarda daima yaşatılması ve gelecek nesillere aktarılması amacıyla basılan hatıra parayla milli birlik ve beraberlik ruhunun yaşatılmasına katkı sunulması da hedeflendi.

Para, halen tedavülde bulunan iki metalli (bimetal) 5 liralık madeni para üzerine basılırken, tura yüzünde "15 Temmuz 10. Yıl" logosu ile "Demokrasi ve Milli Birlik Günü" yazısı yer aldı, diğer yüzde ise tedavüldeki 5 liralık madeni paranın mevcut tasarımı korundu.

Bakan Uraloğlu, yazılı açıklamasında, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünce geliştirilen söz konusu platform üzerinden sunulan eğitimler hakkında bilgi verdi.

KDM-ORG platformunun Türk sivil havacılığında eğitim, sınav ve yetkinlik süreçlerini dijital, standart ve veriye dayalı bir yapıyla yürüttüğüne dikkati çeken Uraloğlu, sivil havacılık sektörünün farklı alanlarına yönelik eğitim süreçlerini tek bir dijital sistem üzerinden yönettiklerini bildirdi. 

Platformda halihazırda 750'den fazla eğitimin yer aldığını belirten Uraloğlu, şunları kaydetti: 

"KDM-ORG platformunda yer alan teorik eğitimler, şehit yakınları ve gazilere ücretsiz sunuluyor. Bu uygulamayla şehit yakınlarımızın ve gazilerimizin sivil havacılık alanındaki eğitimlere kolay erişimini sağlıyor, mesleki gelişimlerini destekliyor ve havacılık sektöründeki kariyer imkanlarına erişimlerine katkı sunuyoruz."

Ulusal basında çıkan haberlere göre, kuzeydeki Bologna, Milano Linate, Venedik ve Treviso havalimanlarında jet yakıtı temininde aksama yaşandı ve durum nedeniyle söz konusu havalimanlarının yüksek alarm durumuna geçtiği belirtildi.

Aksaklığın, jet yakıtı taşıyan tankerin gecikmeli ulaşmasından kaynaklandığı belirtildi.

Tedarikten sorumlu şirket "Air BP", söz konusu havalimanlarına uçaklara yüklenecek yakıt miktarında bazı sınırlamalara gidilebileceği konusunda uyarıda bulunduğu belirtildi.

Haberlerde, Bologna başta olmak üzere şu an için uçuşların normal olarak devam ettiği kaydedildi.

İtalya’da benzer bir durum, ABD ve İsrail'in 28 Şubat'ta İran'a saldırmasıyla başlayan ve İran'ın da misillemeleriyle ve Hürmüz Boğazı’nı seyrüsefere kapatmasıyla gelişen Orta Doğu'daki savaş sırasında yaşanmıştı. Nisan ayında İtalya'daki bazı havalimanlarında uzun uçuş saati olan uçak seferlerine yönelik bazı kısıtlamalara gidilmişti.

Prof. Dr. Nevzat Tarhan:

“15 Temmuz milletimiz için tarihi bir imtihandı!”

“Darbelere Karşı Demokrasi ve İnsan Haklarının Korunmasında Anayasanın Önemi” Üsküdar Üniversitesinde ele alındı

15 Temmuz'un yalnızca bir darbe girişimi değil, aynı zamanda milletin büyük bir demokrasi sınavı olduğunu dile getiren Prof. Dr. Tarhan, "Toplumların tarihini sadece kazandıkları zaferler değil, verdikleri büyük imtihanlar da yazar. 15 Temmuz da milletimiz için tarihi bir imtihandı. O gece halka rağmen hiçbir gücün vesayet kuramayacağına dair güçlü bir milli irade ortaya konuldu." diye konuştu.

Prof. Dr. Tarhan, 28 Şubat’ın 15 Temmuz'a adeta gebelik yaptığını da belirtti.

Üsküdar Üniversitesi Postkolonyal Çalışmalar Uygulama ve Araştırma Merkezi (PAMER) ile Adaleti Savunanlar Derneği (ASDER) iş birliğiyle, demokratik değerlerin korunması, milli iradenin güçlendirilmesi ve toplumsal hafızanın canlı tutulması amacıyla "15 Temmuz Demokrasi ve Milli Birlik Günü 10. Yıl Dönümü Anma Programı" düzenlendi.

Anma programı kapsamında gerçekleştirilen "Darbelere Karşı Demokrasi ve İnsan Haklarının Korunmasında Anayasanın Önemi" başlıklı panel, Üsküdar Üniversitesi Merkez Yerleşke Nermin Tarhan Konferans Salonunda gerçekleştirildi.

Darbe dönemleri toplumsal yapıyı da derinden etkiliyor

Etkinlik, 15 Temmuz'u konu alan tanıtım filmi gösterimiyle başladı. Programın açılış konuşmasını yapan Üsküdar Üniversitesi Postkolonyal Çalışmalar Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Dr. Öğr. Üyesi Fehmi Ağca, darbe dönemlerinin yalnızca siyasi sistemi değil, insan hakları ve toplumsal yapıyı da derinden etkilediğini söyledi.

27 Mayıs’tan 15 Temmuz’a…

Konuşmasında anayasanın devletin temel organlarını ve bireylerin temel hak ve özgürlüklerini düzenleyen toplumsal sözleşme olduğunu vurgulayan Dr. Ağca, Türkiye'nin darbe tarihini kronolojik olarak değerlendirerek 27 Mayıs 1960'tan 15 Temmuz 2016'ya kadar yaşanan müdahalelerin demokrasi ve hukuk düzeni üzerindeki etkilerini anlattı.

Darbelerin ortak özelliğinin millet iradesini hedef almak olduğunu dile getiren Dr. Ağca, “Darbelerin en belirgin ortak özellikleri; milletin hür iradesiyle seçilen meşru hükümetleri devirerek gayrimeşru bir düzen kurmak istemeleri ve her zaman dış destekli olmalarıdır. Bunu darbe yönetimlerinin aldığı ilk kararlardan kolayca anlayabiliriz.” dedi.

Dr. Ağca, darbelerin başta devletin temel nitelikleri, egemenlik, kanun önünde eşitlik, düşünce ve vicdan özgürlüğü, eğitim hakkı ile çalışma hakkı olmak üzere birçok anayasal güvenceyi ihlal ettiğini ifade ederek, “Benim gördüğüm kadarıyla, darbeler öncesinde toplumda yapay fay hatları oluşturuluyor ve darbeciler her zaman kendilerini meşrulaştırmak için 'Atatürkçülük' maskesinin arkasına saklanıyorlar. FETÖ dahil hepsi bunu yaptı.” diye konuştu.

Dr. Öğr. Üyesi Fehmi Ağca'nın yönetimindeki panelde Prof. Dr. Nevzat Tarhan ile Emekli Hakim Kıdemli Albay ve ASDER Başkanı Namık Kemal Urhan, değerlendirmelerde bulundu.

Prof. Dr. Tarhan: "Darbecilik aslında zihinsel bir tasarım, bir zihniyettir”

Üsküdar Üniversitesi Kurucu Rektörü Prof. Dr. Nevzat Tarhan, konuşmasına darbelerin yalnızca askeri bir kalkışma olarak değerlendirilmemesi gerektiğini vurgulayarak başladı.

"Darbelerin arkasında yatan darbe ideolojisi ortadan kaldırılmadıkça tehlike sona ermez." diyen Prof. Dr. Tarhan, şöyle konuştu:

"Darbecilik aslında zihinsel bir tasarım, bir zihniyettir. Bir darbeci eyleme geçmeden önce vicdanını susturur, ardından aklını esir alır ve en nihayetinde parmağı tetiğe gider. Tetiği çeken sadece bir parmak değildir; arkasında vicdanı susturulmuş ve aklı teslim alınmış bir zihniyet vardır."

"15 Temmuz'u unutursak yeni darbelere zemin hazırlarız"

15 Temmuz'un toplumsal hafızada canlı tutulmasının önemine işaret eden Prof. Dr. Tarhan, "15 Temmuz hain darbe girişiminin neden yaşandığını ülkemizin kurumsal ve toplumsal hafızasında canlı tutmamız gerekir. Eğer toplumsal hafızayı kaybeder ve yaşananları unutursak gelecekte yeni darbe girişimlerine zemin hazırlamış oluruz." dedi.

15 Temmuz'un yalnızca bir darbe girişimi değil, aynı zamanda milletin büyük bir demokrasi sınavı olduğunu dile getiren Prof. Dr. Tarhan, "Toplumların tarihini sadece kazandıkları zaferler değil, verdikleri büyük imtihanlar da yazar. 15 Temmuz da milletimiz için tarihi bir imtihandı. O gece halka rağmen hiçbir gücün vesayet kuramayacağına dair güçlü bir milli irade ortaya konuldu." diye konuştu.

"15 Temmuz birkaç askerin işi değildi"

Darbe girişiminin planlı bir yapı tarafından organize edildiğini savunan Prof. Dr. Tarhan, "Bu darbe girişimi TSK içindeki üç beş kişinin kendi başına planladığı bir eylem değildi. Arkasında küresel istihbarat servislerinin bulunduğu Atlantik ötesi bir operasyondu." ifadesinde bulundu.

"Darbeler Türkiye'nin kalkınmasını da geciktirdi"

Prof. Dr. Tarhan, darbelerin yalnızca demokrasiye değil ekonomik gelişime de zarar verdiğini belirterek, "1960'larda Güney Kore ile Türkiye'nin kişi başına milli geliri neredeyse aynıydı. Bugün Güney Kore dünya markaları çıkarırken bizim aynı noktada olamayışımızın en önemli nedenlerinden biri her on yılda bir yaşanan darbeler, hukukun askıya alınması ve kalkınma enerjisinin tüketilmesidir." dedi.

"Amacımız intikam değil, demokratik direnç oluşturmak"

Geçmişten ders çıkarılması gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Tarhan, gelecek nesillerin darbe zihniyetine karşı bilinçli yetişmesinin önemine dikkat çekerek, şu değerlendirmede bulundu:

"Bizim amacımız asla intikam arayışı değildir. Amacımız bu tarihi musibetin bize ne öğrettiğini anlamak ve gelecek nesillerin zihninde darbe zihniyetine karşı güçlü bir demokratik antikor oluşturmaktır."

Prof. Dr. Nevzat Tarhan, darbelerin yalnızca askeri değil, sosyolojik, psikolojik ve kurumsal boyutlarıyla ele alınması gerektiğini belirterek, "Bir daha darbe yaşanmaması için sadece güvenlik tedbirleri yetmez; darbe üreten zihniyetin de ortadan kaldırılması gerekir." dedi.

Prof. Dr. Tarhan, konuşmasında 15 Temmuz sonrasında gerçekleştirilen yapısal düzenlemelerin Türkiye'de darbe ihtimalini önemli ölçüde azalttığını ifade ederken, toplumun hafızasını canlı tutmanın ve demokrasiyi kurumsallaştırmanın önemine dikkat çekti.

"Hiçbir kuruma darbe yapabilecek güç verilmemeli"

Geçmişte bazı yapılanmaların devlet içerisinde darbe yapabilecek imkân ve kabiliyete ulaştığını belirten Prof. Dr. Nevzat Tarhan, "Hiçbir kuvvete; sadece orduda değil, devletin hiçbir kurumunda darbe yapma imkân ve kabiliyeti verilmemelidir. Bir insan orduda dindar olabilir, farklı inançlara sahip olabilir; ancak örgütlendiği anda darbe yapabilecek güce ulaşır. İşte asıl tehlike budur." şeklinde konuştu.

"28 Şubat'ın 15 Temmuz'a adeta gebelik yaptığını asla unutmamalıyız"  

Konuşmasının bir bölümünü 28 Şubat sürecine ayıran Prof. Dr. Tarhan, o dönemde uygulanan yöntemlerin FETÖ'nün tabanını genişlettiğini dile getirerek, “28 Şubat'ta psikolojik savaşın 'kontrollü gerilim stratejisi' uygulandı. Toplumun dindar kesimi tehdit olarak gösterildi. 'İrtica ile mücadele' denildi ama aslında dinle mücadele edildi.” dedi.

Bu yaklaşımın ciddi toplumsal sonuçlar doğurduğunu ifade eden Prof. Dr. Tarhan, “Dindar insanlar incitildi, dışlandı. FETÖ ise sessizce herkese kucak açtı. 'Din elden gidiyor, bize sığının' diyerek samimi insanları kendi kirli emelleri için kullandı. Bu sosyolojik analizi iyi yapmak gerekir." diye konuştu.

Prof. Dr. Tarhan, 28 Şubat ile 15 Temmuz arasında doğrudan bir ilişki kurarak, "28 Şubat'ın 15 Temmuz'u doğurduğunu, 15 Temmuz'a adeta gebelik yaptığını asla unutmamalıyız." dedi.

"Devletin bağışıklık sistemi güçlü olmalı"

Darbeleri biyolojik bir benzetmeyle değerlendiren Prof. Dr. Tarhan, "Bir insanın bağışıklık sistemi zayıflayınca nasıl hastalıklar ortaya çıkıyorsa, devlet zayıfladığında da darbeler ve kaos ortaya çıkar." ifadesinde bulundu.

Prof. Dr. Tarhan, bu nedenle hem güvenlik kurumlarının güçlendirilmesi hem de toplumsal birlikteliğin korunması gerektiğini belirterek, "Silahlı Kuvvetlerimizi güçlü tutmalıyız. Aynı zamanda toplumdaki farklılıkları kaşıyan provokatörlere karşı da dikkatli olmalıyız. Kutuplaştırıcı değil, birleştirici politikalar uygulamak zorundayız." dedi.

"Harp Okullarında demokrasi dersi olmalı"

Prof. Dr. Tarhan, askeri eğitim müfredatında demokrasi kültürünün yer almasının önemine de dikkat çekerek, "Biz o dönem 'Harp Okulu müfredatına mutlaka demokrasi dersi konulmalı' dedik. Sordum, bugün Kara Harp Okulu'nda hâlâ demokrasi dersi yok. Maalesef yok." şeklinde konuştu.

Urhan: "FETÖ, eğitimden bürokrasiye uzanan sistematik bir yapılanma kurdu"

ASDER Başkanı Namık Kemal Urhan, FETÖ'nün yıllarca "hizmet cemaati" görüntüsü altında faaliyet gösterirken, arka planda hücresel yapıya sahip illegal bir örgütlenme oluşturduğunu söyledi. Örgütün katı bir hiyerarşi ve gizlilik esasına göre hareket ettiğini belirten Urhan, üyelerin yalnızca kendi üstündeki ve altındaki kişiyi tanıyacak şekilde örgütlendirildiğini ifade etti.

Urhan, “FETÖ, eğitimden bürokrasiye uzanan sistematik bir yapılanma kurdu" dedi.

15 Temmuz davalarında görev alan bir avukat olarak yaşadığı deneyimleri paylaşan Urhan, örgüt mensuplarının mahkemelerde dahi ortak bir inkâr stratejisi izlediğini belirterek, bunun örgütün disiplinini ve kontrol mekanizmasını ortaya koyduğunu söyledi.

Urhan, bugün devletin geçmişten önemli dersler çıkardığını belirterek, hiçbir yapının devlet içinde tekel oluşturmasına izin verilmediğini ve benzer yapılanmalara karşı kurumsal tedbirlerin güçlendirildiğini ifade etti.

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, "Üretim kapasitemizi, rekabet gücümüzü ve istihdamı destekleyen politikalarımızı kararlılıkla sürdüreceğiz." ifadesini kullandı.

Şimşek, NSosyal'deki hesabından yaptığı paylaşımda, Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından açıklanan programa ilişkin değerlendirmede bulundu.

Reel sektörün finansmana erişimini güçlendirmeye yönelik paketle "Yatırım Taahhütlü Avans Kredisi"nin büyüklüğünü 750 milyar liraya çıkarırken imalat sanayisine 250 milyar lira yeni kredi desteği sağlayacaklarına dikkati çeken Şimşek, şunları kaydetti:

"Böylece devam eden programlarla birlikte yatırım ve işletme sermayesi için toplam 1 trilyon lira uygun koşullu finansman imkanı sunuyoruz. Üretim kapasitemizi, rekabet gücümüzü ve istihdamı destekleyen politikalarımızı kararlılıkla sürdüreceğiz."

Türkiye’nin windsurf branşında milli takıma en fazla sporcu kazandıran kulübü EMR Windsurf & Sailing Club, uluslararası başarılarına yenilerini ekledi. İspanya’da düzenlenen 2026 IQFOIL Youth & Junior Dünya Şampiyonası’nda 36 ülkeden 399 sporcu mücadele etti. Olimpik IQ FOIL sınıfının en prestijli şampiyonasında, dünyanın en yetenekli genç sporcuları bir araya geldi.

Şampiyonada EMR Windsurf & Sailing Club sporcuları tarihi bir başarıya imza attı. U13 kategorisinde Avrupa ve Dünya Şampiyonu olan, geçen yıl Fransa’da U15 Kızlar kategorisinde Dünya Şampiyonu unvanını kazanan Milli Sporcu Parla Kabasakal, bu kez İspanya’daki 2026 iQ Foil Youth & Junior Dünya Şampiyonası’nda U17 Kızlar kategorisinde de zirveye çıkarak üst üste bir kez daha dünya şampiyonu oldu. U15 Kızlar kategorisinde ise yine EMR’den Zeynep Mavioğlu dünya şampiyonluğunu kazandı. Bir diğer EMR’li Doğa Çoker ise U15 Kızlar kategorisini dünya üçüncüsü olarak kürsüye çıktı.  

EMR Windsurf & Sailing Club, yalnızca dünya dereceleriyle değil, milli takıma kazandırdığı sporcularla da dikkat çekiyor. Bu yıl Türkiye Yelken Federasyonu’nun 15 kişilik IQ FOIL Milli Takımı’na 9 sporcu veren kulüp, altyapıdaki başarısını uluslararası arenada da bir kez daha kanıtladı. EMR Windsurf & Sailing Club Antrenörü Emirşah Polat, “Bu başarılar bizim için sürpriz değil. Çocuklarımız yıl boyunca büyük bir özveriyle çalışıyor. Rüzgârı okumayı, mücadele etmeyi, vazgeçmemeyi öğreniyorlar. Dünya şampiyonluğu ve dünya üçüncülüğü, doğru planlama, disiplinli antrenman ve güçlü takım ruhunun eseridir. En büyük mutluluğumuz ise çocuklarımızın bayrağımızı dünya kürsüsünde dalgalandırması. Bu başarıda emeği olan sporcularımızı, ailelerini ve teknik ekibimizi yürekten kutluyorum” dedi.

Bakanlığın "Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik"te yaptığı değişikliklerle asansör zorunluluğu, emsal hesapları, yeniden ruhsatlandırma, mevcut yapılarda tadilat uygulamalarına ilişkin esaslar yeniden düzenlendi.

Yeni düzenlemeyle asansör zorunluluğunda kat sayısının belirlenmesine açıklık getirildi.

Emsal hesabına ilişkin uygulama birliği sağlanması amacıyla daha önce genelgelerle uygulanan bazı hükümler yönetmelik kapsamına alındı. Bağımsız bölüm oluşturmayan pergolalar ve süs havuzlarının, Yönetmeliğin ilgili maddesinde sayılan kullanımlarla birlikte bahçe alanının yüzde 20'sini aşmayan kısmı emsal harici sayılırken, giriş saçakları, bazı çatı alanları ve belirli ortak kullanım alanları da emsal hesabı dışında bırakıldı.

Yine daha önce genelgeyle uygulanan tek veya birden fazla bağımsız bölümlü olmasına bakılmaksızın, umumi bina kapsamında kalan binalarda, ticari amaç içermeyen ve ortak kullanıma açık olan çocuk oyun ve bakım alanları, mescit ve müştemilatı, otoparklar ile son kat üzerinde yer alan ve herhangi bir kullanıma konu edilmeyen teras çatılar emsal hesabında ortak alan olarak değerlendirilecek.

Uzmanlar, söz konusu değişikliklere ilişkin detayları AA muhabiriyle paylaştı.

"Konuta erişimi kolaylaştırmak için atılan adımlardan"

Gayrimenkul Hukuku Enstitüsü Başkanı Ali Yüksel, söz konusu yönetmeliğin 2017 yılında yayımlandığını ve sonrasında bazı ihtiyaçlar çerçevesinde revizeler yapıldığını belirterek, "Yönetmelikte son yapılan değişikliği konuta erişimi kolaylaştırmak için atılan adımlardan birisi olarak görebiliriz." dedi.

Salgından sonra global alanda konut fiyatlarının hızlı arttığını ve bu konuda arz yetersizliği yaşandığını anlatan Yüksel, birçok ülkede olduğu gibi Türkiye'de de konuta erişimin zorlaştığını söyledi.

Yüksel, bu çerçevede arzı artırmak için TOKİ tarafından sosyal konut projelerinin başlatıldığını, kamunun üretimi ve kentsel dönüşümü destekleyen teşvik ve destekler açıkladığını anımsatarak, bu konuda proje gayrimenkul yatırım fonları (GYF) ve Damlakent Projesi gibi hayata geçirilen yeniliklere ilişkin örnekler verdi.

"Bitmiş ve kullanılan bir binada mevcut ofisler konuta çevrilebilecek"

Ali Yüksel, konutta arz sorunu yaşanırken salgın sonrası değişen çalışma şartlarının ofislerde boşlukların artmasına neden olduğunu dile getirerek, şöyle devam etti:

"Salgın sonrası değişen çalışma şartları ve artan evden çalışma uygulaması boş ofis sayısını artırdı. Boşalan AVM'ler, banka binaları, şirket merkezleri de ofis stok fazlasına destek verdi. 2023'te yönetmelikte yapılan değişiklikle boş ofislerin konuta dönüştürülebilmesinin yolu açılmıştı. Şimdi süreçlerin kolaylaştırılması adına yeni bir adım daha atıldı. Buna göre bitmiş ve kullanılan bir binada mevcut ofisler konuta çevrilebilecek. Bunun birinci şart imar planında konut+ofis yer almış olacak, ikincisi ise tüm ofisler değil ancak yüzde 60'lık bir kısmı konuta dönüşebilecek. Burada geçici bir süre konularak 1 yıl öngörülmüş durumda. Böylece AVM veya ofis olarak yapılmış ama doldurulamayarak atıl olan binalar belli şartlarla konuta dönüştürülerek, hem atıl duruma son verilmiş hem de konuta erişim için bir kaynak oluşturulmuş durumda. Bu durum tabii ki Kat Mülkiyeti Kanunu çerçevesindeki imkanlar çerçevesinde olabilecektir."

Yönetmelikte yapıların arsa üzerindeki oturum alanına ilişkin yeni sınırlamalar getirildiğini kaydeden Yüksel, düzenlemenin daha ferah, sağlıklı ve estetik yaşam alanlarının oluşmasına katkı sağlayacağını bildirdi.

Yüksel, asansör uygulamalarına yönelik belirsizliklerin giderildiğini, bunun yanında pergola ve süs havuzu gibi sosyal donatı alanlarının emsal hesabı dışında tutulmasına yönelik düzenlemelerin de binalardaki yaşam konforunu artıracak önemli adımlar olduğunu vurguladı.

"Ortak kullanım alanlarına ilişkin farklı belediye uygulamaları sona erdirildi"

Gayrimenkul Hukuku Derneği Başkanı Ali Güvenç Kiraz da yönetmelikte yapılan son değişikliklerin, belediyeler arasında farklı uygulamalara yol açan ve çeşitli genelgeler nedeniyle ortaya çıkan belirsizlikleri gidermeyi amaçladığını belirtti.

Müteahhitlerin her bir belediyede farklı uygulama ile karşı karşıya kalabildiğini dile getiren Kiraz, "Son yönetmelik değişikliğiyle farklı uygulamaların önüne geçilmek istenmektedir." diye konuştu.

Kiraz, yeni düzenlemeyle asansör zorunluluğuna ilişkin kat hesabının ayrıntılı şekilde netleştirildiğini söyledi.

Pergola ve süs havuzlarına ilişkin düzenlemeyle bu alanların emsal dışı sayılabilmesi için bağımsız bölüm oluşturmamasının şart haline getirildiğini ifade eden Kiraz, böylece uygulamada yaşanan ihtilafların önüne geçilmesinin amaçlandığını söyledi.

Kiraz, ayrıca çocuk oyun alanları, mescitler, ortak otoparklar ve kullanılmayan teras çatıları gibi ortak kullanım alanlarına ilişkin farklı belediye uygulamalarının da sona erdirildiğini, söz konusu alanların emsal hesabında ortak alan olarak değerlendirileceğinin doğrudan yönetmelik hükmüne bağlandığını kaydetti.

"İnşaata başlanmış projelerde kazanılmış haklar büyük ölçüde korunacak"

Ali Güvenç Kiraz, düzenlemenin uzun yıllardır tartışılan, "hükümsüz hale gelen yapı ruhsatlarında hangi mevzuatın uygulanacağına" ilişkin belirsizlikleri önemli ölçüde giderdiğini söyledi.

Yeni düzenlemeyle, ruhsat tarihinden itibaren iki yıl içinde inşaata başlanmış projelerde kazanılmış hakların büyük ölçüde korunacağını anlatan Kiraz, ancak deprem, yangın güvenliği, enerji verimliliği ile ısı ve su yalıtımına ilişkin güncel teknik düzenlemelerin uygulanmasının zorunlu olacağını ifade etti.

Kiraz, iki yıl içinde inşaata başlanmayan projelerde ise güncel imar planı ve mevzuat hükümlerinin tamamen uygulanacağını, ayrıca eski yapılarda gerçekleştirilecek tadilatlara ilişkin belediyeler arasındaki uygulama farklılıklarının da giderilmesinin amaçlandığını aktardı.

"Ruhsat süreçlerinde öngörülebilirliği artırmayı amaçlıyor"

Gayrimenkul Hukuku Derneği Başkanı Kiraz, TAKS ve KAKS (emsal) hesaplamalarına ilişkin düzenlemeyle uygulama imar planlarında eksik hüküm bulunan parsellerde ortaya çıkan belirsizliklerin giderilmesinin hedeflendiğine işaret etti.

Yeni düzenlemenin belediyeler arasındaki farklı uygulamaların önüne geçerek yapılaşma koşullarını netleştirdiğini ifade eden Kiraz, planlarda TAKS değerinin bulunmadığı alanlarda yapı taban oturumunun yüzde 40'ı, belirli şartlar altında ise en fazla yüzde 60'ı aşamayacağının hüküm altına alındığını kaydetti.

Kiraz, "Söz konusu değişiklikler ruhsat süreçlerinde öngörülebilirliği artırmayı, emsal ve ortak alan hesaplamalarında uygulama birliği sağlamayı, kazanılmış hakları korurken deprem ve yangın güvenliği gibi alanlarda güncel standartların uygulanmasını amaçlıyor." şeklinde konuştu.

"Belediyeden yazılı bir şekilde uygunluk görüşü alınmalı"

Gayrimenkul hukukçusu Çiğdem Kezer ise yeni düzenlemenin, yalnızca imar planında konut kullanımına izin verilen alanlardaki ofis ve büroların belirli şartlar altında konuta dönüştürülmesini mümkün kıldığını belirterek, "Başka bir ifadeyle, imar planında konut fonksiyonu öngörülmeyen alanlarda yalnızca bu yönetmelik değişikliğine dayanılarak ofislerin konuta dönüştürülmesi mümkün değildir. Düzenlemenin en önemli sınırı da budur." ifadelerini kullandı.

Binaların en fazla yüzde 60'ının konuta dönüştürülebileceğinin altını çizen Kezer, şunları kaydetti:

"Hukuken yönetim planında bağımsız bölümlerin yalnızca ofis/büro olarak kullanılacağına dair sınırlama varsa, konuta dönüşüm için ayrıca yönetim planı değişikliği veya malik onayı gerekebilir. Yönetim planı değişikliğine gidilmesi maliklerin 5'te 4'ünün muvafakatı ve imzasıyla olabilir. Bu sürece başlamayı düşünenler öncesinde belediyeden yazılı bir şekilde uygunluk görüşü almalıdır. Bu yazılı ön görüş, ileride çıkabilecek idari uyuşmazlıkları azaltabileceği gibi doğabilecek ihtilaf ve hak kayıplarını da engelleyecektir."

Kezer, belirli şartları taşıyan ofislerin 1 Temmuz 2027'ye kadar konuta çevrilebileceğini sözlerine ekledi.

Bir tasarruf finansman şirketi tarafından işletilen program dahilinde, geçen yıl Şahin'in açık rızası ve bilgisi olmadan iletişim numarasına pazarlama amaçlı SMS atıldı.

Bir süre sonra firma tarafından sesli aramalar yapılması üzerine mağduriyet yaşayan Şahin, elindeki bilgi ve belgelerle "açık rızasının alınmadığı ve aydınlatma yükümlülüğünün yerine getirilmediği" gerekçesiyle KVKK'ya şikayette bulundu.

Kurumun yaptığı bildirimin ardından finansman şirketi, Şahin'in telefon numarasının başka bir müşteri tarafından sisteme eklendiğini belirtip, tüm verilerinin şikayet üzerine sistemden kalıcı olarak silindiğini ve SMS panellerinden engellendiğini savundu.

Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamında açık rızanın veri işleme faaliyetinden önce tereddüde yer bırakmayacak şekilde alınması gerektiğini değerlendiren KVKK kurulu, kararında şirkete Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ve İleti Yönetim Sistemi'ne de atıfta bulunarak veri sahibinin onayı olmadan ticari elektronik ileti gönderilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirtti.

Şahin'in haberi ve açık rızası olmadan üçüncü bir şahıs vasıtasıyla cep telefonu numarasının temin edilmesini hukuka aykırı bulan kurul, finansman şirketine 1 milyon lira idari ceza uyguladı.

Fotoğraf : Tunahan Akgün/AA

"Kişisel veriler bizim bir anlamda dijital kimliğimiz oluyor"

Avukat Ahmet Şahin, AA muhabirine, yaşanan sürecin tamamen kişisel verilerin hukuka aykırı olarak işlenmesinden ibaret olduğunu söyledi.

Kanunda kimliği belirli veya belirlenebilir her türlü bilginin kişisel veri olduğunu ifade eden Şahin, "T.C. kimlik numaramız, telefon numaralarımız, IP adreslerimiz, ikametgah adreslerimiz, IBAN bilgilerimiz, bunların hepsi bir kişisel veridir. Bu anlamda da aslında kişisel veriler bizim bir anlamda dijital kimliğimiz oluyor." dedi.

Geçen yıl bir tasarruf finansman şirketinin, kişisel verisi olan cep telefonu numarasını hukuka aykırı bir şekilde ele geçirdiğini belirten Şahin, şirketin numarasını sistemlerine kaydettiğini ve kendisine izinsiz SMS attığını ifade etti.

"Bu aslında bizim için bir tehlikedir"

Şahin, şirket çalışanlarının pazarlama amaçlı daha sonra kendisini sıkça aradığını, şirketle iletişime geçtiğinde kendisine tatmin edici cevaplar verilmediğini belirterek, KVKK'ya şikayette bulunduğunu dile getirdi.

Kişisel verilerin hukuka aykırı bir şekilde ihlal edilmesinin suç olduğunu vurgulayan Şahin, şunları kaydetti:

"Bu durum aslında milyonlarca kişiyi ilgilendiriyor. Vatandaşlarımızın da başına böyle bir olay geldiği zaman vakit kaybetmeden Kişisel Verileri Koruma Kurumuna şikayet etmelerini tavsiye ederim. Bizim bütün kişisel verilerimiz aslında gerek parayla satılıyor, yurt dışına aktarılabiliyor, ilgili ya da ilgisiz bütün firmalarla paylaşılabiliyor. Bu aslında bizim için bir tehlikedir. Çünkü şu an ilgili firmalar bu verilerimiz üzerinden veri madenciliği dediğimiz kişisel veri toplama, kişisel veri analizi yaparak bir profil ortaya çıkarıyor. Bu da bizim tüketim alışkanlıklarımızı, sosyal yaşamdaki ya da siyasi tercihlerimizi bunların üzerinden bir karakter çıkarabiliyor ve bu karakter üzerinden bizlere yayın yapabiliyor, mesaj atabiliyor, reklam, tanıtım yapabiliyor. Gerektiği takdirde fikirlerimizi, siyasi düşüncelerimizi, sosyal hayattaki eğilimlerimizi etkileyebiliyor. Bu açıdan kişisel verilerimiz aslında bizim için çok önemli bir durumda."

Bakanlıktan yapılan yazılı açıklamada, piyasaların doğru yönlendirilerek spekülatif fiyat hareketlerinin önlenmesi, temel gıda ürünlerinde arz güvenliğinin sağlanması ve ülke ihtiyacının yerli üretimin teşviki yoluyla karşılanabilmesi amacıyla gerekli tedbirlerin zamanında alındığı belirtildi.

Tarım ve Orman Bakanlığı ile yakın koordinasyon içinde yapılan değerlendirmeler sonucunda, bu yıl görülen aşırı yağış gibi iklimsel olumsuzlukların etkisiyle, kuru soğan hasadının üretici bölgelerde kademeli olarak devam ettiği aktarılan açıklamada, şu ifadelere yer verildi:

"Temel gıda ürünlerinden olan kuru soğanda, arz güvenliğinin sağlanması ve tüketici ihtiyacının uygun fiyatla karşılanabilmesini teminen, piyasayı tam olarak rahatlatacak seviyede arz sağlanacağı değerlendirilen 31 Ağustos'a kadar, gümrük vergisi geçici olarak yüzde 5 olarak yeniden düzenlenmiştir."

1 Eylül itibarıyla oran yeniden yüzde 49,5 olacak

Söz konusu uygulamanın, yerli üretimin korunması amacıyla yeni sezon ürün hasadının piyasaya yoğun şekilde gireceği ve bu yolla iç piyasa dengesinin yeniden tesis edileceği öngörülen 1 Eylül'den itibaren soğan ithalatında yüzde 49,5 oranındaki gümrük vergisinin uygulanmaya devam edeceği aktarılan açıklamada, şunlar kaydedildi:

"Bakanlığımız, Tarım ve Orman Bakanlığı başta olmak üzere diğer kurum ve kuruluşlar ile istişare halinde, piyasada oluşan arz-talep dengesi ve fiyat gelişimlerini yakından takip etmeye, bu yolla üretici ve tüketiciyi birlikte gözeterek gerekli düzenlemeleri zamanlıca hayata geçirmeye devam edecektir."

Adaylar, "merkezi sınav puanı ile öğrenci alan okullar", "yerel yerleştirme ile öğrenci alan okullar" ve "pansiyonlu okullar" olmak üzere üç grupta tercih yapacak.

Yarın başlayacak ve e-Okul sistemi üzerinden yapılacak lise tercih işlemleri, 27 Temmuz saat 17.00'ye kadar sürecek.

Merkezi sınavla öğrenci alan okullara toplam 198 bin 899 öğrenci yerleştirilecek. Anadolu liselerine 60 bin 886, fen liselerine 38 bin 700, sosyal bilimler liselerine 9 bin 210, Anadolu imam hatip liselerine 43 bin 706, mesleki ve teknik Anadolu liselerine 46 bin 397 kontenjan ayrıldı.

Merkezi sınav puanı ile yerleştirme, sınavla öğrenci alan fen liseleri, sosyal bilimler liseleri, proje okulları ile mesleki ve teknik Anadolu liselerinin Anadolu teknik programlarına merkezi sınav puanı üstünlüğüne göre tercihler doğrultusunda yapılacak. Öğrenciler, sınavla öğrenci alan okullar listesinden 10 okula kadar tercih yapabilecek.

Merkezi sınavla öğrenci alan okulların belirlenen kontenjanlarına puan üstünlüğüne göre tercihler doğrultusunda yerleştirme yapılacak.

Sınavla öğrenci alan okullarda merkezi sınav puanının eşitliği halinde yerleştirme, sırasıyla Okul Başarı Puanı (OBP) üstünlüğü, 8, 7. ve 6. sınıflardaki Yıl Sonu Başarı Puanı (YBP), 8. sınıfta özürsüz devamsızlık yapılan gün sayısının azlığı, tercih önceliği ve eşitliğin bozulmaması halinde öğrencilerin doğum tarihine göre yaşı küçük olana bakılarak yerleştirme yapılacak.

Yerel yerleştirme nasıl yapılacak?

Yerel yerleştirme işlemleri, okulların türü, kontenjanı ve konumuna göre il ve ilçe milli eğitim müdürlüklerince oluşturulan ortaöğretim kayıt alanlarındaki okullara, sırasıyla öğrencilerin ikamet adresleri, okul başarı puanı ve okula özürsüz devamsızlık yapılan gün sayısının azlığı esas alınarak yapılacak.

Değerlendirmede, eşitlik olması durumunda sırasıyla 8, 7. ve 6. sınıflardaki yıl sonu başarı puanı üstünlüğüne bakılarak yerleştirme gerçekleştirilecek.

Sınava giren ve merkezi sınav puanına sahip olan öğrenciler dahil tüm öğrencilerin, yerel yerleştirme ile öğrenci alan okul tercihinde bulunmaları gerekiyor.

Yerel yerleştirme ile öğrenci alan okullar ekranından tercih yapılmaması durumunda öğrencilere merkezi sınavla öğrenci alan okullar ile pansiyonlu okullar tercih ekranı açılmayacak.

Özel ortaöğretim kurumlarına ve yetenek sınavı ile öğrenci alan okullara kesin kayıt işlemini tamamlamış öğrenciler tercihte bulunamayacak.

İlk ekran yerel yerleştirme için açılacak

Öğrenciler, ilk olarak yerel yerleştirme ile öğrenci alan okullar ekranından tercih yapabilecek. Yerel yerleştirme tercihlerinde ilk 3 okulu kayıt alanından seçmek kaydıyla öğrenciler en fazla 5 okul tercih edebilecek.

Tercihlerde aynı okul türünden (Anadolu lisesi, mesleki ve teknik Anadolu lisesi, Anadolu imam hatip lisesi) en fazla 3 okul seçilebilecek.

Yerel yerleştirmeyle öğrenci alan okullar için tercihlerini gerçekleştiren öğrenciler, istemeleri halinde merkezi sınavla öğrenci alan okullar ekranından en fazla 10, pansiyonlu okullar tercih ekranından da en fazla 5 okul olmak üzere toplamda 20 okul tercihi yapabilecek.

Yerel yerleştirme tercih ekranındaki yeşil renk, öğrencinin ikamet adresinin bulunduğu "Kayıt Alanında" yer alan okulları, mavi renk öğrencinin ikamet adresine göre "Komşu Kayıt Alanında" bulunan okulları, kırmızı renk ise öğrencinin kayıt alanı ve komşu kayıt alanı dışında kalan il içindeki diğer kayıt alanları ile il dışındaki kayıt alanlarında olan okulları gösterecek.

Nakiller iki dönem sürecek

Geçen yıl olduğu gibi LGS yerleştirmelerine esas nakiller, bu yıl da iki dönemde yapılacak. Her iki dönemde de merkezi sınav puanı ile öğrenci alan okullar için en fazla 3, yerel yerleştirmeyle öğrenci alan okullar için en fazla 3, pansiyonlu okullar için en fazla 3 okul tercihi yapılabilecek.

Yerel yerleştirmeyle öğrenci alan okullar için tercihte bulunan ve ilk yerleştirmede tercihine yerleşen öğrencilerin, yerleştirmeye esas nakil tercih dönemlerinde kayıt alanından okul ve farklı tür tercih etme zorunluluğu bulunmayacak.

Tercihlerine yerleşemeyen öğrenciler, yerleştirmeye esas nakil tercihlerinde ilk 2 okulu kayıt alanından seçmek şartıyla en fazla 3 okul tercihinde bulunabilecek. Yapılan tercihlerde aynı okul türünden en fazla 2 okul seçilebilecek.

Özel öğretim kurumlarının kayıt işlemleri ile yetenek sınavıyla öğrenci alan okulların işlem ve kayıtları Ortaöğretim Kurumlarına Tercih ve Yerleştirme Takvimi'ne göre 13-27 Temmuz'da gerçekleşecek.

Özel öğretim kurumlarına kayıt işlemini tamamlayan öğrencilere tercih ekranı açılmayacak, öğrenciler tercih süresi içinde kayıtlarını iptal ettirmeleri durumunda tercihte bulunabilecek.

"Rota Maarif" platformu

Bakanlık, öğrenci ve velilere LGS tercih sürecinde destek olması amacıyla hayata geçirdiği "Rota Maarif" platformunu 10 Temmuz'da erişime açtı.

Platformda, okulların temel bilgileri, adresleri, iletişim bilgileri, öğretim şekli, ders saatleri, fiziki imkanları, kontenjan durumu ve diğer özellikleri yer alıyor.

Kullanıcılar okulları il, ilçe, okul türü, okul kademesi, alan, pansiyon durumu ve benzeri kriterlere göre sorgulayabiliyor.

Sonuçlar, 5 Ağustos'ta açıklanacak

Yerleştirme sonuçları ve boş kalan kontenjanlar, 5 Ağustos'ta "meb.gov.tr" adresinden ilan edilecek.

Yerleştirmeye esas birinci nakil tercih başvuruları, 5-7 Ağustos'ta, tercih sonuçları 10 Ağustos'ta açıklanacak. İkinci nakil tercih başvuruları ise 10-12 Ağustos'ta arasında alınacak ve 14 Ağustos'ta duyurulacak.

Hiçbir yere yerleşemeyen öğrenciler için il ve ilçe öğrenci yerleştirme ve nakil komisyonlarına başvurular, 17-26 Ağustos'ta yapılacak ve komisyonlar yerleştirme işlemlerini 28 Ağustos'ta tamamlayacak.

Yatılılık başvuruları 31 Ağustos-3 Eylül'de okul ve kurumlarca alınacak. Yatılılık yerleştirme sonuçları 4 Eylül'de ilan edilerek e-Pansiyon üzerinden kayıt işlemleri gerçekleştirilecek.

Bakanlığın konuya ilişkin ilanı, Resmi Gazete'nin bugünkü sayısında yayımlandı.

Buna göre, 1500 megavat gücündeki bağlantı kapasitesinin tahsisi amacıyla 7 rüzgar enerjisine dayalı YEKA RES-2026 yarışması ve 900 megavat gücündeki bağlantı kapasitesinin tahsisi amacıyla 14 güneş enerjisine dayalı YEKA GES-2026 için başvurular 13 Ekim saat 10.00-12.00 saatlerinde Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Merkez Saymanlık Müdürlüğüne yapılacak.

Söz konusu yarışmalara ilişkin tarih ve saat bilgileri bakanlığın internet sitesinden duyurulacak.

İSTANBUL

Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) ilk halka arz verilerinden derlediği bilgilere göre, ocak-haziran dönemini kapsayan yılın ilk yarısında farklı sektörlerde faaliyet gösteren yeni şirketler yatırımcılarla buluştu.

İlk çeyrekte (ocak-mart) 14 şirketin halka açılmasının ardından, ikinci çeyrekte (nisan-haziran) 2 şirketin daha eklenmesiyle yılın ilk yarısındaki toplam halka arz sayısı 16'ya ulaştı.

Söz konusu dönemde şirketlerin 13'ü "Ana Pazar"da, 3'ü ise "Yıldız Pazar"da tahtasını açtı. İkinci çeyrekte eklenen şirketlerin ikisi de Yıldız Pazar'da yer aldı.

En yüksek fiyat Metropal'de, en düşük fiyat Savur GYO'da

Yılın ilk yarısında gerçekleşen halka arzlarda, şirketlerin hisse başı birim fiyatları ile halka açıklık oranları oldukça geniş bir yelpazede değişiklik gösterdi.

Dönemin en yüksek birim fiyatlı halka arzı 80 lira ile Metropal Kurumsal Hizmetler olurken, onu 46 lira ile Netcad Yazılım ve ikinci çeyrekte 45 lira fiyatla halka arz olan Ekinciler Demir ve Çelik izledi. İlk 6 ayın en düşük hisse fiyatıyla tahtayı açan şirketi ise 4 lira ile Savur Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı oldu.

Şirketlerin halka arz oranları ağırlıklı olarak yüzde 20 ile yüzde 30 bandında yoğunlaştı. Z Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı, yüzde 40,14 ile dönemin en yüksek halka açıklık oranına sahip şirketi ünvanını korudu. İlk yarının en düşük halka açıklık oranına sahip şirketi ise yüzde 16,25 ile mayıs ayında halka açılan Ekinciler Demir ve Çelik olarak kayıtlara geçti.

İlk çeyrekteki hareketlilik ikinci çeyrekte yavaşladı

2026 yılının ilk halka arzı 5 Ocak'ta işlem görmeye başlayan ARF Bio Yenilenebilir Enerji oldu. Ocak ayında ARF Bio'yu sırasıyla Meysu Gıda, Formül Plastik, Z GYO ve Üçay Mühendislik takip etti.

Şubat ayında Netcad Yazılım, Akhan Un, Best Brands Grup Enerji, Ata Turizm ve Empa Elektronik borsaya adım atarken, mart ayında Gentaş Kimya, Savur GYO, Luxera GYO ve Metropal Kurumsal Hizmetler olmak üzere 4 şirket halka arzını tamamladı.

Yılın ikinci çeyreğinde, halka arz hızında bir yavaşlama görüldü. Nisanda Ağaoğlu Avrasya GYO ve mayısta Ekinciler Demir ve Çelik Sanayi Yıldız Pazar'da işlem görmeye başlayarak yılın ilk yarısını tamamlayan son şirketler oldu.

Geçen yılın tamamında 18 halka arzın gerçekleştiği göz önüne alındığında, 2026'nın ilk yarısında ulaşılan 16 şirketlik sayı sermaye piyasalarındaki dönemsel yoğunluğu ortaya koydu.

Yılın ikinci yarısına halka arzlar hızlı başladı

SPK'nin yayımladığı son haftalık bültenlerde 2026 yılının ikinci yarısına girilmesiyle birlikte halka arz pazarındaki hareketlilik ivme kazandı. Yayımlanan bültenlere göre 7 şirket daha işlem görme onayı aldı.

Kuruldan onay alan şirketler, Orzaks İlaç ve Kimya Sanayi Ticaret AŞ, Ekim Turizm Ticaret ve Sanayi AŞ, Soho Giyim ve Enerji AŞ, İsvea Seramik ve Banyo Ürünleri Sanayi AŞ, Golda Gıda Sanayi ve Ticaret AŞ, Şa-Ra Enerji İnşaat Ticaret ve Sanayi AŞ ile Saat ve Saat Sanayi ve Ticaret AŞ olarak kayıtlara geçti.

Platform tarafından yapılan açıklamada, haziran başında 165 olan haftalık şikayet sayısının ay sonunda 429’a çıktığı, son haftadaki artışın ise yüzde 23 olduğu ifade edildi. Tüketicilerin son dönemde en çok servis randevusu gecikmeleri ve kurulumda uzun beklemeden şikayet ettiği bildirildi.

Çözüm platformu Şikayetvar, yaz sıcaklarının etkisini artırmasıyla birlikte klima kullanımı, kurulum talepleri ve servis başvurularının hızla yükseldiğini, artan yoğunluğun ise tüketici şikayetlerine yansıdığını açıkladı.

Platform tarafından yapılan açıklamada şu bilgilere yer verildi:

“Klima kategorisinde yılın en sert artışı haziran ayında yaşandı. Ocak ayında 477 olan klima şikayeti, şubat ayında 259’a, martta 230’a, nisanda 232’ye geriledi. Mayıs ayında yeniden yükselişe geçen şikayet sayısı 297’ye çıktı. Haziran ayında ise sıcaklıkların artması ve klima sezonunun başlamasıyla birlikte şikayet sayısı 1.248’e ulaşarak yılın zirvesini gördü.

Haftalık veriler de klima şikayetlerindeki yükselişin haziran boyunca kademeli olarak arttığını ortaya koydu. Haziran ayının ilk haftasında 165 olan şikayet sayısı, sonraki haftalarda 282, 312 ve 348’e yükseldi. 29 Haziran haftasında ise klima şikayetleri 429’a ulaşarak bir önceki haftaya göre yüzde 23 arttı.”

En çok servis süreçleri şikayet edildi

Şikayetvar verilerine göre klima kategorisinde son dönemde tüketicilerin en çok gündeme taşıdığı başlıklar şöyle:

“Özellikle yaz aylarında artan talep nedeniyle servis randevusu bulamama, verilen randevulara ekiplerin geç gelmesi ya da hiç gelmemesi kullanıcıların en çok dile getirdiği konular arasında yer aldı. Yeni klima satın alan tüketiciler ise ürün teslim edilmesine rağmen kurulum için günlerce beklediklerini, sıcak havalarda cihazı kullanamadıklarını belirtti. Kurulumun gecikmesi kadar hatalı ya da özensiz montaj da şikayetlerde öne çıkan başlıklardan biri oldu. Tüketicilerin bir diğer önemli şikayet konusu ise cihaz performansı oldu. ‘Klima soğutmuyor’, ‘yeterli verim alınamıyor’, ‘servis geldi ama sorun çözülmedi’ gibi başlıklar, özellikle yoğun kullanım döneminde öne çıktı. Bazı kullanıcılar, yeni alınan ya da bakımdan çıkan klimalarda da benzer sorunların devam ettiğini aktardı.”

“Gaz kaçağı, gaz eksikliği ve gaz dolum ücretleri de şikayetlerde dikkat çeken başlıklar arasında yer aldı. Tüketiciler, bazı durumlarda sorunun montajdan kaynaklandığını savunurken servislerin yüksek ücret talep etmesinden ve garanti kapsamı tartışmalarından şikayet etti.”

“Klima bakım, onarım, demontaj-montaj ve gaz dolumu gibi işlemler için talep edilen ücretler de tüketicilerin gündeminde yer aldı. Kullanıcılar, özellikle garanti süreci devam eden ürünlerde ek ücret çıkarılmasına, servis ücretlerinin yüksekliğine ve işlem öncesi yeterli bilgilendirme yapılmamasına tepki gösterdi.”

“Şikayetlerde yalnızca teknik arızalar değil, satış sonrası hizmetlerde yaşanan iletişim sorunları da öne çıktı. Tüketiciler, müşteri hizmetlerine ulaşamamaktan, açılan kayıtların sonuçsuz kalmasından ve servis sonrası kalıcı çözüm sağlanamamasından yakındı.

Temmuz ayı henüz tamamlanmadan klima kategorisinde 288 şikayet kaydedildi. Veriler, sıcaklıkların etkisini artırdığı yaz döneminde klima kaynaklı mağduriyetlerin tüketici gündeminde kalmaya devam ettiğini gösteriyor.”

Klimayla ilgili öne çıkan 6 şikayet konusu şöyle sıralandı:

• Servis randevusu gecikmeleri
• Kurulumda uzun bekleme
• Hatalı montaj şikayetleri
• Yetersiz soğutma sorunu
• Gaz kaçağı ve dolum ücreti
• Çözümsüz müşteri hizmetleri

Şikayetvar’da yer alan klima şikayetlerinden öne çıkanlar şöyle:

“Yeni aldığım klima teslim edildi ancak kurulum için verilen randevuya servis gelmedi. Sıcak havalarda klimayı kullanamıyoruz. Defalarca kayıt oluşturmama rağmen net bir dönüş alamadım.”

“Klima kurulumu için gün verdiler, bütün gün evde servis bekledim. Sonrasında randevu saatinin değiştirildiğini öğrendim. Benim onayım alınmadan plan değiştirildi ve mağdur edildim.”

“Montaj için gelen ekip duvarı deldi ancak klimayı takmadan ayrıldı. Evde duvar delik şekilde kaldı. Sonrasında servise ulaşmaya çalıştım ama çözüm alamadım.”

“Klimam çalışıyor gibi görünüyor ama yeterince soğutmuyor. Servis geldiğinde gaz eksikliği olduğunu söyledi ve yüksek tutarda gaz dolum ücreti talep etti. Yeni ya da bakımı yapılmış bir cihazda böyle bir sorun yaşamayı kabul etmiyorum.”

“Garantisi devam eden klimamda gaz kaçağı olduğu söylendi. Buna rağmen işlem ve gaz dolumu için benden ücret talep edildi. Ürün de kurulum da firmaya aitken bu masrafın kullanıcıya çıkarılmasına tepki gösteriyorum.”

Yalnızlık artık yalnızca bireyin iç dünyasında yaşadığı bir duygu değil; kentleşmeden dijitalleşmeye, bireyselleşmeden çalışma yaşamına kadar uzanan çok boyutlu bir toplumsal sorun olarak değerlendiriliyor. “11 Temmuz Yalnızlar Günü” dolayısıyla değerlendirmelerde bulunan Sosyolog Prof. Dr. Ebulfez Süleymanlı, “Yalnızlık sadece kişinin iç dünyasında yaşadığı bireysel bir his olarak görülemez. Bugünün yalnızlığı biraz da ‘insanlar arasında insansız kalma’ halidir.” dedi.

Yapay zeka araçlarının insanların duygusal boşluklarına cevap verebilen bir “dijital muhatap” haline gelmesinin dikkat çekici olduğuna vurgu yapan Prof. Dr. Süleymanlı, “Kısa vadede rahatlatıcı görünen bu ilişki biçimi, gerçek insan ilişkilerinin yerini almaya başladığında yalnızlığı azaltmak yerine daha da derinleştirebilir.” diye konuştu.

Üsküdar Üniversitesi Sosyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ebulfez Süleymanlı, “11 Temmuz Yalnızlar Günü” dolayısıyla modern yaşamın yalnızlığı kaçınılmaz bir kader haline getirip getirmediğini değerlendirdi.

Yalnızlık modern dünyanın ürettiği sosyal bir sonuç

Yalnızlığın insanlık tarihi kadar eski bir duygu olduğunu, ancak modern dünyada farklı bir boyut kazandığını ifade eden Prof. Dr. Ebulfez Süleymanlı, şöyle devam etti:

“Bu yüzden yalnızlık sadece kişinin iç dünyasında yaşadığı bireysel bir his olarak görülemez. Kentleşme, göç, aile yapısındaki dönüşüm, bireyselleşme, rekabetçi eğitim ve çalışma hayatı, dijitalleşme ve gündelik ilişkilerin yüzeyselleşmesi bu duyguyu besleyen başlıca toplumsal koşullar arasında yer alıyor. Bu nedenle modern yaşamda yalnızlık kaçınılmaz bir kader değil; daha çok içinde yaşadığımız sosyal düzenin ürettiği bir sonuçtur. İnsan kalabalıklar içinde, iş yerinde, okulda, sosyal medyada görünür olabilir; fakat kendini gerçekten anlaşılmış, duyulmuş ve kabul edilmiş hissetmeyebilir. Bugünün yalnızlığı biraz da ‘insanlar arasında insansız kalma’ halidir.”

Dünya Sağlık Örgütü’nün yalnızlığı artık küresel ölçekte ciddi bir sosyal ve sağlık sorunu olarak ele almasının da bunun tesadüf olmadığını gösterdiğini dile getiren Süleymanlı, “Yalnızlık sadece ruhsal bir kırılganlık değil; bedensel sağlık, yaşam kalitesi, eğitim, çalışma hayatı ve toplumsal bağlılık üzerinde etkili olan çok boyutlu bir meseledir.” dedi.

Sürekli bağlantı, gerçek bağ anlamına gelmiyor!

Dijitalleşmenin insanlara daha fazla iletişim kurma imkânı sunduğunu ancak bunun her zaman gerçek ilişki anlamına gelmediğini söyleyen Prof. Dr. Ebulfez Süleymanlı, “Sosyal medya sayesinde insanlar sürekli çevrim içi, sürekli görünür, sürekli erişilebilir hale geldi. Ancak bu görünürlük çoğu zaman derin bir yakınlık üretmiyor. Kısa mesajlar, emojiler, beğeniler ve hikaye paylaşımları gerçek sohbetin, yüz yüze temasın ve duygusal paylaşımın yerini tam olarak dolduramıyor.” diye konuştu.

Yalnız bireylerin sosyal medyaya daha fazla yöneldiğini, ancak sosyal medyanın aşırı ve yüzeysel kullanımının da yalnızlığı artırabildiğini belirten Prof. Dr. Süleymanlı, “Burada çift yönlü bir süreç var. Yalnız insanlar sosyal medyaya daha fazla yönelebiliyor; fakat sosyal medyanın aşırı ve yüzeysel kullanımı da yalnızlığı derinleştirebiliyor. İnsan başkalarının hayatını daha parlak, daha sosyal, daha başarılı gördükçe kendi hayatını eksik hissetmeye başlıyor. Bu da yalnızlığı sadece artırmıyor, aynı zamanda görünmez bir karşılaştırma baskısına dönüştürüyor.” ifadesinde bulundu.

Yapay zekâ, gerçek ilişkinin yerini almıyor!

Son dönemde yapay zekâ destekli sohbet uygulamalarının da yalnızlık tartışmalarının önemli bir parçası haline geldiğine dikkat çeken Prof. Dr. Ebulfez Süleymanlı, “Yapay zeka araçları kriz anlarında insana duymak istediği cümleleri söyleyebiliyor; yargılamadan dinliyor, şefkatli cevaplar veriyor, duygusal destek hissi oluşturabiliyor. Bu, geçici olarak rahatlatıcı olabilir. Fakat insan, gerçek ilişkilerin yerine uzun süre yapay zekayla konuşarak yalnızlığını gidermeye çalışırsa, bu durum tıpkı sosyal medyada olduğu gibi yalnızlığı daha da derinleştirebilir. Çünkü insanın asıl ihtiyacı sadece cevap almak değil; gerçek bir insan tarafından görülmek, duyulmak ve önemsenmektir.” şeklinde konuştu.

Kalabalık şehirlerde görünmezlik, küçük yerleşimlerde anlaşılmama duygusu…

Yalnızlığın büyük şehirler ile küçük yerleşim yerlerinde farklı biçimlerde yaşandığını belirten Prof. Dr. Ebulfez Süleymanlı, “Büyük şehirlerde yalnızlık daha çok kalabalık içinde görünmez kalma biçiminde yaşanıyor. İnsan her gün binlerce kişiyle aynı metroya biniyor, aynı caddelerden geçiyor, aynı apartmanda yaşıyor; fakat çoğu zaman kimseyle gerçek bir bağ kuramıyor. Büyük şehir insana özgürlük ve hareketlilik sunarken, aynı zamanda ilişkileri daha geçici, daha mesafeli ve daha işlevsel hale getirebiliyor.” dedi.

Küçük yerleşim yerlerinde yaşanan yalnızlığa da işaret eden Prof. Dr. Süleymanlı, “Küçük yerleşim yerlerinde ise sosyal kontrol daha güçlü, insanlar birbirini daha fazla tanıyor ve gündelik karşılaşmalar daha doğal yaşanıyor. Bu durum kimi zaman yalnızlığı azaltabilir. Ancak küçük yerlerde de yalnızlık yok değildir. Özellikle yaşlılar, eşini kaybedenler, göç nedeniyle çocukları büyük şehirlere giden aileler veya kendini çevresiyle uyumlu hissetmeyen bireyler derin bir yalnızlık yaşayabilir. Dolayısıyla büyük şehir yalnızlığı ile küçük yer yalnızlığı farklı biçimlerde ortaya çıkar. Büyük şehirde insan kalabalığın içinde kaybolur; küçük yerde ise bazen herkes tarafından tanındığı halde anlaşılmadığını hisseder. Birinde anonimlik, diğerinde duygusal uyumsuzluk yalnızlığı besleyebilir.” diye konuştu.

Tek kişilik haneler hızla artıyor

Modern toplumlarda tek kişilik hanelerin hızla arttığına dikkat çeken Prof. Dr. Ebulfez Süleymanlı, şöyle devam etti:

“Tek kişilik hanelerin artması modern toplumların en dikkat çekici dönüşümlerinden biridir. Bu durum sadece demografik bir değişim değildir; aile, komşuluk, akrabalık, dayanışma ve bakım ilişkilerinin yeniden şekillendiğini gösterir. Türkiye’de de TÜİK verileri bu dönüşümü açık biçimde ortaya koymaktadır. TÜİK’in 2025 verilerine göre yalnız yaşayan fertlerden oluşan tek kişilik hane halklarının oranı 2014’te %13,9 iken 2025’te %20,5’e yükselmiştir. İnsanlar artık daha bağımsız yaşıyor, kararlarını daha bireysel alıyor, özel alanlarına daha fazla önem veriyor. Bu bazı yönleriyle özgürleştirici olabilir; fakat sosyal bağların zayıflaması riskini de beraberinde getiriyor. Amerikalı sosyolog Eric Klinenberg’in ‘solo yaşam’ olarak kavramsallaştırdığı bu eğilim, özellikle kentli ve yaratıcı sınıflar arasında bir yaşam tarzı tercihi olarak da öne çıkmaktadır.”

Yardım istemek, destek almak, birine ihtiyaç duymak zayıflık değil

Bireyselleşme arttıkça insanın kendi hayatının merkezine daha fazla yerleştiğini kaydeden Prof. Dr. Süleymanlı, “Ancak kendine yetme kültürü zamanla kimseye ihtiyaç duymama yanılsamasına dönüşebiliyor. Oysa insan biyolojik, psikolojik ve sosyolojik olarak ilişki varlığıdır. Yardım istemek, destek almak, birine ihtiyaç duymak zayıflık değil, insan olmanın doğal bir parçasıdır.” ifadesinde bulundu

Yalnızlık artık önemli bir sosyal politika konusu

Yalnızlığın sadece bireysel bir duygu olarak değerlendirilemeyeceğini belirten Prof. Dr. Ebulfez Süleymanlı, “Toplumun sosyal yapısı açısından bakıldığında tek kişilik hanelerin artması, bakım emeğinin, yaşlılık deneyiminin, kriz anlarında dayanışmanın ve kuşaklar arası ilişkilerin yeniden düşünülmesini zorunlu kılıyor. Çünkü yalnız yaşayan birey sayısı arttıkça, yalnızlık artık sadece evin içinde yaşanan bir duygu olmaktan çıkıp sosyal politika konusu haline geliyor. Yalnızlık elbette bireyin içinde yaşadığı bir duygudur; fakat sadece bireysel bir duygu olarak açıklanamaz. Çünkü yalnızlığı üreten koşullar çoğu zaman toplumsaldır. Eğitim sistemi, çalışma temposu, kent yaşamı, dijital kültür, aile yapısındaki dönüşüm, ekonomik güvensizlik ve sosyal dayanışmanın zayıflaması bireyin yalnızlık deneyimini doğrudan etkiler.” dedi.

Dijital çağda sağlıklı iletişim becerileri geliştirilmeli

Bugün yalnızlığın sağlıkla, eğitimle, istihdamla, sosyal güvenle ve toplumsal katılımla bağlantılı olduğuna işaret eden Prof. Dr. Süleymanlı, “Araştırmalar yalnızlığın depresyon, anksiyete, kardiyovasküler hastalıklar, demans ve erken ölüm riskiyle ilişkili olduğunu gösteriyor. Gençlerde ise yalnızlık sosyal becerilerin zayıflamasına, akademik motivasyonun düşmesine ve gelecekteki istihdam olanaklarının daralmasına kadar uzanan sonuçlar doğurabiliyor. Bu nedenle yalnızlık günümüz toplumlarının önemli sosyal sorunlarından biri olarak değerlendirilmelidir. Bireye ‘daha sosyal o’” demek tek başına yeterli değildir. İnsanların bir araya gelebileceği güvenli kamusal alanlar, gençler için sosyal ve kültürel faaliyetler, yaşlılar için destek ağları, mahalle ölçeğinde dayanışma mekanizmaları ve dijital çağda sağlıklı iletişim becerileri geliştirilmelidir.” şeklinde konuştu.

Asıl soru kaç kişiyle konuştuğumuz değil, kaç kişiyle bağ kurabildiğimiz

Üsküdar Üniversitesi olarak 2019 yılından bu yana yalnızlık temasını her yıl farklı yönleriyle ele alan Uluslararası Yalnızlık Sempozyumları düzenlediklerini hatırlatan Prof. Dr. Ebulfez Süleymanlı, şöyle dedi:

 “Yalnızlık meselesini bugün yalnızca bireyin iç dünyasıyla sınırlı görmek doğru olmaz. Bu konu artık tek kişilik hanelerin artışından yaşlı nüfusun yalnızlaşmasına, gençlerin dijital ilişkilerinden yapay zeka destekli sohbet uygulamalarına, göçten büyük şehir hayatına ve iş yerlerinde görünmeyen sosyal izolasyona kadar birçok güncel başlıkla birlikte ele alınmalıdır. Üsküdar Üniversitesi olarak biz de 2019’dan bu yana her yıl yalnızlığı farklı temalarla ele alan Uluslararası Yalnızlık Sempozyumları düzenliyoruz. Her sempozyum öncesinde ilgili alanda saha araştırmaları yaparak elde edilen bulguları kamuoyuyla paylaşıyoruz. Bu çalışmalar bize şunu gösteriyor: Yalnızlık artık sadece yalnız yaşayanların değil, kalabalıklar içinde kendini bağsız ve desteksiz hisseden herkesin meselesidir.”

Yapay zeka araçları bir “dijital muhatap” haline geldi

Özellikle yapay zeka araçlarının insanların duygusal boşluklarına cevap verebilen bir “dijital muhatap” haline gelmesinin dikkat çekici olduğuna vurgu yapan Prof. Dr. Süleymanlı, “Kısa vadede rahatlatıcı görünen bu ilişki biçimi, gerçek insan ilişkilerinin yerini almaya başladığında yalnızlığı azaltmak yerine daha da derinleştirebilir. Bu nedenle günümüzün temel sorusu artık sadece ‘kaç kişiyle iletişim kuruyoruz?’ değil, ‘kaç kişiyle gerçekten bağ kurabiliyoruz?’ sorusudur. Çünkü insan teknolojiyle konuşabilir, sosyal medyada görünür olabilir, kalabalıklar içinde yaşayabilir; fakat onu hayata bağlayan şey hala samimi, güvenilir ve anlamlı insan ilişkileridir.” şeklinde sözlerini tamamladı.

Plastik, cam ve metal ambalajlı içeceklerde depozito katılım payının güncellenmesinin ardından, haksız fiyat artışlarının önüne geçilmesine yönelik denetimler artırıldı. 

Bu kapsamda, Ankara Ticaret İl Müdürlüğü ekipleri, Çankaya ilçesindeki bir zincir market şubesini denetledi.

Denetim kapsamında ambalajlı su ve depozito katılım payı kapsamındaki ürünlerin faturaları incelenerek, bunların ürünlerin satış fiyatıyla uyumlu olup olmadığı kontrol edildi.

Söz konusu ayda yolcu ve çevre dostu havalimanlarında iniş-kalkış yapan uçak sayısının, iç hatlarda 91 bin 987, dış hatlarda ise 84 bin 961 olduğunu kaydeden Uraloğlu, böylece toplam uçak trafiğinin üst geçişlerle 221 bin 826'ya ulaştığı bilgisini paylaştı.

Uraloğlu, haziran ayında hizmet verilen uçak trafiğinin 2025'in aynı ayıyla kıyaslandığında, iç hat uçak trafiğinde yüzde 2,1 artış meydana geldiğini de ifade etti.

İç hat yolcu trafiğinin geçen ay 9 milyon 374 bin 831, dış hat yolcu trafiğinin de 13 milyon 541 bin 166 olarak gerçekleştiğini belirten Uraloğlu, haziranda havalimanlarında direkt transit yolcularla toplam 22 milyon 924 bin 169 yolcuya hizmet verildiğini bildirdi.

Uraloğlu, yük trafiğinin geçen ay iç hatlarda 85 bin 636 ton, dış hatlarda 399 bin 307 ton olmak üzere toplam 484 bin 943 tona ulaştığını da kaydetti.

"Toplam yolcu trafiğinde yüzde 2,6 artış oldu"

Havalimanlarına iniş-kalkış yapan uçak trafiğinin, ocak-haziran döneminde iç hatlarda 471 bin 870, dış hatlarda 404 bin 197 olduğunu, böylece üst geçişlerle trafiğin toplam 1 milyon 113 bin 986'ya ulaştığını ifade eden Uraloğlu, şu değerlendirmelerde bulundu:

"Türkiye geneli havalimanları iç hat yolcu trafiğinin 50 milyon 2 bin 867, dış hat yolcu trafiğinin 61 milyon 903 bin 797 olduğu 6 aylık dönemde direkt transit yolcularla toplam 111 milyon 960 bin 564 yolcuya hizmet verildi. Haziran sonunda hizmet verilen yolcu trafiği 2025'in aynı dönemi ile kıyaslandığında direkt transit dahil olmak üzere toplam yolcu trafiğinde yüzde 2,6 artış oldu. Söz konusu dönemde havalimanları yük trafiği ise iç hatlarda 440 bin 880 ton, dış hatlarda 2 milyon 58 bin 823 ton olmak üzere toplamda 2 milyon 499 bin 704 tona ulaştı."

Uraloğlu, Türkiye'nin mega projelerinden İstanbul Havalimanı'nda ise haziranda uçak trafiğinin iç hatlarda 10 bin 646, dış hatlarda 35 bin 22 olmak üzere toplam 45 bin 668'e ulaştığını kaydetti.

İstanbul Havalimanı'nda iç hatlarda 1 milyon 545 bin 275, dış hatlarda 5 milyon 574 bin 563 olmak üzere toplam 7 milyon 119 bin 838 yolcuya hizmet verildiğini bildiren Uraloğlu, "Ocak-haziran döneminde ise söz konusu havalimanında iç hatlarda 58 bin 271, dış hatlarda 204 bin olmak üzere toplam 262 bin 271 uçak trafiği gerçekleşti. İç hatlarda 8 milyon 235 bin 298, dış hatlarda 31 milyon 686 bin 815 olmak üzere toplam 39 milyon 922 bin 113 yolcu trafiği oluştu." ifadesini kullandı.

"Sabiha Gökçen'de 23 milyon 525 bin 494 yolcu trafiğine hizmet verildi"

Uraloğlu, İstanbul Sabiha Gökçen Havalimanı'na haziranda iniş-kalkış yapan uçak trafiğinin iç hatlarda 10 bin 646, dış hatlarda 35 bin 22 olmak üzere toplam 45 bin 668'e ulaştığı ve yolcu trafiğinin iç hatlarda 1 milyon 545 bin 275, dış hatlarda 5 milyon 574 bin 563 olmak üzere toplam 7 milyon 119 bin 838'i bulduğu bilgisini de paylaştı.

Sabiha Gökçen Havalimanı'nda 6 aylık süreçte iç hatlarda 60 bin 363, dış hatlarda 75 bin 172 olmak üzere toplam 135 bin 535 uçak trafiği gerçekleştiğini ifade eden Uraloğlu, iç hatlarda 10 milyon 850 bin 625, dış hatlarda 12 milyon 674 bin 869 olmak üzere toplam 23 milyon 525 bin 494 yolcu trafiğine hizmet verildiğini de kaydetti.

Uraloğlu, "İstanbul Havalimanı ile Sabiha Gökçen Havalimanı yılın ilk yarısında 63 milyon 447 bin 607 yolcuya hizmet verdi. İstanbul'daki iki havalimanımız, yılın ilk yarısında 78 ilin nüfusundan fazla yolcuyu ağırladı. Ayrıca İstanbul Atatürk Havalimanı'nda da uçak trafiği haziranda 2 bin 377, 6 aylık dönemde ise 12 bin 865 olarak gerçekleşti." değerlendirmesinde bulundu.

"Turizm merkezleri 6 ayda 23 milyon 358 bin 57 yolcu ağırladı"

Turizm merkezlerindeki havalimanlarında iç hatlarda 71 bin 568, dış hatlarda 91 bin 168 olmak üzere toplam 162 bin 736 uçak trafiği gerçekleştiğini ifade eden Uraloğlu, şu bilgileri paylaştı:

"Bu havalimanlarında hizmet sunulan yolcu sayısı 6 ayda iç hatlarda 9 milyon 294 bin 255, dış hatlarda 14 milyon 63 bin 802 olmak üzere toplam 23 milyon 358 bin 57'ye ulaştı. 6 aylık dönemde, İzmir Adnan Menderes Havalimanı'nda 5 milyon 994 bin 584, Antalya Havalimanı'nda 13 milyon 654 bin 494, Muğla Dalaman Havalimanı'nda ise 1 milyon 848 bin 682 yolcuya hizmet verildi. Muğla Milas-Bodrum Havalimanı'nda toplam 1 milyon 519 bin 84 yolcuya hizmet verilirken, Gazipaşa Alanya Havalimanı'nda toplam 341 bin 213 yolcu trafiği gerçekleşti."

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğinden (TOBB) yapılan açıklamaya göre "Türkiye 100" programı, Birlik öncülüğünde, Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı (TEPAV) ve TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi (TOBB ETÜ) işbirliğinde gerçekleştiriliyor.

En hızlı büyüyen firmaların belirleneceği programın 10'uncu dönemi için başvurular, 14 Ağustos'a kadar "http://turkiye100.tobb.org.tr" adresinden yapılabilecek. Programda ilk 100'e giren şirketlere yeni ortaklıkların kapısı açılırken birçok platformda tanıtım imkanı sağlanacak.

Kimler başvuru yapabilecek?

Kuruluşu 31 Aralık 2022 ve öncesi olan, 2023 yılında en az 2 milyon lira ve 2025'te en az 5 milyon lira satış gelirine sahip, 2023-2025 döneminde satış gelirlerinde her yıl büyüme kaydeden ve anılan dönem için en az yüzde 10 artış kaydeden, 2025 itibarıyla en az 10 çalışana sahip şirketler başvuru gerçekleştirebilecek. Başvuracak şirketlerin merkezlerinin Türkiye'de olması gerekiyor.

Kamu ortaklığı ve/veya halka açık şirketlerin, yurt dışı merkezli bir firmanın Türkiye şubesinin, hisselerinin yüzde 51'inden fazlası halka açık başka bir kuruluşa ya da bir kamu şirketine ait şirketlerin, kar amacı gütmeyen şirketlerin, franchise işletmelerinin, otomobil galerileri, kuyumcular, döviz şirketleri, bankalar, enerji dağıtım şirketleri, elektrik, gaz, akaryakıt ve su sağlayıcıların başvuruları geçerli sayılmayacak.

Holdinglerin başvuruları geçerli sayılmazken bir holdingin çatısı altındaki şirketler başvurabilecek. Ortakları arasında Türkiye dışındaki ülkelerin vatandaşları (gerçek ve tüzel kişiler) olan şirketler de başvuruda bulunabilecek.

"Zenginleşmenin yolu girişimcilikten geçiyor"

Açıklamada görüşlerine yer verilen TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu, şirketleri, programa başvuru yapmaya davet ederek, Türkiye 100 programı ile girişimci şirketleri kamuoyunda tanınır hale getirerek, başarılı girişimcilerin hem Türkiye'de hem de dünyada önünü açtıklarını bildirdi.

Türkiye'nin en hızlı büyüyen 100 şirketinin, ulusal ve uluslararası bağlantılarını kuvvetlendirme imkanı bulacağını vurgulayan Hisarcıklıoğlu, şu ifadeleri kullandı:

"Zenginleşmenin yolu girişimcilikten geçiyor. Türkiye 100 programlarıyla her yıl Türkiye'nin en hızlı büyüyen 100 şirketini dünyaya tanıtmayı hedefliyoruz. Başarılı şirketlerimizin görünürlüklerini artırarak yeni yatırımcılara, müşterilere ve tedarikçilere erişimini kolaylaştırmak ve bu sayede büyüme süreçlerine katkı sunmak istiyoruz. Türkiye 100 girişimcilerinin başarı öykülerinin, iş hayatına yeni gireceklere örnek olmasını umut ediyoruz."

Buna göre, 31 Mart'ta 31,67 trilyon lira olan toplam menkul kıymet değeri, 30 Haziran'da 36,04 trilyon liraya yükseldi. Aynı dönemde, toplam kayıtlı yatırımcı sayısı 38,36 milyondan 38,71 milyona çıktı. Toplam yatırımcı sayısı içerisindeki bakiyeli yatırımcı sayısı ise 10,91 milyon oldu.

Yılın ikinci çeyreği itibarıyla MKK sicil numarası alan yeni yatırımcı sayısı 768 bin 430 olurken, en çok yeni yatırımcı 218 bin 326 ile 21-40 yaş grubu bireysel erkeklerden oluştu. Aynı yaş grubunda yeni kadın yatırımcı sayısı da 163 bin 706 olarak gerçekleşti.

İkinci çeyrekte toplam hesap sayısı 91,64 milyondan 93,03 milyona çıkarken, bakiyeli hesap sayısı 15,33 milyondan 15,84 milyona yükseldi. Bu dönemde, 16 şirket halka arz edilirken, bu arzlardan 26,11 milyar lira toplandı. Halka arzlara toplam katılım sayısı ise 13 milyon 278 bin 453 oldu.

Yatırım fonlarının portföy değeri 9,97 trilyon liraya yükseldi

İkinci çeyrek sonunda pay senetlerindeki portföy değeri 22,51 trilyon liraya yükselirken, yatırımcı sayısı 6,76 milyon olarak kaydedildi.

Bu dönemde, yatırım fonlarının portföy değeri 9,97 trilyon liraya, buradaki yatırımcı sayısı da 5,89 milyona yükseldi.

Bireysel ve kurumsal toplam 27 bin 609 yatırımcının Devlet İç Borçlanma Araçları portföy değeri 2,53 trilyon lira olarak gerçekleşti.

Kitle fonlaması sistemindeki yatırımcı sayısı 46 bin 703'e çıkarken, aynı dönemde toplam 181 şirketin ihraç ettiği borçlanma araçlarının nominal değeri 878 milyar 100 milyon 180 bin 143 lirayı buldu.

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, NSosyal hesabından, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından yayımlanan haftalık para ve banka istatistiklerine ilişkin paylaşım yaptı.

Artan öngörülebilirlik ve güçlenen yatırımcı güveni sayesinde, ters dolarizasyon sürecinde önemli mesafe kat edildiğini bildiren Şimşek, şu değerlendirmelerde bulundu:

"Çoklu şoklara rağmen, Türk lirası mevduatın toplam mevduat içindeki payı yaklaşık yüzde 62 ile son 11 yılın en yüksek seviyelerine ulaştı. Türk lirasına duyulan güveni pekiştirmek, makrofinansal istikrarı güçlendirmek ve sürdürülebilir yüksek büyümenin ön koşulu olan fiyat istikrarını sağlamak için politikalarımıza devam edeceğiz."

Türkiye, 86 milyon 92 bin 168 kişilik nüfusuyla 194 ülke arasında 18'inci sırada yer alırken çocuk ve genç nüfus oranında Avrupa Birliği (AB) ortalamasını aştı.

Türkiye İstatistik Kurumu, "Dünya Nüfus Günü 2026" bültenini yayımladı.

Buna göre Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) tarafından, 1989 yılında dünya nüfusunun 5 milyar insana ulaştığı 11 Temmuz 1987 tarihi "Dünya Nüfus Günü" olarak kabul edildi. Bu özel günde, Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu (UNFPA) tarafından her yıl nüfusun önemli konularına dikkati çekilerek, nüfus ve kalkınma konularında farkındalık oluşturmaya yönelik çalışmalar yapılıyor. Dünya nüfusunun 1999'da 6 milyara, 2011'de 7 milyara ve 2022'de 8 milyara ulaştığı tahmin ediliyor.

BM nüfus tahminlerine göre 2025 yıl ortası için dünya nüfusunun 8 milyar 231 milyon 613 bin 70 kişi olduğu öngörülüyor.

Bu dönemde en fazla nüfusa sahip ülke, 1 milyar 463 milyon 865 bin 525 kişiyle Hindistan olurken bu ülkeyi 1 milyar 416 milyon 96 bin 94 kişiyle Çin, 347 milyon 275 bin 808 kişiyle ABD izledi. Bu üç ülke, dünya toplam nüfusunun yüzde 39,2'sini meydana getirdi.

Türkiye, 86 milyon 92 bin 168 kişilik nüfusuyla nüfus büyüklüğüne göre 194 ülke arasında 18'inci sırada yer alırken dünya toplam nüfusunun yüzde 1'ini oluşturdu.

Çocuk nüfus oranı en yüksek ülke Orta Afrika Cumhuriyeti

Ülkelerin toplam nüfusları içindeki 0-17 yaş grubu çocukların oranları incelendiğinde, 2025'te en yüksek çocuk nüfus oranına sahip ülke yüzde 56,2 ile Orta Afrika Cumhuriyeti olarak kayıtlara geçti. Bu ülkeyi, yüzde 53,3 ile Nijer ve yüzde 53 ile Somali takip etti. Çocuk nüfus oranının en düşük olduğu ülke yüzde 12,9 ile Güney Kore oldu. Bu ülkeyi, yüzde 14 ile Japonya'nın, yüzde 14,4 ile Singapur'un takip ettiği görüldü.

Çocuk nüfus oranı dünya ortalaması, 2025'te yüzde 29,3 olurken Türkiye'deki çocuk nüfus oranı yüzde 24,8 ile ortalamanın altında kaldı.

AB üyesi 27 ülkenin çocuk nüfus oranları incelendiğinde, 2025'te en yüksek çocuk nüfus oranına sahip ülkelerin sırasıyla yüzde 22,3 ile İrlanda, yüzde 20,3 ile İsveç ve yüzde 19,9 ile Fransa olduğu tespit edildi. Çocuk nüfus oranının en düşük olduğu ülkeler ise sırasıyla yüzde 14,6 ile İtalya, yüzde 15,5 ile Malta ve yüzde 15,6 ile Portekiz oldu.

Türkiye'nin çocuk nüfus oranının yüzde 24,8 ile AB üyesi 27 ülkenin çocuk nüfus oranlarından daha yüksek olduğu hesaplandı.

Türkiye'nin genç nüfus oranı AB üyesi ülkelerden daha yüksek

Ülkelerin toplam nüfusları içindeki 15-24 yaş grubu gençlerin oranları incelendiğinde, geçen yıl en yüksek genç nüfus oranına sahip ülkenin yüzde 23,3 ile Güney Sudan olduğu görüldü. Bu ülkeyi yüzde 23,1 ile Suriye, yüzde 22,5 ile Orta Afrika Cumhuriyeti izledi. Monako, yüzde 8,8 ile genç nüfus oranının en düşük olduğu ülke çıkarken bu ülkeyi yüzde 9,1 ile Malta, yüzde 9,5 ile Almanya takip etti.

Genç nüfus oranında dünya ortalaması 2025'te yüzde 15,6 olarak belirlendi. Türkiye'nin genç nüfus oranı yüzde 14,8 ile ortalamanın altında kaldı.

AB üyesi 27 ülkenin genç nüfus oranları incelendiğinde, 2025 yılında en yüksek genç nüfus oranına sahip ülkeler arasında ilk sırada yüzde 13,5 ile İrlanda yer aldı. Bu ülkeyi yüzde 12,5 ile Fransa, yüzde 12 ile Danimarka'nın izlediği görüldü. En düşük genç nüfus oranına sahip ülkelerin ise yüzde 9,1 ile Malta, yüzde 9,5 ile Almanya, yüzde 9,9'ar ile Bulgaristan, Slovakya, Slovenya ve Avusturya olduğu görüldü.

Türkiye'nin genç nüfus oranının yüzde 14,8 ile AB üyesi 27 ülkenin genç nüfus oranlarından daha yüksek olduğu dikkati çekti.

Yaşlı nüfus oranının en yüksek olduğu ülke Monako

Dünya nüfus tahminlerine göre ülkelerin toplam nüfusları içindeki 65 ve daha yukarı yaşlıların oranları incelendiğinde, 2025'te en yüksek yaşlı nüfus oranına sahip olan ülke yüzde 36 ile Monako oldu. Bu ülkeyi yüzde 30 ile Japonya, yüzde 25,1 ile İtalya takip etti. Yaşlı nüfus oranının en düşük olduğu ülkenin yüzde 1,7 ile Katar olduğu belirlendi. Bu ülkeyi yüzde 1,8 ile Birleşik Arap Emirlikleri, yüzde 2 ile Zambiya izledi.

Yaşlı nüfus oranı dünya ortalaması, 2025 yılında yüzde 10,4 olurken Türkiye'nin yaşlı nüfus oranının yüzde 11,1 ile dünya yaşlı nüfus ortalamasının üzerinde çıktığı hesaplandı.

Birleşmiş Milletler dünya nüfus tahminlerine göre AB üyesi 27 ülkenin yaşlı nüfus oranları incelendiğinde, 2025 yılında en yüksek yaşlı nüfus oranına sahip ülkelerin sırasıyla yüzde 25,1 ile İtalya, yüzde 24,9 ile Portekiz ve yüzde 24,4 ile Yunanistan olduğu görüldü. En düşük yaşlı nüfus oranına sahip ülkelerin ise sırasıyla yüzde 14,9 ile Güney Kıbrıs Rum Yönetimi, yüzde 15,8 ile Lüksemburg, yüzde 16,2 ile İrlanda olduğu belirlendi.

Türkiye'nin yaşlı nüfus oranının yüzde 11,1 ile AB üyesi 27 ülkenin yaşlı nüfus oranlarından daha düşük olduğu kayıtlara geçti.

Türkiye'nin erkek ve kadınlar için doğuşta beklenen yaşam süresinin dünya ortalamasından yüksek olduğu belirlendi.

Buna göre, ülkelerin toplam doğurganlık hızları incelendiğinde, 2025'te en yüksek toplam doğurganlık hızına sahip ülke 5,94 çocukla Çad oldu. Bu ülkeyi, 5,91 çocuk ile Somali ve 5,9 çocuk ile Kongo Demokratik Cumhuriyeti izledi. Toplam doğurganlık hızının en düşük olduğu ülke, 0,75 çocuk ile Güney Kore olarak belirlendi. Bu ülkeyi, 0,96 çocukla Singapur ve 1,00 çocukla Ukrayna takip etti.

Toplam doğurganlık hızı dünya ortalaması, 2025'te 2,24 çocuk oldu. Türkiye'nin toplam doğurganlık hızının, 1,42 çocuk ile dünya ortalamasının altında kaldığı görüldü.

AB üyesi 27 ülkenin toplam doğurganlık hızları incelendiğinde, 2025'te en yüksek toplam doğurganlık hızına sahip olan ülke, 1,74 çocukla Bulgaristan olarak tespit edildi. Bu ülkeyi, 1,71 çocukla Romanya ve 1,64 çocukla Fransa izledi. Toplam doğurganlık hızının en düşük olduğu ülke, 1,11 çocukla Malta oldu. Bu ülkeyi 1,21 çocukla İtalya, 1,22 çocukla Litvanya izledi.

Erkekler için doğuşta beklenen yaşam süresi en yüksek ülke Monako

Birleşmiş Milletler (BM) dünya nüfus tahminlerine göre, 2025 yılı için doğuşta beklenen yaşam süresinin dünya genelinde 73,5 yıl, erkekler için 70,9 yıl ve kadınlar için 76,2 yıl olduğu görüldü.

Ülkelerin 2025 yılı için doğuşta beklenen yaşam süreleri incelendiğinde, erkekler için doğuşta beklenen yaşam süresinin en yüksek olduğu ülke, 84,7 yıl ile Monako olarak kayıtlara geçti. Bu ülkeyi, 84,4 yılla San Marino ve 82,4 yılla Avustralya, Andorra ve Birleşik Arap Emirlikleri izledi.

Erkekler için doğuşta beklenen yaşam süresinin en düşük olduğu ülke, 53,5 yılla Çad oldu. Bu ülkeyi 54,5 yılla Nijerya ve 54,9 yılla Güney Sudan takip etti.

Türkiye'nin erkekler için 75,5 yıl olan doğuşta beklenen yaşam süresinin dünya ortalamasından yüksek olduğu görüldü.

AB üyesi 27 ülkenin erkekler için doğuşta beklenen yaşam süreleri incelendiğinde, erkekler için 2025 yılı doğuşta beklenen yaşam süresinin en yüksek olduğu ülke, 81,9 yıl ile İtalya oldu. Bu ülkeyi, 81,8 yıl ile İsveç ve 81,7 yıl ile Malta izledi. Erkekler için doğuşta beklenen yaşam süresinin en düşük olduğu ülke, 71,6 yıl ile Litvanya olarak belirlendi. Bu ülkenin ardından 71,9 yıl ile Letonya, 72,5 yıl ile Bulgaristan geldi.

Türkiye'nin kadınlar için doğuşta beklenen yaşam süresi dünya ortalamasından yüksek

Ülkelerin 2025'te doğuşta beklenen yaşam süreleri incelendiğinde, kadınlar için doğuşta beklenen yaşam süresinin en yüksek olduğu ülke, 88,7 yıl ile Monako oldu. Bu ülkeyi, 88 yılla Japonya ve 87,4 yılla Güney Kore takip etti.

Doğuşta beklenen yaşam süresinin en düşük olduğu ülke, 55,1 yılla Nijerya oldu. Bu ülkeyi, 57,4 yılla Çad ve 59,8 yılla Orta Afrika Cumhuriyeti izledi.

Türkiye'nin kadınlar için 80,7 yıl olan doğuşta beklenen yaşam süresinin, dünya ortalamasından yüksek olduğu görüldü.

BM'nin dünya nüfus tahminlerine göre, AB üyesi 27 ülkenin kadınlar için doğuşta beklenen yaşam süreleri incelendiğinde, kadınlar için 2025'te doğuşta beklenen yaşam süresinin en yüksek olduğu ülke, 86,6 yılla İspanya oldu. Bu ülkeyi, 86,3 yıl ile Fransa, 86 yılla İtalya izledi.

Doğuşta beklenen yaşam süresinin en düşük olduğu ülke, 79,5 yıl ile Bulgaristan olarak belirlendi. Bu ülkeyi 79,8 yılla Romanya ve 80,5 yılla Macaristan takip etti.

"KOSGEB aracılığıyla GO Dijital Cüzdan ile sağlanan Yapay Zeka Kredi Programı kapsamında, Teknogirişim Rozeti sahibi girişimcilere 5 milyon liraya kadar kredi sunuyoruz. Yüksek performanslı işlem gücü, güvenli veri depolama altyapıları, yapay zeka araçlarına erişim ve teknoloji yatırımları program ile teknogirişimlerin büyümesini hızlandıracak, Türkiye'nin yapay zeka yolculuğuna güç katacağız."

Programa son başvuru tarihi 31 Aralık olarak belirlenirken detaylı bilgi ve başvuruya "http://kosgeb.gov.tr" adresinden ulaşılabiliyor.

Zirve kapsamında Ankara semalarında yoğun hava trafiğinin başarıyla yönetildiğini belirten Uraloğlu, 6 Temmuz'da Esenboğa Havalimanı ve Ankara Havalimanı'nda, 20 iniş 6 kalkış olmak üzere toplam 26 uçuş hareketi gerçekleştiğini söyledi.

Uraloğlu, zirvenin ilk günü olan 7 Temmuz'da yoğun trafiğin devam ettiğine dikkati çekerek, iki havalimanından 52 iniş 5 kalkış olmak üzere toplam 57 uçuş hareketinin tamamlandığını ifade etti.

Zirvenin son gününde havalimanlarından kalkışların yoğunlaştığı bilgisini veren Uraloğlu, şunları kaydetti:

"8 Temmuz'da iki havalimanında, 11 iniş 51 kalkış olmak üzere toplam 62 uçuş hareketi gerçekleşti. Böylece NATO Ankara Zirvesi kapsamında 3 günlük dönemde, Ankara Esenboğa Havalimanı ve Ankara Havalimanı'nda 83 iniş 62 kalkış olmak üzere 145 uçuş yapıldı. Ankara Havalimanı'nda bu dönemde 44 iniş 38 kalkış olmak üzere toplam 82 uçuş, Esenboğa Havalimanı'nda 39 iniş 24 kalkış toplam 63 uçuş sorunsuz tamamlandı. Uluslararası standartlarda sunduğumuz hava trafik hizmetleri ve güçlü operasyonel koordinasyonumuzla NATO Ankara Zirvesi kapsamındaki uçuş operasyonlarını emniyetli ve kesintisiz şekilde sürdürdük."

Ankara Havalimanı'nda pist 3 bin metre uzunluğa ve 60 metre genişliğe çıkarıldı

Ankara Havalimanı, kapsamlı bir modernizasyon çalışmasının ardından 'ANK' koduyla hem ulusal hem de uluslararası operasyonlara hizmet vermesi amacıyla 15 Haziran'da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından açılmıştı.

Çalışmalarla bu havalimanı sadece askeri bir meydan olmaktan çıkarak geniş gövdeli uçakların inebileceği ve küresel liderlerin ağırlanacağı uluslararası bir havacılık merkezine dönüştü.

Kapsamlı dönüşüm süreci, yüksek koordinasyon ve yoğun çalışma temposuyla yalnızca 8 ayda tamamlandı.

Havalimanındaki çalışmalar kapsamında 2 bin 450 metre uzunluğunda ve 42 metre genişliğindeki pist, 3 bin metre uzunluğa ve 60 metre genişliğe çıkarıldı. Böylece geniş gövdeli uçakların emniyetli şekilde iniş ve kalkış yapabileceği altyapı oluşturuldu.

Pist başlarına toplam 15 bin metrekare büyüklüğünde iki dönüş cebi inşa edilirken toplam 160 bin metrekarelik yeni apron alanıyla yaklaşık 44 uçağın eş zamanlı olarak park edebileceği kapasiteye ulaşıldı. Çalışmalar kapsamında 4 bin 800 metrekare kapalı alana sahip Devlet Konukevi ile 310 araçlık açık otopark da hizmete hazır hale getirildi.

ANKARA

Bakanlık, yılın üçüncü çeyreğine ilişkin Dış Ticaret Beklenti Anketi'ni açıkladı.

Buna göre, ihracat beklenti endeksi, bu dönemde bir önceki çeyreğe göre 2,4 puan arttı. Yılın ikinci çeyreğinde 99,1 olan endeks, üçüncü çeyrekte 101,5 seviyesine yükseldi.

Endeks, geçen yılın aynı dönemine göre ise 4 puan azalış gösterdi.

Söz konusu endeksi, bir önceki çeyreğe göre gelecek 3 aya ilişkin ihracat beklentisi, ihracat sipariş beklentisi ve son 3 aya ilişkin ihracat sipariş düzeyi artış yönünde, şu anda kayıtlı ihracat sipariş düzeyine ilişkin değerlendirmeler ise azalış yönünde etkiledi.

İthalat beklenti endeksi

Bu yılın üçüncü çeyreğine ilişkin ithalat beklenti endeksi de bir önceki çeyreğe göre 2,2 puan azalarak 102,7 seviyesinde gerçekleşti. Endeks geçen yılın aynı dönemine göre ise 12,1 puan azaldı.

Endekse, bir önceki çeyreğe kıyasla gelecek 3 aya ilişkin birim fiyatı beklentisi ve şu anda kayıtlı ithalat sipariş düzeyi azalış, gelecek 3 aya ilişkin ithalat beklentisi ve son 3 aydaki ithalat sipariş düzeyine yönelik değerlendirmeler ise artış yönünde etki etti.

Bakan Bolat anketi değerlendirdi

Ticaret Bakanı Ömer Bolat, yazılı açıklamasında, yılın üçüncü çeyreğine dair Dış Ticaret Beklenti Anketi'ni değerlendirdi.

Bu yılın üçüncü çeyreğine ilişkin ihracat beklenti endeksinin, bir önceki çeyreğe göre 2,4 puan artarak 101,5'e yükseldiğine işaret eden Bolat, "Endeksin 100'ün üzerinde olması ihracata yönelik beklentilerin artış yönünde olduğunu göstermektedir. Önümüzdeki üç aylık dönemde ihracatçı firmaların ilk kez ihracat yapmayı planladıkları ülkeler arasında ABD ilk sırada yer alırken Avustralya ikinci sırada, Mısır ise üçüncü sırada yer almıştır." değerlendirmesinde bulundu.

Bolat, bu yılın üçüncü çeyreğine ilişkin ithalat beklenti endeksinin bir önceki çeyreğe göre 2,2 puan azalarak 102,7 seviyesinde gerçekleştiğine dikkati çekerek, beklentilerdeki bu görünümün, dış ticaret performansındaki dayanıklı seyrin gelecek dönemde de süreceğine işaret ettiğini bildirdi.

İhracatın haziranda geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 21,9 artışla 24 milyar 940 milyon dolar olduğunu vurgulayan Bolat, şunları kaydetti:

"Haziranda tüm zamanların en yüksek üçüncü aylık ihracatı kaydedildi. Böylece ilk 6 aylık mal ihracat rakamı yüzde 3,6 artışla 136,06 milyar dolara yükseldi. Son 12 aylık ihracat ise 277 milyar 940 milyon dolara ulaşarak yeni bir rekora imza atmıştır. Küresel ekonomide ağırlaşan rekabet koşulları, artan jeopolitik gerilimler ve korumacılık, zayıf dış talep ve yakın coğrafyamızdaki gelişmelere rağmen ihracatımızın 278 milyar dolar eşiğine dayanması ihracatçılarımızın dinamizmini ve ülkemizin üretim kapasitesini yansıtmaktadır. Yıl sonu Orta Vadeli Program hedefimiz olan 282 milyar dolara ulaşmak için tüm gücümüzle çalışmaya devam ediyoruz. Bu gelişmeler sonucunda, 2026 yılında cari işlemler açığının GSYH'ye oranının tarihsel ortalamaların altındaki seyrini sürdüreceği öngörülmektedir."

“Sofra diplomasisi” ile Türkiye'den dünyaya mesaj!

"Menü yalnızca yemek listesi değil, Türkiye'nin kültürel kimliğinin ve yumuşak gücünün ifadesi!"

Türkiye'nin 22 yıl aradan sonra ev sahipliği yaptığı 2026 NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi, yalnızca siyasi kararlarıyla değil, liderlere sunulan özel menüsüyle de dikkat çekti. Uluslararası zirvelerde sofraların önemli bir diplomasi aracı olduğunu belirten Üsküdar Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Bölüm Başkanı Prof. Dr. Müge Arslan, "Sofra diplomasisinde menü seçimi yalnızca ikram edilecek yemeklerin belirlenmesi değildir; ev sahibi ülkenin kültürünü, değerlerini ve misafirlerine verdiği önemi yansıtan stratejik bir unsurdur.” dedi.

 Doğru kurgulanmış bir menünün kalıcı bir etki bırakabileceğini, sofrada sunulan her ürünün, ev sahibi ülkenin kültürel hafızasını, değerlerini ve misafirlerine verdiği önemi temsil ettiğini kaydeden Prof. Dr. Arslan, “Bazen diplomasi bir cümlede, bazen de aynı sofrayı paylaşmanın oluşturduğu ortak deneyimde hayat bulur.” diye konuştu.

Türkiye, 7-8 Temmuz 2026 tarihlerinde düzenlenen NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'ne 22 yıl sonra yeniden ev sahipliği yaparken, zirvenin diplomatik gündemi kadar liderlere sunulan resmi akşam yemeği de uluslararası kamuoyunun dikkatini çekti.

Üsküdar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Bölüm Başkanı Prof. Dr. Müge Arslan, uluslararası ilişkilerde gastronominin üstlendiği rolü değerlendirdi.

“Sofra diplomasisi” uluslararası ilişkilerin sessiz ama güçlü araçlarından biri

Uluslararası ilişkiler literatüründe "table diplomacy" ya da "sofra diplomasisi" kavramının giderek daha fazla önem kazandığını ifade eden Prof. Dr. Müge Arslan, şöyle devam etti:

“Uluslarası zirvede diplomasi, yalnızca toplantı salonlarında yürütülmez, bazen sofrada da şekillenir. Örneğin; 4-17 Eylül 1978 – Camp David Anlaşmaları; Jimmy Carter, Enver Sedat ve Menahem Begin, ABD’deki Camp David Başkanlık Kampı’nda 13 gün boyunca birlikte yemekler yedi ve gayri resmi sohbetler gerçekleştirdi. Bu samimi ortam, 17 Eylül 1978’de imzalanan anlaşmaların ve sonrasında 1979 Mısır-İsrail Barış Antlaşması’nın temelini oluşturdu. 28-29 Haziran 2019 – G20 Osaka Zirvesi Liderlerin çalışma yemekleri sırasında Donald Trump ile Şi Cinping arasındaki temaslar, ABD-Çin ticaret savaşında geçici yumuşamaya katkı sağladı. Bu tarz yemekler oldukça önemli olup, Uluslararası ilişkilerdeki ‘sofra diplomasisi’ (table diplomacy) açısından oldukça önem taşır.”

Menü seçimi yalnızca yemek belirlemek değildir

Prof. Dr. Arslan, diplomatik sofralarda hazırlanan menülerin tesadüfi tercihlerden oluşmadığına işaret ederek, “Bu tarz sofralarda yapılan menü seçimleri de oldukça önemlidir. Sofra diplomasisinde menü seçimi yalnızca ikram edilecek yemeklerin belirlenmesi değildir; ev sahibi ülkenin kültürünü, değerlerini ve misafirlerine verdiği önemi yansıtan stratejik bir unsurdur. Bunun önemli olmasının başlıca nedenleri şunlardır: Kültürel kimliği temsil eder, misafire verilen değeri gösterir, samimi bir iletişim ortamı oluşturur, ülke imajına katkı sağlar ve sembolik mesajlar içerir.” diye konuştu.

2026 NATO Zirvesi menüsü Türkiye'nin gastronomik haritasını dünyaya sundu

Prof. Dr. Müge Arslan, NATO Zirvesi'nde tercih edilen menünün Türkiye'nin farklı bölgelerini aynı sofrada buluşturan özel bir kurgu taşıdığına dikkat çekerek, şöyle devam etti:

“2026 NATO Zirvesi’nde konuklara sunulan menü, Türk mutfağının zenginliğini ve kültürel mirasını dünyaya tanıtan önemli bir unsur oldu. Liderlere sunulan her lezzet, yalnızca bir yemek değil; aynı zamanda Türkiye’nin misafirperverliğini, gastronomi kültürünü ve yerel değerlerini yansıtan bir diplomasi aracı niteliği taşıdı. Çünkü doğru seçilmiş bir menü, ülkelerin hafızasında kalan en güçlü ayrıntılardan biridir. 2026 NATO Zirvesi’nin resmi akşam yemeği için açıklanan menüde, Türkiye’nin farklı bölgelerinden seçilen ürün ve yemeklerin yer aldı.

Menüde; Taş fırın pide, Kayseri mantısı, deniz levreği veya dana kaburga, sütlü Nuriye, Maraş dondurması, Trabzon tereyağı, Hizan karakovan balı, Urla sakız enginarı, Tokat yaprağı ve firik pilavı gibi lezzetler tercih edildi.”  

Tek bir bölge değil, bütün Anadolu aynı sofrada buluştu

Prof. Dr. Arslan, bu tercihin bilinçli bir gastronomi stratejisi olduğunu belirterek, şunları söyledi:

“Çok ince düşünülerek hazırlanan bu menü; Gastronomi şölenin yanı sıra siyaset diplomasisinde verilen önemki sembolik mesajlar içeriyordu. Bu durumu bir nevi ‘Gastronomi Diplomasisi’ olarak da değerlendirebiliriz. Gastronomi diplomasisinde verilen bu mesajlar şöyle;

Türkiye’nin kültürel çeşitliliği: Menü tek bir bölgeyi değil; Karadeniz, İç Anadolu, Ege, Güneydoğu ve Doğu Anadolu’dan ürünleri bir araya getirerek Türkiye’nin zengin gastronomik mirasını temsil ediyor.     

Yerel üretim ve coğrafi kimlik: Trabzon tereyağı, Hizan karakovan balı, Urla sakız enginarı ve Tokat yaprağı gibi yöresel ürünlerin seçilmesi, yerel üretime ve Anadolu’nun tarımsal çeşitliliğine vurgu yapıyor.

Gelenek modern sunumla buluşturuldu

Gelenek ile modernliğin buluşması: Kayseri mantısı ve Sütlü Nuriye gibi geleneksel yemekler, modern sunum teknikleriyle servis edilerek Türk mutfağının hem köklü hem de çağdaş yönü öne çıkarıldı. 

Misafir odaklı yaklaşım: Ana yemekte hem balık hem de kırmızı et alternatifi sunulması, farklı damak zevkleri ve beslenme tercihlerine saygıyı gösteren diplomatik bir yaklaşım olarak değerlendirilebilir.

Gastrodiplomasi ülkelerin yumuşak gücünü artırıyor

Gastronominin günümüzde ülkelerin kamu diplomasisinin önemli unsurlarından biri hâline geldiğini belirten Prof. Dr. Müge Arslan, “Yumuşak güç (soft power): Zirve öncesinde Türkiye, Türk mutfağını bir kamu diplomasisi aracı olarak tanıtan ‘gastrodiplomasi’ etkinlikleri düzenledi. Yetkililer, ortak sofraların resmî belgelerin bazen sağlayamadığı karşılıklı anlayışı geliştirebildiğini vurguladı. Bu da menünün yalnızca ikram değil, Türkiye’nin kültürel kimliğini ve misafirperverliğini anlatan bir iletişim aracı olarak kurgulandığını gösteriyor. Bazen diplomasi bir cümlede, bazen de aynı sofrayı paylaşmanın oluşturduğu ortak deneyimde hayat bulur.” şeklinde sözlerini tamamladı.

Güvenlik kaynaklarından alınan bilgiye göre, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın talimatları doğrultusunda MİT’in taraflar nezdinde uzun süredir yürüttüğü girişimler olumlu sonuç verdi.

Somali Federal Hükümeti ile muhalefet temsilcileri, görüşmelerin devam etmesini kararlaştırırken, süreç, Türk Dışişleri Bakanlığı ile yakın koordinasyon ve eşgüdüm içinde ilerliyor.

Güvenlik kaynakları, MİT’in Somali’deki siyasi taraflar arasında güven tesis edilmesi ve sorunların diyalog yoluyla yapıcı bir zeminde ele alınıp çözülmesi için uzun süredir devrede olduğunu bildirdi.

Türkiye, süreç boyunca taraflara, "Somali’de kalıcı barış ve istikrarın ancak diyalog, uzlaşı ve kapsayıcı bir siyasi süreçle mümkün olacağı" mesajını verirken, ülkenin geleceğinin ancak Somalililerin iradesiyle inşa edilebileceği gerçeğine dikkati çekti.

Güvenlik kaynakları, Somali’nin gerçek dostu ve stratejik ortağı Türkiye’nin barış, istikrar ve kalkınmaya katkı sunmaya devam edeceğini bildirdi.

Somali hükümeti ve muhalefetinden Türkiye'ye teşekkür

Somali hükümetinden yapılan açıklamada, arabuluculuk rolü dolayısıyla Türkiye'ye teşekkür edildi.

Hükümet ile muhalefet temsilcilerinin, Mogadişu'da bir araya geldiği ve toplantının dostane bir atmosferde gerçekleştirildiği belirtildi.

Açıklamada, "Tarafların görüşlerini açık, samimi ve yapıcı bir ortamda karşılıklı olarak paylaşmalarına imkan sağlamıştır. Taraflar, diyalog süreci boyunca üstlendiği özverili kolaylaştırıcılık rolü dolayısıyla Türkiye Cumhuriyeti'ne teşekkürlerini ifade etmiştir." denildi.

Görüşmelere muhalefetin bir bölümü adına katılan eski Cumhurbaşkanı Muhammed Abdullah Fermacu da yaptığı yazılı açıklamada, tarafların, Mogadişu'da gerçekleştirilen görüşmelerde, Somali'nin siyasi istikrarı, güvenliği ve refahı için kapsayıcı diyalog sürecinin sürdürülmesi konusunda mutabakata vardığını belirtti.

ABD Başkanı Donald Trump, 36.⁠ ⁠NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi sonrası basın toplantısı düzenledi.

Konuşmasında, zirvenin ev sahibi Cumhurbaşkanı Erdoğan'a işaret eden Trump, "Türkiye'de çok başarılı bir NATO Zirvesi'ni tamamladım. Cumhurbaşkanı Erdoğan'a teşekkür etmek istiyorum, muhteşem bir insan, Cumhurbaşkanı Erdoğan, harika bir lider, uzun süredir dostum, çok güçlü bir lider. Çok güçlü bir kişiliği var, bundan dolayı da bu kadar başarılı ve iyi bir ülkeyi yönetiyor." ifadelerini kullandı.

Ankara’da düzenlenen 36.⁠ ⁠NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi kapsamında, ABD Başkanı Donald Trump, Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde basın toplantısı düzenledi.

Türkiye'nin güçlü bir orduya sahip olduğunu vurgulayan Trump, "Uçaktan indiğiniz an havalimanına baktığınızda çok güzel bir terminal görüyorsunuz. Her şey çok güzel, Cumhurbaşkanı Erdoğan'a teşekkür etmek istiyorum, müthiş bir iş çıkardı." değerlendirmesinde bulundu.

Trump, petrol fiyatlarının alt seviyede tutulması gerektiğine dikkati çekerek, İran'a saldırmasının gerekli bir durum olduğunu savundu.

İran'a saldırılarında ülkenin ordusunu ve donanmasını yok ettiklerini belirten Trump, "Şu an mücadele kapasiteleri oldukça düşük. Çok az füzeleri kaldı." dedi.

Trump, ABD'nin NATO'ya en çok katkı yapan ülke olduğunu vurgulayarak, "Silahlı kuvvetlerimize 1 trilyon dolar yatırım yaptık ve şu an 1,5 trilyon dolar için (Kongreden) istekte bulunuyoruz." diye konuştu.

NATO toplantısına ilişkin Trump, "Odada çok büyük bir birlik ruhu vardı. Tüm ülkeleri savunma taahhütlerini oldukça hızlı artırmaya çağırıyorum." ifadelerini kullandı.

Trump, salondaki birlik ruhunun "inanılmaz" olduğunun altını çizerek, "Çok başarılı bir zirveydi." dedi.

Ankara'da birçok liderle görüşme imkanı bulduğunu, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ve Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara ile de görüştüğünü anlatan Trump, "Şara, Suriye'yi bir araya getirmede çok iyi bir iş çıkardı, çok güzel işler yaptı. Önceki yönetim döneminde Suriye darmadağındı." değerlendirmesinde bulundu.

“İran'la savaşın yeniden başlayacağını sanmıyorum”

Trump, bir gazetecinin "İran'la savaş yeniden başlayacak görünüyor." şeklindeki sözleri üzerine, "Ben, yeniden başlayacağını sanmıyorum. Çok hızlı ilerleyeceğini düşünüyorum. Birkaç gemiyi vurdular, biz de daha sert vurduk. Onlar vurduğunda biz 10 kat daha fazla vururuz. Bizim daha iyi ekipmanlarımız var." ifadelerini kullandı.

Yapay zeka alanında da Çin'in önüne geçtiklerini söyleyen Trump, "Şu anda TikTok'ta bir numaradayım." dedi.

F-35 savaş uçakları konusu

Trump, Cumhurbaşkanı Erdoğan ile F-35 savaş uçakları konusunu görüşüp görüşmediğine ilişkin soruyu yanıtladı.

Türkiye ile "harika ilişkileri" olduğunu vurgulayarak F-35 konusunda karar vermesi gerektiğini söyleyen Trump, "(Erdoğan) Çok iyi bir müttefik oldu. Türkiye, çok büyük bir ülke. Askeri olarak çok güçlü. NATO'daki en güçlü ikinci ülke." ifadelerini kullandı.

“(İran) Bir anlaşma yapmak istiyor ancak bunu nasıl yapacaklarını bilmiyorlar”

Trump, ABD ve İsrail'in İran'a saldırılarıyla başlayan savaşı Tahran yönetiminin "nükleer silahsızlandırılması" olarak niteleyerek bunun "büyük bir askeri başarı" olduğunu dile getirdi.

Petrol fiyatlarının düştüğünü ve İran'ın askeri gücünün kalmadığını savunan Trump, "(İran) Bir anlaşma yapmak istiyor ancak bunu nasıl yapacaklarını bilmiyorlar, sonra da gece gidip gemileri vuruyorlar." dedi.

Trump, İran'ın, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, kendisinin Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff gibi "iyi" isimlerle görüştüğünü ancak İran'ın "biraz deli" olduğunu söyledi.

"İran'la anlaşma yapmak istediğimden emin değilim." diyen Trump, Tahran yönetiminin nükleer silaha sahip olmayacağı ifadelerini yineledi.

Trump, petrol fiyatlarının "hızla düştüğünü, biraz yükseleceğini ancak bu durumun çok çabuk bir şekilde sona ereceğini" savunarak, İran'ın nükleer tesislerine saldırılara ilişkin "Oraya giden olursa havaya uçar, o yüzden kimse oraya yaklaşmaz." dedi.

Hürmüz Boğazı'ndaki ablukanın "işe yaradığını" savunan Trump, ayrıca ABD'nin 3 Ocak'ta Venezuela'da Devlet Başkanı Nicolas Maduro'yu askeri müdahaleyle alıkoymasını "bir günlük savaş" şeklinde niteledi.

“İran'ın öldürme listesinde bir numarayım”

İran'la ilgili güvenlik endişeleri nedeniyle Ankara'dan yeni Air Force One uçağıyla ayrılmayacağına ilişkin iddialar sorulan Trump, Başkan'ın hayatının çok "tehlikeli" olduğu yorumunu yaparak, "İran'ın öldürme listesinde bir numarayım." dedi.

Trump, "Normal yollarla eve döneceğiz ancak onu Avrupa'daki birkaç üsse, özellikle de birine göndereceğiz. Böylece askerler onu görebilecekler." değerlendirmesinde bulundu.

İran’a ilişkin değerlendirmede bulunan Trump, "Onlar vurduğunda, biz de vururuz. Onların dilini kullanırız. Olacak herhangi bir şeyin (saldırılara ilişkin) çok kısa sürede sona ereceğini düşünüyorum." diye konuştu.

ABD Başkanı Trump, NATO Ankara Zirvesi'nin ardından başkentten ayrıldı

ABD Başkanı Donald Trump'ı taşıyan uçak, ABD'nin Maryland eyaletindeki Joint Base Andrews üssüne gitmek üzere Esenboğa Havalimanı'ndan saat 20.41'de hareket etti.

Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'ndeki 36.⁠ ⁠NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi’nin ardından Meloni, basın toplantısı düzenledi.

İtalya'nın gayrisafi yurt içi hasılasının yüzde 2,8'ini savunma ve güvenliğe ayırdığına ve bu alanda artış olduğuna dikkati çeken Meloni, "Savunma harcamalarına ilişkin taahhütlerimize uymak istiyoruz, bunu yapıyoruz ve yapacağız ancak bunu sürdürülebilir bir şekilde, içinde bulunduğumuz koşullara göre zamanlamayı, yöntemleri ve öncelikleri kendimiz belirleyerek gerçekleştireceğiz." ifadesini kullandı.

Meloni, böyle bir zamanda bunu yapmanın gerekli olduğuna inandığını vurgulayarak, "Avrupa'nın kendi güvenliğini kendi başına sağlamasının zamanı geldi. Bu, birilerine iyilik yapmak için değil hiç kimseye bağımlı olmamak içindir. Dolayısıyla bu, bir egemenlik meselesidir." diye konuştu.

İtalya Başbakanı, ABD birliklerinin Avrupa'dan çekileceğine ilişkin de şu aşamada kendilerine herhangi bir resmi bildirim yapılmadığını söyledi.

Zirvenin gündeminde yer alan Ukrayna'ya destek konusuna da değinen Meloni, İtalya'nın askeri yardım sağlamayı sürdürmeyi düşündüğünü, Savunma Bakanı Guido Crosetto'nun bu doğrultuda bir değerlendirme yaptığını kaydetti.

"(İran'da) Bugüne kadar askeri seçeneğin somut sonuçlar getirmediğine inanıyorum"

Başbakan Meloni, İran'daki krizle ilgili son saatlerde kötü haberlerin geldiğini, bununla beraber daha önce söyledikleri üzere Hürmüz Boğazı’ndaki seyrüsefer güvenliğiyle alakalı parlamentoda gerekli adımları yerine getirerek üzerlerine düşeni yapmaya hazır olduklarını yineledi.

ABD ile İran arasında tansiyonun yeniden yükselmesine ilişkin soru üzerine Meloni, "İran'da yaşananlardan büyük endişe duyuyorum ve bunun bu hassas bölgedeki diğer alanlara da sıçrayabileceğini dışlayamayız." cevabını verdi.

Meloni, bunun olmaması için çalıştıklarının altını çizerek, "İran'da müzakere ihtimaline dair umudumu kaybetmiş değilim. Bugüne kadar askeri seçeneğin somut sonuçlar getirmediğine inanıyorum. Müzakereler üzerinde ısrar edilmesi gerektiğini düşünüyorum. İtalya da elbette bu doğrultuda çaba göstermeye devam edecektir." değerlendirmesinde bulundu.

Trump ile arasındaki kriz

ABD ve İsrail'in 28 Şubat'ta İran'a karşı başlattığı savaş sırasında ilişkileri gerilen ve geçen ay Fransa'daki G7 Zirvesi sırasında Trump'ın kendisine yönelik "Fotoğraf için yalvardı" sözleriyle araları iyice açılan Meloni, ABD Başkanı'nın Ankara Zirvesi’nden önce kendisiyle ilgili paylaştığı "Uzaklaştırma kararı gerekiyor" yazılı son iletisine ilişkin soru üzerine, "O konuya geri dönmeyeceğimi belirtmiştim." yanıtını verdi.

Trump ile ilişkilere "yaptığı siyasi yatırımdan pişman olup olmadığı" sorusu da yöneltilen Meloni, "Yaptığım hiçbir şeyden pişman değilim. Siyasi yatırımı, Batı’nın birliğine olan inancımla yaptım. Bu, Trump'ın göreve gelmesiyle benimsediğim bir strateji değil tüm muhataplarıma karşı izlediğim bir yaklaşımdır. Trump’la göç ve 'woke' kültürü gibi konularda ortak noktalarımız var. Olaylar gördüğümüz şekilde gelişiyor ama ben fikrimi değiştirmiyorum." görüşünü paylaştı.

ABD Başkanı Trump'ın, İtalya'nın üslerini açmaması nedeniyle kendisini sıkça eleştirdiği hatırlatılan ve tutumunda değişiklik olup olmadığı sorulan Meloni, şunları kaydetti:

“Bir gün bir karar alıp ertesi gün başka bir karar almıyoruz. İran'daki çatışmanın başlangıcından beri çok net bir çizgimiz vardı. Ciddi devletler gibi taahhütlerimize uyuyoruz. İran’a yönelik saldırılara katılmayacağımızı söyledik ve saldırılara katılmadık.”

"UNIFIL sonrası için koalisyon fikrimiz üzerinde çalışmayı sürdürüyoruz"

Meloni, İsrail ile Lübnan arasındaki müzakerelerin bir sonraki turunun gelecek hafta Roma'da düzenlenecek olmasının İtalya'ya duyulan güveni gösterdiğini belirtti.

Birleşmiş Milletler Lübnan Geçici Barış Gücü'nün (UNIFIL) görev süresinin 2026'da sona ereceğini hatırlatan Meloni, "UNIFIL sonrası için koalisyon fikrimiz üzerinde çalışmayı sürdürüyoruz. Fransızlarla çalışıyoruz, teknik düzeydeyiz. Bunu Cumhurbaşkanı Erdoğan ile de görüştük. Büyük ilgi var, bu öneriyi UNIFIL'in görev süresi dolmadan önce sunacağız." dedi.

Başbakan Meloni, Cumhurbaşkanı Erdoğan'a zirveye ev sahipliği yaptığı için teşekkür ederek, "Mükemmel misafirperverliği ve mükemmel organizasyonu sayesinde savunmadan yasa dışı göçle mücadeleye kadar ikili operasyonumuzu ilgilendiren birçok konuyu görüşme fırsatı bulduk ve bundan dolayı kendisine doğrudan teşekkür etme ve tebriklerimi sunma fırsatım oldu." ifadelerini kullandı.

İtalya Başbakanlığından, Meloni ile Cumhurbaşkanı Erdoğan görüşmesine ilişkin açıklama

İtalya Başbakanlığından, Ankara'daki NATO Zirvesi çerçevesinde bir araya gelen Meloni ve Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın görüşmesine ilişkin yazılı açıklama yapıldı.

Açıklamada, "Başbakan Meloni, Atlantik İttifakı'nın birliğine, kolektif savunmaya ve İttifak'ın güney kanadı da dahil olmak üzere transatlantik bölgenin güvenliğine yönelik ortak taahhüdü yeniden teyit eden zirvenin son derece başarılı sonuçlarından dolayı Cumhurbaşkanı Erdoğan'ı tebrik etti." ifadeleri kullanıldı.

Liderlerin iki ülke ilişkilerini de ele aldığı belirtilen açıklamada, "Liderler, savunma sanayisi ile uzay sektörü gibi diğer stratejik alanlar da dahil olmak üzere ticaret hacminin ve karşılıklı yatırımların daha da güçlendirilmesi yönündeki ortak iradelerini yinelediler." ifadeleri yer aldı. Açıklamada, şunları kaydedildi:

"Liderler ayrıca Ukrayna, Orta Doğu, İran ve Libya gibi ortak ilgi alanına giren başlıca uluslararası meseleleri görüştüler. Özellikle Libya konusunda, düzensiz göç hareketleri ve insan kaçakçılığıyla mücadelede işbirliğinin daha da güçlendirilmesinin önemi konusunda mutabakata vardılar."

Merz, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile yaptığı görüşmede, sadece jeostratejik konumu nedeniyle bile NATO ortağı olarak Türkiye'yle yakın işbirliği içinde çalışmaya büyük önem verdiğini bir kez daha ifade ettiğini aktardı.

Suriye'de elde edilen başarıyı da gördüklerine işaret eden Merz, "Türkiye Cumhurbaşkanı’nın katkısı olmasaydı bu muhtemelen mümkün olmazdı. Bu bakımdan Türkiye, bölgenin istikrarına muazzam bir katkı sağlıyor." diye konuştu.

Merz ayrıca, Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan, özellikle Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'i Ukrayna'daki savaşı sona erdirmeye ikna etmek amacıyla elindeki tüm imkanları kendileriyle koordinasyon içinde kullanmasını rica ettiğini belirtti.

Başbakan Merz, ayrıca bir sonraki Almanya-Türkiye hükümetler arası yüksek düzeyli stratejik işbirliği istişarelerini planladıklarını, bu istişarelerde ev sahipliğini ülkesinin üstleneceğini ifade etti.

“Zirveye dair beklentilerim fazlasıyla karşılandı”

Ankara'daki NATO Zirvesi'nin başarılı geçtiğini vurgulayan Merz, "Yeni NATO'ya giden yolda önemli bir adım attık." dedi.

Merz, NATO'nun eşsiz bir şekilde güçlü ve her şeyden önce birlik içinde olduğunu vurguladı.

Avrupa ülkelerinin liderlerinin katkılarının kendisini derinden etkilediğini aktaran Merz, "Odada yalnızca gerçek bir yakınlık ve ortak sorumluluk duygusu değil, aynı zamanda yeni bir Avrupa sorumluluğu duygusu da hissediliyordu." ifadesini kullandı.

Hiç kimsenin NATO'nun görevini ve temel birliktelik duygusunu sorgulamadığını söyleyen Merz, "Ankara'daki bu zirveye dair beklentilerim gerçekten de fazlasıyla karşılanmış oldu ve özellikle Avrupa tarafında yeni bir momentum görüyorum." değerlendirmesinde bulundu.

Merz, NATO'nun transatlantik kalabilmesi için Avrupalı bir NATO inşa ettiklerini, bu yüzden burada yapılan çalışma oturumunda "Ankara ruhundan" söz ettiğini anlattı.

Avrupalıların sorumluluk üstlendiklerini ve NATO'yu daha güçlü yaptıklarını ifade eden Merz, ancak aynı zamanda yük dağılımını da daha adil hale getirdiklerini ve tek taraflı bağımlılıklardan çıktıklarını dile getirdi.

Ukrayna'daki savaşa da değinen Merz, "Ukrayna, Rus saldırganlığına karşı sadece kendisinin değil aynı zamanda bizim özgürlüğümüzü de savunuyor." dedi.

Merz, Rusya'nın savaş hedeflerine uylaşamayacağını yineleyerek, şimdi müzakere masasına oturma zamanının geldiğini ifade etti.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a, bu savaşı son erdirmek için tüm çabaların gösterilmesi gerektiğini söylediğini aktaran Merz, çünkü bu savaşın toplumu, sadece ekonomik olarak değil sosyal ve siyasi açıdan da zorladığının altını çizdi.

Merz'in ABD Başkanı Trump ile ilgili sözleri

ABD Başkanı Donald Trump ile iglili değerlendirmelerde de bulunan Merz, Trump'ın kapanış konuşmasında "Havada bir sevgi hissi var" cümlesini kullandığını, bunun kendisini şaşırttığını ancak bundan mutlu olduğunu belirtti.

Merz, Trump'ın zirvede tüm oturumlara katıldığını ve salondan ayrılmadığını, İttifak'taki küçük üye ülkelerin temsilcilerini de dikkatle dinlediğini aktardı.

Trump'ın eleştirdiği noktaların elbette bulunduğunu söyleyen Merz, "ABD ile NATO'nun geri kalan 31 üye ülkesinin savunma çabaları arasında hala bir dengesizlik var." diye konuştu.

Merz, ancak Trump'ın bu konudaki çabaları kabul ettiğini, daha önceki ABD Başkanlarının da yük paylaşımını gündeme getirdikleri halde bu konuda başarılı olunmadığını dile getirdi.

Trump'ın bunu farklı şekilde yaptığını anlatan Merz, "Ama sonuç onun lehinde. Hepimiz daha fazlasını yapıyoruz." ifadelerini kullandı.

Merz, bunu NATO’ya üye bazı ülkeleri memnun etmek için değil, kendi çıkarları için yaptıklarını belirterek, "Belki biraz daha rahat bir ifadeyle söylemek gerekirse, Avrupalıların 'bedavacılığı' artık sona erdi." dedi.

Birinci Başkanlık döneminden Trump'ın çoğu zaman sert bir tavırla baskı oluşturduğunu bildiklerini dile getiren Merz, "Bunu daha yapıcı bir bakış açısıyla ifade etmek istiyorum. Önceki son Amerikan başkanları, bizden dostane bir şekilde 'Artık kendi savunmanız için biraz daha fazla şey yapın' diye dostane ricada bulunmaları Avrupa'nın her yerinde kulak ardı edildi." şeklinde konuştu.

Şimdiki ABD Başkanı'nın kaba bir şekilde "Artık yeter." dediğini belirten Merz, ancak bundan gücenmediğini söyledi.

Merz, "Sadece rakamlara bakarsanız, Amerikalıların NATO için harcadıklarını ve bizim NATO için harcadığımızı görürsünüz. Oran 80'e 20. ABD 80, Avrupa, NATO’da geri kalan 20. Bu kabul edilemez." değerlendirmesinde bulundu.

Bir gazetecinin ABD Başkanı'nın İran'a bu gece daha sert saldıracağını söylediğine ilişkin düşüncelerini sorması üzerine Merz, bu konunun görüşmelerde de rol oynadığının altını çizdi.

Merz, görüşmelerin gizliliğini ihlal etmek istemediğini ancak Trump'ın dün gece kendi açısından durumu açıklamaya çalıştığını aktararak, Avrupa bakış açısıyla ona, Hürmüz Boğazı'nın herhangi bir vergi veya ücret olmaksızın kalıcı olarak açılmasını sağlayacak sağlam ve kalıcı bir anlaşmanın İran ile mutlaka yapılması gerektiğini söylediklerini kaydetti.

Özellikle nükleer program konusunda bir anlaşma sağlanması gerektiğini vurgulayan Merz, mutabakatın ihlal edilmesinin açıkça İran'dan kaynaklandığını ve Amerikan silahlı kuvvetlerinin de Trump'ın emirleri doğrultusunda sert bir şekilde karşılık verdiğini savundu.

Panele katılan AK Parti Genel Başkan Yardımcısı İleri, toplantının ardından AA muhabirine yaptığı açıklamada, toplantıda siber güvenlik, teknolojik altyapıların korunması ve NATO'nun dayanıklılığını artıracak güvenli dijital ittifakların nasıl inşa edilmesi gerektiği üzerine değerlendirmelerde bulunduklarını anlattı.

Toplantıda, NATO içinde özellikle son teknolojik gelişmeler ve yapay zeka alanındaki ilerlemeleri dikkate alarak ortaya çıkan durumun kısaca ele alındığını aktaran İleri, Avrupa ve ABD'nin teknoloji ekosistemleri ve bunlar arasındaki farklar ve gelişim hızlarının da gündeme geldiğini söyledi.

Türkiye'nin çok ilginç bir örnek ortaya koyduğunu belirten İleri, "Türkiye bunca tehdide, bu kadar zorlu bir coğrafyaya, geçmişte bıraktığımız kritik dönemeçlere rağmen göz kamaştırıcı bir şekilde bir savunma sanayisi oluşturdu." diye konuştu.

"Türkiye, inovasyon ekosistemi oluşturma noktasında örnek bir ülkedir"

"Teknoloji anlamında şu an herkes Türkiye'yi konuşuyor" diyen İleri, şunları kaydetti:

"Bunu bu NATO Zirvesi'nde gördük. Bu hakikaten çok etkileyici. Türkiye, bu kadar zorluğa rağmen bunu başarabilmiş bir ülkedir ve açıkçası şu geldiğimiz noktada Türkiye artık sadece coğrafi konumundan dolayı NATO için önemli olan bir ülke olmanın ötesinde, ortaya koyduğu inovasyon kültürüyle adeta bu organizasyonun bir inovasyon merkezi haline gelme yolunda ilerlemektedir. Zaten bu Zirve'deki en önemli çıktılardan biri de bence budur.

NATO Zirvesi kapsamında Savunma Sanayi Forumu düzenlendi. Orada Cumhurbaşkanı Yardımcımız Sayın Cevdet Yılmaz ve Milli Savunma Bakanımız Sayın Yaşar Güler çok önemli mesajlar verdiler. Konunun sadece para harcama veya savunmaya ödenek ayırma olmadığı, ortaya ürün çıkarmak gerekliliği üzerinde duruldu. Türkiye, inovasyon ekosistemi oluşturma noktasında örnek bir ülkedir. Türkiye, NATO'nun önümüzdeki zorlu sınamalarda dayanağı olacak örnek bir üyedir. NATO açısından benim bakışım şu: Türkiye örneğinin ele alınması lazım."

"Teknolojik işbirliklerinin önünün açılması gerekiyor"

Avrupa ve ABD'nin teknoloji geliştirme konusunda farklı yaklaşımları olduğuna değinen İleri, "Avrupa çok temkinlidir. Amerikalılar her şeyi yapmaya çalışır, pragmatiktir ama Türkiye'nin yüksek bir çevikliği var. Türkiye, yeni bir teknoloji kültürü ortaya koyuyor. Bu anlamda yeni bir işbirliği kültürü oluşturmamız lazım. Sayın Cumhurbaşkanımızın da temas ettiği gibi bu yapay engellerin, bariyerlerin ortadan kaldırılması, teknolojik işbirliklerinin önünün açılması gerekiyor. Bu, NATO'nun yararına gözüküyor." değerlendirmesinde bulundu.

Türkiye'nin çok farklı bir ekosistem hayata geçirdiğinin altını çizen İleri, "Biz bir taraftan hakkaniyeti korumaya çalıştık bir taraftan da hızlı olmaya gayret ettik ve bütün bunları sahada bizzat mücadele verirken yaptık. Bu da değerli bir şey. Çünkü sahada mücadele veren bir ekosistem, sahadan gelen geri bildirimleri çok hızlı ürünleştirebiliyor. Bu da onlarda olmayan bir şey. Yani birçok yönüyle bizim ayrışan bir yapımız var." ifadelerini kullandı.

AK Parti Genel Başkan Yardımcısı İleri, "İleriye yönelik baktığımızda işbirliği tabii ki gerekiyor ama o işbirliğinin mekanizması nasıl olacak konusu var. Burada Türkiye'nin itici gücünü arkasına alarak bir yere varılabileceğini düşünüyorum. Çünkü Türkiye, burada biraz daha uzlaştırıcı bir çalışma kültürü ortaya koyuyor. Bu, NATO için bir fırsat." yorumunu yaptı.

İleri, 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'nin çok başarılı olduğunu kaydetti.

Ankara'nın ev sahipliği yaptığı 36.⁠ ⁠NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi sonrasında basın toplantısı düzenleyen Rutte, "Ankara'da son derece başarılı bir zirveyi tamamladık." diye konuştu.

"Bu zirvenin mesajı basit: NATO sonuç üretiyor." diyen Rutte, geçen yıl Lahey Zirvesi'nde müttefiklerin İttifak'ı güçlendirmek için tarihi kararlar aldığını anımsattı ve "Cumhurbaşkanı (Recep Tayyip) Erdoğan'ın mükemmel ev sahipliği yaptığı Ankara'da bu taahhütler artık hayata geçiriliyor." şeklinde konuştu.

Savunma yatırımlarının artmaya devam ettiğini, yeni askeri kabiliyetlerin geliştirildiğini ve savunma sanayisinde üretimin artırıldığını belirten Rutte, Avrupa'daki müttefikler ile Kanada'nın ortak güvenlik konusunda daha fazla sorumluluk üstlendiklerini söyledi.

Rutte, müttefiklerin 2035'e kadar gayrisafi yurt içi hasılanın (GSYH) yüzde 5'ini savunmaya ayırma hedefi doğrultusunda önemli ilerleme kaydettiklerini, temel savunma harcamalarının ve güvenliği güçlendiren yatırımların artırılmasına devam edildiğini dile getirdi.

Bunun yalnızca daha fazla harcama yapmak anlamına gelmediğinin altını çizen Rutte, silahlı kuvvetlerin daha tehlikeli hale gelen dünyada ihtiyaç duyduğu imkanlara kavuşturulmasının amaçlandığını söyledi.

Rutte, üretimin hızlandırılması, savunma sanayisindeki engellerin kaldırılması, dayanıklılığın artırılması ve inovasyona yatırım yapılmasının öncelikler arasında yer aldığını vurgulayarak, NATO Zirvesi Savunma Sanayii Forumu kapsamında yalnızca bir günde 50 milyar doların üzerinde yeni tedarik anlaşmasının imzalandığını belirtti.

Müttefiklerin ayrıca "NATO Drone Edge" girişimini başlattığını ifade eden Rutte, gelecek 5 yılda insansız sistemlere 40 milyar dolarlık yatırım yapılacağını, bunun yanında NATO'nun yakıt tedarik zincirinin güçlendirilmesi amacıyla 27 milyar avroluk altyapı yatırımının da hayata geçirileceğini söyledi.

Rutte, yapay zeka ve birlikte çalışabilir transatlantik savaş bulutu altyapısı gibi teknolojik alanlarda da yeni adımların atıldığını belirtti.

Ukrayna'ya desteğin süreceğini vurgulayan Rutte, müttefiklerin bu yıl ve gelecek sene Ukrayna'ya en az 70 milyar avro tutarında askeri teçhizat, yardım ve eğitim desteği sağlama taahhüdünde bulunduklarını dile getirdi.

NATO'nun kolektif savunma ilkesinin yeniden teyit edildiğinin altını çizen Rutte, "Ankara'da müttefikler, kolektif savunmaya ve 5. Madde'ye sarsılmaz bağlılıklarını yeniden teyit etti." dedi.

Rutte, liderlerin İttifak'ın modernizasyonu ve geleceğe hazırlanması konusunda da mutabakata vardıklarını belirterek, Avrupa'daki müttefikler ile Kanada'nın ABD ile birlikte İttifak'ın savunmasında daha fazla sorumluluk üstleneceklerini kaydetti.

Genel Sekreter Rutte, "NATO 3.0'ın özü budur, uyum sağlamayı sürdüren ve 1 milyar insanın güvenliğini sağlamaya devam eden bir İttifak." değerlendirmesinde bulundu.

“Yakın tarihte bunun benzerini görmedim”

Rutte, iki günlük zirvedeki atmosferi şöyle tanımladı:

“Odada 32 liderin bir arada bulunduğu ortamda gördüğüm şey, muazzam bir birlik duygusuydu. Yakın tarihte bunun benzerini görmedim. Bana göre NATO'nun özü de tam olarak budur. Evet, zaman zaman çok sert tartışmalar yaşanır. İnsanlar, görüşlerini yüksek sesle, büyük bir kararlılıkla savunur, diğerleri de buna karşılık verir ancak bu, beni hiçbir zaman endişelendirmez çünkü biz, demokratik ülkelerden oluşan bir İttifakız. Bu durum bizi daha güçlü kılıyor.”

Rutte, ABD Başkanı Donald Trump'ın NATO'ya bağlılığına her zaman inandığını dile getirerek, Avrupa'nın savunma harcamalarında ABD ile aynı seviyeye gelmesi yönündeki tartışmanın uzun yıllardır sürdüğünü vurguladı.

Trump'ın bu konudaki baskısının sonuç verdiğini yineleyen Rutte, Avrupa'daki müttefiklerin daha fazla sorumluluk üstlendiklerini ve savunma harcamalarının GSYH'nin yüzde 5'ine çıkarılması hedefi doğrultusunda ilerleme sağlandığını bildirdi.

İran mesajı

Rutte, NATO'nun İran konusundaki tutumunun açık olduğunu belirterek, İttifak'ın ortak politikasının İran'ın nükleer silah kapasitesine sahip olmaması yönünde olduğunu söyledi.

İran'ın NATO toprakları dışında bulunduğunu hatırlatan Rutte, buna rağmen gerekli görülmesi halinde NATO'nun faydalı olabileceği alanlarda rol üstlenmeye hazır olduğunu ifade etti.

Arktik güvenliği ve Grönland

Rutte, Arktik bölgesinin savunması konusunda Trump'ın "haklı" olduğunu belirterek, Rusya ve Çin'in bölgede daha fazla erişim sağlaması riskine karşı NATO'nun harekete geçtiğini ifade etti.

Grönland konusunda ise ABD, Grönland ve Danimarka arasında üçlü görüşmeler yürütüldüğünü anlatan Rutte, bu görüşmelerin parçası olmadığını, kendi görevinin askeri liderlerle birlikte Arktik Nöbeti (Arctic Sentry) girişiminin uygulanmasını sağlamak olduğunu söyledi.

S-400 meselesi

Rutte, Türkiye'nin Rus S-400 hava savunma sistemine sahip olmasına ilişkin soru üzerine, konunun esas olarak Ankara ile Washington arasında ele alınması gereken ikili bir mesele olduğunu söyledi.

Konunun, Türkiye ile ABD arasında yapılan ikili görüşmelerde de gündeme geldiğini anladığını belirten Rutte, "İki ülke bu konu üzerinde çalışıyor. Bu nedenle ben yorum yapmayayım." dedi.

"Yunanistan'dan gelen Türkiye karşıtı söylemler"le ilgili soruya yanıtında Rutte, müttefikler arasında zaman zaman görüş ayrılıkları yaşanmasının doğal olduğunu belirtti.

Rutte, "Müttefikler arasında zaman zaman görüş ayrılıkları yaşanabilir. Sonuçta NATO, 32 ülkeden oluşan bir İttifak'tır ve bu nedenle zaman zaman ikili düzeyde bazı anlaşmazlıkların ortaya çıkması doğaldır." dedi.

Bu tür konularda kamuoyu önünde yorum yapmamayı tercih ettiğini belirten Rutte, "Benim görevim, İttifak'ın birliğini korumak, en azından bunu sağlamak için elimden geleni yapmaktır." ifadesini kullandı.

Rutte, bu tutum sayesinde gerekli olması halinde perde arkasında devreye girerek ilgili ülkelerin görüşmelerine yapıcı katkı sağlayabileceğini söyledi.

Bir sonraki NATO Zirvesi Arnavutluk'ta yapılacak

Rutte, bir sonraki NATO Zirvesi'nin Arnavutluk'ta düzenleneceğini açıkladı.

Bu kararın Lahey Zirvesi'nde alındığını belirten Rutte, Ankara'daki zirvenin ardından bir sonraki NATO Zirvesi'nin Arnavutluk'ta yapılacağını ancak kesin tarihin henüz belirlenmediğini söyledi.

İş Dünyası ve Sürdürülebilir Kalkınma Derneğinin (SDK Türkiye) çatı örgütü Dünya Sürdürülebilir Kalkınma İş Konseyi (WBCSD) tarafından hazırlanan "Business Breakthrough Barometer 2026 Araştırması"nın Türkiye sonuçları Galataport'ta düzenlenen basın toplantısında duyuruldu.

Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş, "Türkiye İş Dünyasının Dönüşüm Gündemi: Rekabetçilik, Dayanıklılık ve COP31'e Doğru" alt başlıklı araştırma sonucunun açıklandığı programda konuştu.

Ağırbaş, geçen ay Türkiye'de düzenledikleri Sıfır Atık Forumu'na dünyanın 183 ülkesinden 5 binden fazla kişinin katıldığını, bu etkinliğin dünyanın en büyük "sıfır atık, çevre ve iklim değişikliği bağlamındaki sivil toplantı" olma özelliğini taşıdığını söyledi.

Etkinlikte, Dünya Ekonomik Forumu, Dünya Bankası ile Birleşmiş Milletler (BM) gibi birçok uluslararası organizasyonun kendileriyle beraber olduğunu aktaran Ağırbaş, "Bizim bir amacımız var. Daha yaşanılabilir bir Türkiye istiyoruz. Daha yaşanılabilir, daha adil, daha müreffeh bir dünya istiyoruz. COP31'e Türkiye ev sahipliği yapacak. Bu bağlamda, biz COP31'i Türkiye'nin ve bölgenin ciddi bir dönüşüm fırsatı olarak görüyoruz. Bu bağlamda kamu kurumlarımızda çok ciddi hazırlıklar var. İklim ve çevre bağlamındaki regülasyonların güçlenerek kamu sistematiğinde sahiplenilmesiyle alakalı önemli bir adım atılıyor." diye konuştu.

Ağırbaş, birçok ülkeden devlet temsilcilerinin Antalya'da buluşacağı COP31'de iş dünyasını, sivil toplumu ve akademiyi sürece güçlü bir şekilde entegre etmek zorunda olduklarını dile getirerek, Londra İklim Eylem Haftası'na katıldıklarını anlattı.

İş dünyasının iklim ve çevre süreçlerine güçlü bir şekilde dahil edilmediği zaman gerçek sonuçları alma imkanının mümkün olmayacağına dikkati çeken Ağırbaş, "Ne yazık ki bu topraklardaki en büyük eksiklik ortak çalışma kültürü. Bizim bu topraklardaki insanlara ortak çalışma kültürünü, beraber iş yapma kültürünü öğretmekten başka şansımız yok. Biz, şayet başarılı olmak istiyorsak, yarın bizlerden sonra gelecek nesillerin bereketli topraklarda yaşamasını istiyorsak, bugünden bu topraklarda ortak yaşama kültürünü, ortak çalışma kültürünü hakim kılmak zorundayız." ifadelerini kullandı.

Ağırbaş, İngiltere'de yapılan araştırmalarda henüz doğmamış çocukların kanında mikroplastiğe rastlanıldığını, 2050 yılı ve sonrasında denizlerde balıklardan çok plastikler olacağını aktardı.

İklimi ve çevreyi konuşurken dünyanın iklim krizine bağlı etkilenen bölgelerini de görmek zorunda olduklarını vurgulayan Ağırbaş, obezite ilaçlarının fiyatlarının düşürülmesiyle alakalı lobi yapıldığını, dünyanın diğer tarafında da 8 milyon insanın açlık ve susuzluğa bağlı sebeplerden hayatını kaybettiğini söyledi.

Ağırbaş, 8 milyarlık dünya nüfusunda 800 milyon insanın elektriğe erişiminin olmadığının altını çizerek, şöyle devam etti:

"Dünyayı kirleten, sanayiyi bilinçsizce kullanan bazı toplulukların dünyaya verdiği zararın faturasını ne yazık ki dünyadaki elektriği bile tanımayan insanlar ödüyor. Dünyada bu kadar farklı iki kutup var. İşte COP31'de biz bu iki kutbu da aynı masaya oturtmak istiyoruz. Sıfır Atık Forumu'nda bunu denedik. Nairobi'deki bir milyon insanın yaşadığı gecekondu mahallesinden onlarca temsilciyi Sıfır Atık Forumu'nda misafir ettik ve onların yaşadığı süreci bütün dünyaya anlatma fırsatı bulduk."

Sıfır Atık Forumu'nda denenen modeli COP31'e taşıyacaklarına işaret eden Ağırbaş, dünyanın gelişmiş ülkelerinden aldıkları destekle onları da sürece dahil ederek, dezavantajlı toplulukları COP31 sürecine etkin katacakları bir model geliştirdiklerini belirtti.

Ağırbaş, "Dünyada çevreye, iklime ve sıfır atığa dair projesi, fikri olan fakat COP toplantısına katılamayacak olan sivil toplum kuruluşlarıyla alakalı özel bir fon oluşturuyoruz. Onları Antalya'da misafir edeceğiz. COP bağlamındaki süreçlerde daha etkin katılmalarını sağlayacağız." bilgisini verdi.

Düzenledikleri danışmanlık toplantılarında iş dünyası ve sivil toplumla bir araya geldiklerini kaydeden Ağırbaş, dünyanın karşı karşıya olduğu temel meselelerden birinin ekonomik büyümeyle sürdürülebilirlik arasındaki ilişkinin yeniden tanımlanması olduğunu anlattı.

Ağırbaş, sürdürülebilirliği esas almayan hiçbir çalışmanın kalıcılığı olmadığına değinerek, "Kendi ekosistemini oluşturmayan sivil hareketlerin bile uzun süreçlerde hayatta kalmadığını görüyoruz. Yine çevre politikalarıyla kalkınma hedeflerinin, birbirinin alternatifi olarak bugüne kadar değerlendirildiğini gördük. Fakat çevreyle uyumlu, doğa dostu kalkınma mümkün. Biz, bugün dünyada bunu görüyoruz. Avrupa'da veya yeni teknoloji üreten ülkelerde bunu görüyoruz." dedi.

Emine Erdoğan'ın liderliğinde 2017 yılında Sıfır Atık Projesi'nin başladığını aktaran Ağırbaş, bunun kıtaları aştığını, Türkiye'nin 81 ilinde ve dünyanın 193 ülkesinde karşılık bulan bir harekete dönüştüğünü sözlerine ekledi.

"Önemli bir kilometre taşı"

SKD Türkiye Yönetim Kurulu Başkanı Ediz Günsel ise araştırmanın sonuçlarının Türkiye iş dünyasının sürdürülebilirlik dönüşümüne ilişkin yaklaşımının, önceliklerinin ve beklentilerinin küresel ölçekte görünür hale gelmesi açısından önemli bir kilometre taşı olduğunu kaydetti.

Toplantıda, "Türkiye İş Dünyasının Dönüşüm Gündemi: Rekabetçilik, Dayanıklılık ve COP31'e Doğru" başlıklı araştırma sonuçları sunumla aktarıldı.

Sunumda, Türkiye'nin dönüşüm yatırımlarında küresel ortalamanın üzerinde yer aldığı aktarılarak, Türkiye'de şirketlerin sürdürülebilirlik yatırımlarını artırdığı kaydedildi.

Araştırmada, Türkiye'de şirketlerin yüzde 89'unun dönüşüm sürecini yönetebileceklerine inandığının belirlendiği sunumda ifade edildi.

İçişleri Bakanlığı, sağanak nedeniyle bazı iller için "sarı" kodlu meteorolojik uyarıda bulundu.

Buna göre, bugün Kars ve Ardahan çevreleri ile Ağrı'nın kuzey ve doğu kesimlerinde aralıklı ve yerel kuvvetli ve gök gürültülü sağanak bekleniyor.

Yarın ise kuzeybatı kesimlerde görülecek gök gürültülü sağanağın, Edirne, Kırklareli, Tekirdağ, Çanakkale'nin kuzeyi ve İstanbul'un Avrupa Yakası'nda yerel kuvvetli olması tahmin ediliyor.

Vatandaşların olumsuzluklara karşı dikkatli ve tedbirli olması isteniyor.

ANKARA

Erdoğan, Türkiye'nin ev sahipliğinde Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde gerçekleştirilen 36.⁠ ⁠NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'nin açılış toplantısında konuştu.

Lahey Zirvesi'nde aldıkları kararlar temelinde, Avrupalı müttefikleri daha yetkin birer güvenlik sağlayıcısı haline getirmeye odaklanmış durumda olduklarını belirten Erdoğan, "Türkiye olarak 2030 yılından önce savunma harcamalarımızın oranını yüzde 3,5 düzeyine yükseltmek için tedbirlerimizi aldık." ifadesini kullandı.

Güvenlik ve dayanıklılıkla bağlantılı harcamalarda ise şimdiden yüzde 1,5'lik bütçe payına ulaştıklarını bildiren Erdoğan, şöyle konuştu:

“Böylece yüzde 5 hedefine Lahey'de belirlenen 2035 yılından beş sene önce erişmeyi hedefliyoruz. Kuşkusuz, ülkemizin asıl başarısı savunma sanayiindeki atılımdadır. Üretim ve ihracat kapasitesi itibarıyla dünyanın ilk 10 ülkesi arasına girdik. İttifak'ta bize tahsis edilen 361 yetenek hedefinin neredeyse tamamını 3 yıl içinde taahhüt edilen tarihin de öncesinde karşılamış olacağız. İttifak'ımızda eksikliği en çok hissedilen hava ve füze savunma kabiliyetlerine Çelik Kubbe Proje'mizle 24 milyar dolar ilave bütçe ayırdık. Avrupa'daki en büyük kara ordusuna sahip ülke olarak yeteneklerimizi ihtiyaç duyulan aşamada İttifak'ın hizmetine sunmanın gayretindeyiz.”

Türkiye'nin, Kosova'da, Karadeniz'de Baltıklar ve diğer coğrafyalarda İttifak'ın harekat, misyon ve tatbikatlarına katkı veren müttefiklerin başında geldiğini vurgulayan Erdoğan, "İHA ve SİHA'ları gerçek muharebe alanlarında başarıyla kullanan bir müttefik olarak tesisini öngördüğümüz İnsansız Sistemlere Karşı Koyma Mükemmeliyet Merkezi'mizi NATO'ya akredite etmeyi temenni ediyoruz. Bu merkezin bilhassa hava ve deniz dron tehditlerine karşı mukabele kabiliyetimizi destekleyeceğine inanıyorum." diye konuştu.

"Aklın ve mantığın emrettiği bir işbirliği modeli mümkün"

Cumhurbaşkanı Erdoğan, şunları kaydetti:

“NATO 3.0 hedefine en kısa zamanda ulaşmamız için şu iki hususa özellikle dikkat çekmek isterim. Birincisi, savunma sanayi başta olmak üzere savunma işbirliğinde müttefikler arasındaki kısıtlamaların kaldırılmasıdır. Savunma Sanayii Forumu'nda bu mesajın hem endüstri hem hükümet yetkilileri tarafından vurgulanmış olmasını memnuniyetle karşılıyorum. İkincisi, Avrupalı müttefikler olarak kıta savunmasında daha fazla sorumluluk üstlenir, İttifak'ın bütünlüğünü ve transatlantik ilişkileri zayıflatabilecek tasarruflardan da kaçınmamız gerekiyor. Burada özellikle Avrupa Birliği üyesi müttefiklerimize seslenmek istiyorum. Birliğin güvenlik alanındaki çabalarında azami fayda ancak ve ancak NATO ile gereksiz tekrarlardan kaçınılmasıyla mümkün olabilir. Aklın ve mantığın emrettiği bir işbirliği modeli mümkünken, birlik üyesi olmayan müttefiklerin dışlanması kısıtlı kaynakların boşa sarf edilmesine ve Avrupa'da hiç arzu etmediğimiz bir suni bölünmeye yol açacaktır. Bu tutumun Sayın Genel Sekreter'in işaret ettiği transatlantik savunma sanayi altyapısına hizmet etmediği de açıktır.”

[1/25] Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde gerçekleştirilen 36.⁠ ⁠NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi’ne katılan liderler aile fotoğrafı çektirdi. 

“Gazze ve Lübnan'da sükunetin sağlanması için hepimize görev düşüyor”

Erdoğan, Ukrayna Savaşı'nda ABD Başkanı Trump'ın barış vizyonunu paylaştığını ifade ederek, "Ukrayna'nın öncelikli ihtiyaç listeleri girişimine desteğimi bildiriyorum. Ukrayna'ya kendi milli envanterimizden sağladığımız askeri desteğe ek olarak, Ukrayna için Önceliklendirilmiş İhtiyaçlar Listesi (PURL) girişimi kapsamında katkımızı sürdüreceğiz. Ukrayna'yı desteklerken Rusya'yı da barışa yönlendirecek şekilde iletişim kanallarımızdan istifade ediyoruz." ifadelerini kullandı.

"İran krizinin çözüm yoluna girmesinde sabotaj teşebbüslerine rağmen dostum Sayın Trump'ın sergilediği kararlı tutumu takdirle karşılıyorum. Diplomatik çabalarımıza ilave olarak Hürmüz Boğazı'nın mayınlardan temizlenmesi için gerekli katkıyı vermeye hazırız." diyen Erdoğan, bu vesileyle Türkiye'yi hedef alan füzelere karşı NATO unsurları tarafından sağlanan destek için ABD ve İspanya başta olmak üzere ilave hava savunma bataryaları konuşlandıran Almanya ve İtalya'ya teşekkürlerini iletti.

Erdoğan, "Konuşmamızı artırmamızın şart olduğuna inandığım İstanbul İşbirliği Girişimi mensubu ortaklarımızın bugün bizlerle olmalarını önemsiyorum." dedi.

Orta Doğu'da kalıcı barışın anahtarının iki devletli çözüm olduğunu bir kez daha vurgulayan Cumhurbaşkanı Erdoğan, sözlerini "Özellikle Gazze ve Lübnan'da sükunetin sağlanması için hepimize görev düştüğünü ifade etmek istiyorum. Son olarak terörün tüm biçim ve tezahürleriyle mücadele konusunda tam bir dayanışma içinde olmamız gerektiğini hatırlatıyorum. Ankara Zirvesi'nin hayırlara vesile olmasını diliyor. Zirve'nin hazırlıklarında emeği geçenlere teşekkür ediyorum." diye tamamladı.

36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi için Ankara'da bulunan Sikorski, Türkiye'nin ittifak için önemi ve Türkiye-Polonya ilişkilerini AA muhabirine değerlendirdi.

Sikorski, Polonya ve Türkiye'nin halihazırda birbirlerinden alım yaptığını belirterek, müttefikler arasında daha fazla işbirliği yapılması gerektiği çağrısında bulundu.

Polonya'nın savunma harcamalarıyla örnek teşkil ettiğini belirten Sikorski, "Ayrıca Türkiye, NATO'daki en büyük ordulardan ve en yüksek savunma bütçelerinden birine sahip." dedi.

Sikorski, Türkiye ile Polonya'nın ittifak içinde güçlü olduğunu vurgulayarak, "Biz Bayraktar sisteminin ilk alıcılarından biriyiz." diye konuştu.

Polonya'nın savunma alanında yürüttüğü çalışmalardan bahseden Sikorski, Rusya-Ukrayna Savaşı'ndan çıkarılması gereken dersler olduğunun altını çizdi.

Sikorski, NATO Ankara Zirvesi kapsamında Türkiye ve Avrupa Birliği'nin (AB) de katılımıyla Almanya, Fransa, İngiltere, İtalya ve Polonya'nın oluşturduğu E5 ülkeleriyle yapılan toplantının oldukça verimli geçtiğini dile getirerek, bu işbirliği formatının "sürdürülmeye değer" olduğunu ifade etti.

İran ile mutabakata değinen Trump, "(İran'la mutabakat) Benim için bitti. Artık onlarla anlaşmak istemiyorum." diye konuştu.

Trump, "Bence bu iş bitti. Zaten onlarla uğraşmak istemiyorum ama onlar aşağılık mahluklar. Aşağılık mahluk nedir bilirsin? Onlar aşağılık mahluklar. Onlar hasta insanlar. Hasta insanlar tarafından yönetiliyorlar ve acımasız, şiddet yanlısı insanlar. Ve eğer nükleer bir silahları olsaydı, bunu kullanırlardı. Bana kalırsa, bu iş bitti." ifadelerini kullandı.

ABD'li müzakerecilerle konuşacağını belirten Trump, "Bana kalırsa, onlarla uğraşmak sadece zaman kaybı, onlar yalancılar. Bir anlaşma yaparız ve eğer onunla bir anlaşma yaparsam, bir anlaşmamız olur." şeklinde konuştu.

Bunun yanı sıra dün İran'ı çok sert şekilde vurduklarını belirten Trump, "Yaklaşık 20 kat daha sert diyebilirim. Onlara söyledim, 'Siz her vurduğunuzda biz de vuracağız.' Tabii onlar kirli oyuncular, bu yüzden muhtemelen benim de dahil olduğum herkesi hedef alıyorlar." ifadelerini kullandı.

Trump, İran'dan hoşlanmadığına ve nükleer silahlar elde etmelerine izin vermeyeceklerine dikkati çekerek, "Buna izin vermeyeceğiz, çünkü onlar çılgın ve nükleer silaha sahip olamazlar. Etrafı dolaşıp insan öldürüyorlar. Binlerce ve binlerce askerimizi öldürdüler." dedi. ABD'nin İranlı general Kasım Süleymani'ye düzenlediği suikasta atıf yapan Trump, Süleymani'nin hayatta olması durumunda İran'ın "çok daha güçlü olacağını" söyledi. Trump, "(Süleymani) Çünkü kötü bir adamdı ama aynı zamanda şeytani bir dahiydi. Yol kenarına yerleştirilen bombaların babasıydı." dedi.

Trump, "Açıkçası onlarla çok zaman kaybettiğimizi düşünüyorum. Bence işimize bakmalıyız. Düşünebiliyor musunuz, dün gemilere, aslında füzeler ateşlemeye başladılar. Suudi Arabistan'a, Kuveyt'e ve birkaç başka yere. Ne yaptıklarını bildiklerini de sanmıyorum. Ne yaptıklarını bildiklerini hiç sanmıyorum." diye konuştu.

İran'ın "kendisini ortadan kaldırmak" istediğini iddia eden Trump, "Ben onların her listesindeyim. Bu sabah bazı şeyler gördüm. Tek tek bütün listelerindeyim. Şimdiye kadar sanırım biraz şanslıydım ama bu çok uzun sürmeyebilir. Çünkü büyük insanlar için işler bazen böyle yürür." değerlendirmesinde bulundu.

"İspanya, NATO içinde berbat bir ortak"

NATO konusunda, Grönland ve İran nedeniyle memnuniyetsizliğini dile getiren Trump, NATO'nun kendilerine yardım etme konusunda "isteksiz" olduğu değerlendirmesinde bulundu.

Eğer Rutte ile konuşmuş olsaydı durumun farklı olma ihtimaline dikkati çeken Trump, "Yardıma ihtiyacımız yoktu, onları test etmek istemiştim, (yanımızda durup durmayacaklarını) görmek istemiştim." ifadelerini kullandı.

NATO konusunda en çok İspanya'ya yüklenen Trump, "berbat bir ortak" şeklinde nitelendirdiği İspanya'yla ticari ilişkilerin kesilmesi çağrısında bulundu.

"Çünkü bu haksızlık. Çünkü biz onları koruyoruz ama onlar bizim yanımızda değil"

Grönland'ı "büyük bir sorun" şeklinde niteleyen Trump, "Diğer sorun ise (Grönland) onları istediğimizde öyle çok da istemedik. 'Bize katılabilirsiniz' dediğimizde onlar 'hayır' dedi. Yanımızda olabilecekken orada değillerdi, biz ise onların yanındaydık. Son dönemde bu ülkeleri Rusya'dan korumak için 1 trilyon dolardan fazla para harcadık." dedi.

Trump, bazı ülkelerin hiç ödeme yapmadığı dönemde ABD'nin NATO'nun yüzde 100 yanında olduğunu belirterek, şunları kaydetti:

"İngiltere ile görüştüğümde, 'Şu anda size yardım edemeyiz ama savaş bittiğinde yardım edeceğiz.' dediler. Bu iyi değil. Almanya ve Fransa ile konuştum. Onlar da yardım etmek istemedi. Kimse istemedi. Küçük ülkelerin bazıları savunmasız oldukları için yardım etmek istedi."

NATO'ya çok fazla kızgın olmasına rağmen oldukça maddi yardım yaptıklarını aktaran Trump, "Çünkü bu haksızlık. Çünkü biz onları koruyoruz ama onlar bizim yanımızda değil. Ancak şunu söylemek isterim (NATO Genel Sekreteri Mark Rutte) harika bir liderleri var. Ona sahip oldukları için şanslılar. Bu onların en büyük değeri." dedi.

Trump, Grönland'ın kendileri için değil asıl Danimarka için önemli olduğunu dile getirdi.

Trump, İran’la ilişkilerde arabulucu ülkelerin akılcı davrandığına işaret ederek, “Erdoğan’ı seviyorum. Cumhurbaşkanı Erdoğan’ı seviyorum” dedi.

Netanyahu’nun Türkiye’yi karalamak için sarfettiği sözlere de değinen Trump, “Dün Türkiye hakkında kötü şeyler söyledi. Erdoğan’la konuştum, İsrail’i Bibi’yi çok sevmiyor.” dedi.

Trump, Türkiye’nin çok güçlü bir orduya sahip olduğunu ve F35 savaş uçaklarını almak istediğini ifade etti.

Golda Gıda'nın gong töreni, Borsa İstanbul AŞ Genel Müdürü Korkmaz Ergun, Bera Holding Yönetim Kurulu Başkanı Haşim Şahin, Bera Holding Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Osman Elvan, Bera Holding Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Telat Seher, Golda Gıda Genel Müdürü Fatih Doğan, Gedik Yatırım Yönetim Kurulu Başkanı ve Üst Yöneticisi (CEO) Onur Topaç, Gedik Yatırım Genel Müdürü Ersan Akpınar, Misyon Yatırım Bankası Genel Müdürü Muhammet Mustafa Cerit'in katılımıyla gerçekleştirildi.

Törende konuşan Borsa İstanbul AŞ Genel Müdürü Ergun, Golda Gıda'nın, köklü birikimi ve yüksek üretim kapasitesiyle Türkiye'nin gıda arzı güvenliğinde önemli bir role sahip olduğunu söyledi.

Şirketin modern üretim tesisleri ve ihracatıyla Türkiye'nin ekonomisine önemli katkılar sağladığını vurgulayan Ergun, "Bugün borsamızda işlem görmeye başlayan Golda Gıda sermaye yapısını güçlendirecek ve küresel ölçekteki yerini sağlamlaştıracaktır." dedi.

Golda Gıda'nın küresel büyüme yolculuğunda yeni dönem

Bera Holding Yönetim Kurulu Başkanı Şahin de şirketin yaklaşık 30 yıllık üretim tecrübesiyle Anadolu'nun bereketli topraklarından aldığı gücü 6 kıtada 60'tan fazla ülkeye ulaştırarak, Türkiye'ye döviz kazandıran, istihdam sağlayan ve katma değer üreten güçlü bir marka konumunda olduğunu dile getirdi.

Bera Holding için üretimin Türkiye'nin kalkınmasına katkı sunmanın en güçlü yollarından biri olduğuna işaret eden Şahin, "Faaliyet gösterdiğimiz her sektörde olduğu gibi Golda Gıda'da da kaliteyi, verimliliği ve sürdürülebilir büyümeyi esas alan bir anlayışla ilerledik. Bugün sermaye piyasalarına attığımız bu adımın da şirketimizin kurumsal yapısını daha da güçlendireceğine ve büyüme hedeflerini hızlandıracağına inanıyoruz." diye konuştu.

Şahin, Golda Gıda'nın Borsa İstanbul'da yerini almasının, Anadolu'da üreten, istihdam sağlayan ve katma değer oluşturan şirketlerin sermaye piyasalarında daha güçlü temsil edilmesi adına önemli bir örnek olduğunu söyledi. 

Misyon Yatırım Bankası Genel Müdürü Cerit de bankanın, bankacılık uzmanlığı ve reel sektörü sermaye piyasalarıyla tanıştırma becerisiyle Gedik Yatırım'ın 35 yıllık sermaye piyasaları tecrübesinin, Golda Gıda halka arz sürecinde uzun vadeli değer yaratma hedeflerini destekleyen güçlü işbirliğine dönüştüğünü vurguladı.

Yaklaşık 805 milyon lira büyüklüğündeki halka arzda yatırımcıların teveccühüyle 1,8 milyar liraya ulaşan yatırım talebi geldiğine dikkati çeken Cerit, satışa sunulan payların yaklaşık iki katından fazla talep görüldüğünü belirtti.

Cerit, halka arza yaklaşık 750 bin yatırımcının katıldığına dikkati çekerek, "Bu yüksek ilgi bir yandan yatırımcıların sürdürülebilir iş modeline olan güvenini, diğer yandan da Golda Gıda'nın gelecek vizyonunun ne kadar güçlü bir temele dayandığını göstermektedir." dedi.

Açıklamada, AB Entegre Havacılık Güvenliği Risk Değerlendirme Grubu'nun, 8 Temmuz'da süresi dolan Orta Doğu ve Basra Körfezi'ni kapsayan Çatışma Bölgesi Bilgi Bülteni'nin (CZIB) süresini uzatmama kararı aldığı belirtildi.

Orta Doğu ve Basra Körfezi'ni kapsayan genel uyarının yerine, bölgede orta düzeyde devam eden riskleri içeren özel bir bilgi notunun yayımlandığı kaydedilen açıklamada, İran, Irak ve Lübnan'ın hava sahalarındaki yüksek risklerin sürdüğünü gösteren ayrı çatışma bölgesi bilgi bültenleri hazırlandığı ifade edildi.

Açıklamada, İran, Irak ve Lübnan hava sahalarına ilişkin EASA tavsiyesinin 31 Ağustos'a kadar geçerli olacağı bildirildi.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran'ın Hürmüz Boğazı'ndan geçen ticari gemilere yönelik saldırılarına misilleme olarak Boğaz yakınlarındaki 80'den fazla askeri hedefin vurulduğunu duyurmuştu.

Fars Haber Ajansı ise İran Devrim Muhafızları Ordusu'nun, ABD'nin gece saatlerinde ülkenin güneyine yönelik saldırılarına karşılık olarak Bahreyn ve Kuveyt'teki 85 askeri tesisi, füze ve İHA'larla hedef aldığını kaydetmişti.

Lüksemburg merkezli AB Genel Mahkemesi, Apple'ın AB Komisyonunun App Store ve iOS'u "geçit bekçisi" olarak belirleyen ve ek sorumluluklar getiren kararına karşı açtığı davaya ilişkin hükmünü açıkladı.

Kararda, AB Komisyonunun 5 Eylül 2023'te Apple'ı App Store ve iOS bakımından "geçit bekçisi" olarak tanımlayan kararının hukuka uygun olduğu ifade edildi.

Mahkeme, Apple'ın App Store'un farklı cihazlar için sunulan sürümlerinin ayrı temel platform hizmetleri olarak değerlendirilmesi gerektiği yönündeki savunmasını kabul etmedi.

Kararda, iPhone, iPad ve diğer Apple cihazlarındaki uygulama mağazalarının farklı cihazlara hizmet vermesine rağmen aynı amaca sahip olduğu, uygulama geliştiricileri ile son kullanıcıları buluşturarak yazılım uygulamalarının dağıtımını sağladığı ve bu nedenle tek bir temel platform hizmeti oluşturduğu ifade edildi.

Mahkeme, Apple'ın iOS ekosistemini daha kapalı tutmasına yönelik hukuki itirazlarını da reddederek, AB Komisyonunun iOS'u "geçit bekçisi" olarak belirleme kararını onadı.

Böylece Apple'ın iOS ve App Store'a ilişkin DMA kapsamındaki yükümlülükleri yürürlükte kalmaya devam edecek.

Öte yandan mahkeme, Apple'ın iMessage hizmetine ilişkin açtığı davaları usulden reddetti.

AB'nin Dijital Piyasalar Yasası, dijital platformlarda rekabeti artırmak amacıyla büyük teknoloji şirketlerine çeşitli yükümlülükler getiriyor.

"Geçit bekçisi" olarak belirlenen şirketler, alternatif uygulama mağazalarına erişim, veri paylaşımı ve birlikte çalışabilirlik gibi alanlarda özel kurallara uymak zorunda bulunuyor.

DMA, 2024 yılında tam olarak uygulanmaya başlanmış ve Apple da bu kapsamda iPhone'larda alternatif uygulama mağazalarına ve üçüncü taraf ödeme sistemlerine belirli ölçüde izin vermek zorunda kalmıştı.

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığından yapılan açıklamaya göre, aralarında ABD Başkanı Donald Trump'ın da bulunduğu 32 müttefik ülke liderinin katıldığı zirvede, küresel güvenlik gündemini şekillendirecek kritik başlıklar ele alınıyor.

Zirvenin ana gündem maddeleri arasında savunma sanayisinde işbirliği, Avrupa-ABD ilişkilerindeki güncel gelişmeler, ittifakın yeni güvenlik vizyonu ve bölgesel krizler yer alıyor.

Uluslararası kamuoyunun yakından takip ettiği zirve, dünya basınında geniş yer buluyor, dijital platformlarda yoğun ilgi görüyor.

Sosyal medya platformlarında "#NATOsummit" etiketi hem Türkiye'de hem de dünya genelinde en çok konuşulan başlıklar arasında ilk sıraya yükseldi.

Zirveye ilişkin paylaşımlarda Türkiye'nin NATO içerisindeki stratejik konumu, bölgesel krizlerde üstlendiği diplomatik rol ve savunma sanayisindeki gelişimi öne çıkıyor.

"Ankara 'barışın anahtarı' olarak öne çıktı"

Paylaşımlarda, son yıllarda savunma sanayisinde yerlilik ve millilik oranını artıran Türkiye'nin, NATO'nun en güçlü askeri kapasitesine sahip ülkelerinden biri olarak ittifakın caydırıcılığına önemli katkı sunduğu değerlendirmelerine yer veriliyor.

Sosyal medya kullanıcıları ve uluslararası yorumcular paylaşımlarında, Türkiye'nin diplomatik girişimleri ve kriz bölgelerinde yürüttüğü arabuluculuk faaliyetlerine dikkati çekip, Ankara'nın "barışın anahtarı" olarak öne çıktığı yönünde değerlendirmeler yapıyor.

NATO Liderler Zirvesi kapsamında gerçekleştirilecek liderler oturumlarıyla ikili görüşmelerin ardından zirve sonuç bildirgesinin kamuoyuyla paylaşılması bekleniyor.